UKRYJ ODMIANĘ ROZWIŃ WSZYSTKO DRUKUJ

rozerwać

Chronologizacja

2 połowa XV w., SStp

Odmiana

część mowy: czasownik

aspekt: dokonany

Tryb oznajmujący

Czas przyszły

	liczba pojedyncza	liczba mnoga
1 os.	rozerwę	rozerwiemy
2 os.	rozerwiesz	rozerwiecie
3 os.	rozerwie	rozerwą

Czas przeszły

	liczba pojedyncza			liczba mnoga
	m	ż	n	mo	-mo
1 os.	rozerwałem +(e)m rozerwał	rozerwałam +(e)m rozerwała	rozerwałom +(e)m rozerwało	rozerwaliśmy +(e)śmy rozerwali	rozerwałyśmy +(e)śmy rozerwały
2 os.	rozerwałeś +(e)ś rozerwał	rozerwałaś +(e)ś rozerwała	rozerwałoś +(e)ś rozerwało	rozerwaliście +(e)ście rozerwali	rozerwałyście +(e)ście rozerwały
3 os.	rozerwał	rozerwała	rozerwało	rozerwali	rozerwały

bezosobnik: rozerwano

Tryb rozkazujący

	liczba pojedyncza	liczba mnoga
1 os.		rozerwijmy
2 os.	rozerwij	rozerwijcie

Tryb warunkowy

	liczba pojedyncza			liczba mnoga
	m	ż	n	mo	-mo
1 os.	rozerwałbym bym rozerwał	rozerwałabym bym rozerwała	rozerwałobym bym rozerwało	rozerwalibyśmy byśmy rozerwali	rozerwałybyśmy byśmy rozerwały
2 os.	rozerwałbyś byś rozerwał	rozerwałabyś byś rozerwała	rozerwałobyś byś rozerwało	rozerwalibyście byście rozerwali	rozerwałybyście byście rozerwały
3 os.	rozerwałby by rozerwał	rozerwałaby by rozerwała	rozerwałoby by rozerwało	rozerwaliby by rozerwali	rozerwałyby by rozerwały

bezosobnik: rozerwano by

bezokolicznik: rozerwać

imiesłów przysłówkowy uprzedni: rozerwawszy

gerundium: rozerwanie

	liczba pojedyncza	liczba mnoga
M.	rozerwanie	rozerwania
D.	rozerwania	rozerwań
C.	rozerwaniu	rozerwaniom
B.	rozerwanie	rozerwania
N.	rozerwaniem	rozerwaniami
Ms.	rozerwaniu	rozerwaniach
W.	rozerwanie	rozerwania

imiesłów przymiotnikowy bierny: rozerwany

	liczba pojedyncza
	m1	m2	m3	n1, n2	ż
	M.	rozerwany	rozerwany	rozerwany	rozerwane	rozerwana
D.	rozerwanego	rozerwanego	rozerwanego	rozerwanego	rozerwanej
C.	rozerwanemu	rozerwanemu	rozerwanemu	rozerwanemu	rozerwanej
B.	rozerwanego	rozerwanego	rozerwany	rozerwane	rozerwaną
N.	rozerwanym	rozerwanym	rozerwanym	rozerwanym	rozerwaną
Ms.	rozerwanym	rozerwanym	rozerwanym	rozerwanym	rozerwanej

	liczba mnoga
	p1	m1 ndepr	m1 depr	pozostałe
	M.	rozerwani	rozerwani	rozerwane	rozerwane
D.	rozerwanych	rozerwanych	rozerwanych	rozerwanych
C.	rozerwanym	rozerwanym	rozerwanym	rozerwanym
B.	rozerwanych	rozerwanych	rozerwanych	rozerwane
N.	rozerwanymi	rozerwanymi	rozerwanymi	rozerwanymi
Ms.	rozerwanych	rozerwanych	rozerwanych	rozerwanych

odpowiednik aspektowy: rozrywać

Pochodzenie

Zob. rwać

1. kopertę

Definicja

działając dużą siłą siłą fizyczną, sprawić, że jakiś obiekt gwałtownie podzielił się na części, które oddaliły się w różne strony

Kwalifikacja tematyczna

KATEGORIE FIZYCZNE Cechy i właściwości materii stan skupienia, trwałość materii

Połączenia

rozerwać kłódkę, kopertę, koszulę, łańcuch, opakowanie, oponę, paczkę, siatkę, wał, worek, zbiornik; brzuch, mięśnie, płuco, rękę, tętnicę, tkankę
rozerwać bombą, granatem, pociskiem
próbować, usiłować rozerwać

Cytaty

	Szwy zrosły się szybko. Trzeba tylko ostrożności, żeby ich nie rozerwać. źródło: NKJP: Krystyna Kofta: Lewa, wspomnienie prawej, 2003
	Beata rozerwała kopertę i wyjęła kiczowatą kartkę. źródło: NKJP: Grażyna Plebanek: Dziewczyny z Portofino, 2005
	Ze spokojem obserwowały, jak mewy rozprawiają się z trzema łysymi pisklętami, które wypadły z gniazda. Pierwsza wprawnie rozłupała łebek nieopierzonego ciałka i porwała je w górę [...]. Druga ostrym żółtym dziobem rozerwała kolejnego pisklaka. źródło: NKJP: Daniel Odija: Kronika umarłych, 2010
	Wezwani na pomoc strażacy rozerwali bosakami ślepą ścianę i ułatwili ucieczkę [...]. źródło: NKJP: Pamięć jak cierń, Dziennik Polski, 2001-06-09
	[...] w mieszkaniu leży rozerwany człowiek [...]. źródło: NKJP: Jacek Bombor: Wojskowy granat wybuchł w ręku, Trybuna Śląska, 2001-05-16

Składnia

rozerwać

KOGO/CO + (CZYM)

2. szyk

Definicja

przedostać się przez linię obrony przeciwnika na jego tyły

Kwalifikacja tematyczna

CZŁOWIEK W SPOŁECZEŃSTWIE Wojsko i wojna czynności, przedmioty, miejsca związane z wojskiem i wojną

Cytaty

	Kiedy zaczął się ostrzał artyleryjski, bojownicy rozerwali linie rosyjskie i zniknęli w podgórskich lasach. źródło: NKJP: Noc generałów, Dziennik Polski, 2001-06-16
	Pod Pydną [...] to nie legioniści rozerwali szyk falangi, a jedynie wykorzystali jego niespójności powstałe z innych powodów. źródło: NKJP: Internet
	Bitwa rozpoczęła się 8 lutego 1942 roku, kiedy to Rosjanie potężnymi siłami rozerwali front niemiecki [...]. źródło: NKJP: Internet
	Po strzeleniu wyrównującego gola, rywale nieco się cofnęli, a po stracie zawodnika zupełnie zamurowali bramkę, a my nie mieliśmy pomysłu na rozerwanie ich szyków obronnych - dodaje szkoleniowiec. źródło: NKJP: (zab): Fatum wisi nadal, Dziennik Polski, 2006-09-13

Składnia

rozerwać

3. znudzonego

Definicja

sprawić, że ktoś się nie nudził, lecz spędził przyjemnie czas

Kwalifikacja tematyczna

CODZIENNE ŻYCIE CZŁOWIEKA Czas wolny rozrywka

Cytaty

[...] Jerzy właściwie przestał wychodzić z domu, żeby go rozerwać, przyniosłam mu wiele wydanych przez „Czytelnika” tomów dzieł Balzaka, o czym już pisałam.

źródło: NKJP: Irena Szymańska: Miałam dar zachwytu, 2001

Dawniej, chcąc ją rozerwać, komentowałem wydarzenia, książki, sztuki teatralne, wymyślałem malownicze przechadzki.

źródło: NKJP: Jerzy Stempowski: Zapiski dla zjawy, 2004

„Władca pierścieni” bardzo mnie rozerwał, podobnie seria o Jamesie Bondzie [...].

źródło: NKJP: Internet

Składnia

rozerwać

KOGO

4. relacje

Definicja

zniszczyć związki lub zależności istniejące między jakimiś obiektami

Kwalifikacja tematyczna

CZŁOWIEK W SPOŁECZEŃSTWIE Zasady współżycia społecznego stosunki, grupy i organizacje społeczne

Połączenia

rozerwać relacje, sojusz, jakieś więzi, związki

Cytaty

	Polacy próbowali rozerwać sojusz kozacko-tatarski. źródło: NKJP: Od przyjaźni do wrogości, Dziennik Polski, 2002-05-02
	Gdyby ktoś za pomocą wychowania chciał stworzyć nowy świat społeczny, to przede wszystkim musiałby rozerwać relacje między generacjami, tworząc warunki dla autonomicznego (jak to tylko możliwe) funkcjonowania dziecięcych wspólnot. źródło: NKJP: Danuta Urbaniak-Zając: Pedagogika społeczna w Niemczech: stanowiska teoretyczne i problemy praktyki, 2003
	Nie znam bardziej niebezpiecznej gry politycznej niż próba rozerwania więzi między Europą a Ameryką. źródło: NKJP: Głosy i glosy, Polityka, 2003-03-01
	Podczas gdy w technice kwestionowania odpowiedzialności chodzi o rozerwanie związku między jednostką a jej czynem, w kwestionowaniu szkody chodzi o rozerwanie związku między czynem a jego konsekwencjami. źródło: NKJP: Andrzej Siemaszko: Granice tolerancji: o teoriach zachowań dewiacyjnych, 1993

Składnia

rozerwać

5. ciszę

Definicja

książk.

pojawić się nagle, zakłócając coś

Kwalifikacja tematyczna

KATEGORIE FIZYCZNE Cechy i właściwości materii kolory i światło

KATEGORIE FIZYCZNE Cechy i właściwości materii dźwięki

Relacje znaczeniowe

synonimy:

rozedrzeć

Cytaty

	Bim-bom! - rozerwał ciszę zegar z pałacowej wieży, a w ślad za nim zapiszczał zegarek sędziego ze Slavii, który spojrzał przepraszająco na Kolegium, tak zmieszany, jakby wypuścił głośno wiatry. źródło: NKJP: Witold Horwath: Ultra Montana, 2005
	Powtórny huk rozerwał powietrze wypełnione kakofonią dźwięków. źródło: NKJP: Tadeusz Konwicki: Kronika wypadków miłosnych, 1974
	Ognista kula zmieniła dzień w noc, a potężna detonacja, słyszana podobno w odległym Wilanowie, rozerwała nocną ciszę. źródło: NKJP: Marcin Wolski: Alterland, 2003-06
	Domówiwszy zaklęcia jęła się zbierać do powrotu, wtem nóż błyskawicy rozerwał ciemność i liznął borowe sosny. źródło: NKJP: Ewa Nowacka: Emilia z kwiatem lilii leśnej, 1993

Składnia

rozerwać

Frazeologizmy

ktoś rozerwał na strzępy kogoś

Data ostatniej modyfikacji: 01.05.2018