UKRYJ ODMIANĘ ROZWIŃ WSZYSTKO DRUKUJ

wychwalać

Chronologizacja

XVI w., SPXVI
Na podstawie indeksu haseł

Pochodzenie

Zob. chwalić

1. rząd

Definicja

bardzo chwalić kogoś lub coś

Kwalifikacja tematyczna

CZŁOWIEK JAKO ISTOTA PSYCHICZNA Ocena i wartościowanie wola, postawy, nastawienie człowieka wobec świata i życia

CZŁOWIEK JAKO ISTOTA PSYCHICZNA Relacje międzyludzkie określenia relacji międzyludzkich

Połączenia

  • wychwalać, rząd; cnoty, zalety
  • wychwalać głośno
  • słowa, wiersze wychwalające coś/kogoś

Cytaty

Słowa te byłyby jeszcze piękniejsze, gdyby ten sam autor nie wychwalał katolickiej szlachty za wygnanie arian, których przed banicją nie uchroniła, jak widać, tarcza swobód herbowych.

źródło: NKJP: Janusz Tazbir: Silva rerum historicarum, 2002

Mój Boże, wychwalałam niedawno w “Pegazie” wschodnie filmy.

źródło: NKJP: Manuela Gretkowska: Polka, 2001

List liczący 6 stron maszynopisu ponownie powtarza te same argumenty, co w powyższym tekście, wychwalając prezesa i zarząd oraz ganiąc niepokornych spółdzielców.

źródło: NKJP: Samorządy, felieton, Panorama Mazurska, nr 8, 1998

Jeden z moich wierszy wychwalał ciepło domowego ogniska [...].

źródło: NKJP: Adam Wiśniewski-Snerg: Dzikus, 1998

Jękliwymi głosami wpół płacząc, wpół śpiewając płaczki zaczęły wychwalać dzielność, odwagę i hojność zmarłego, ale zagłuszały je przeraźliwe dźwięki piszczałek i fletów.

źródło: NKJP: Halina Rudnicka: Uczniowie Spartakusa, 1951

Odmiana

część mowy: czasownik

aspekt: niedokonany

Tryb oznajmujący

Czas teraźniejszy

liczba pojedyncza liczba mnoga
1 os. wychwalam
wychwalamy
2 os. wychwalasz
wychwalacie
3 os. wychwala
wychwalają

Czas przeszły

liczba pojedyncza liczba mnoga
m ż n mo -mo
1 os. wychwalałem
+(e)m wychwalał
wychwalałam
+(e)m wychwalała
wychwalałom
+(e)m wychwalało
wychwalaliśmy
+(e)śmy wychwalali
wychwalałyśmy
+(e)śmy wychwalały
2 os. wychwalałeś
+(e)ś wychwalał
wychwalałaś
+(e)ś wychwalała
wychwalałoś
+(e)ś wychwalało
wychwalaliście
+(e)ście wychwalali
wychwalałyście
+(e)ście wychwalały
3 os. wychwalał
wychwalała
wychwalało
wychwalali
wychwalały

bezosobnik: wychwalano

Czas przyszły

liczba pojedyncza liczba mnoga
m ż n mo -mo
1 os. będę wychwalał
będę wychwalać
będę wychwalała
będę wychwalać
będę wychwalało
będę wychwalać
będziemy wychwalali
będziemy wychwalać
będziemy wychwalały
będziemy wychwalać
2 os. będziesz wychwalał
będziesz wychwalać
będziesz wychwalała
będziesz wychwalać
będziesz wychwalało
będziesz wychwalać
będziecie wychwalali
będziecie wychwalać
będziecie wychwalały
będziecie wychwalać
3 os. będzie wychwalał
będzie wychwalać
będzie wychwalała
będzie wychwalać
będzie wychwalało
będzie wychwalać
będą wychwalali
będą wychwalać
będą wychwalały
będą wychwalać

Tryb rozkazujący

liczba pojedyncza liczba mnoga
1 os. wychwalajmy
2 os. wychwalaj
wychwalajcie

Tryb warunkowy

liczba pojedyncza liczba mnoga
m ż n mo -mo
1 os. wychwalałbym
bym wychwalał
wychwalałabym
bym wychwalała
wychwalałobym
bym wychwalało
wychwalalibyśmy
byśmy wychwalali
wychwalałybyśmy
byśmy wychwalały
2 os. wychwalałbyś
byś wychwalał
wychwalałabyś
byś wychwalała
wychwalałobyś
byś wychwalało
wychwalalibyście
byście wychwalali
wychwalałybyście
byście wychwalały
3 os. wychwalałby
by wychwalał
wychwalałaby
by wychwalała
wychwalałoby
by wychwalało
wychwalaliby
by wychwalali
wychwalałyby
by wychwalały

bezosobnik: wychwalano by

bezokolicznik: wychwalać

imiesłów przysłówkowy współczesny: wychwalając

gerundium: wychwalanie

liczba pojedyncza liczba mnoga
M. wychwalanie
wychwalania
D. wychwalania
wychwalań
C. wychwalaniu
wychwalaniom
B. wychwalanie
wychwalania
N. wychwalaniem
wychwalaniami
Ms. wychwalaniu
wychwalaniach
W. wychwalanie
wychwalania

imiesłów przymiotnikowy czynny: wychwalający

liczba pojedyncza
m1 m2 m3 n1, n2 ż
M. wychwalający
wychwalający
wychwalający
wychwalające
wychwalająca
D. wychwalającego
wychwalającego
wychwalającego
wychwalającego
wychwalającej
C. wychwalającemu
wychwalającemu
wychwalającemu
wychwalającemu
wychwalającej
B. wychwalającego
wychwalającego
wychwalający
wychwalające
wychwalającą
N. wychwalającym
wychwalającym
wychwalającym
wychwalającym
wychwalającą
Ms. wychwalającym
wychwalającym
wychwalającym
wychwalającym
wychwalającej
liczba mnoga
p1 m1 ndepr m1 depr pozostałe
M. wychwalający
wychwalający
wychwalające
wychwalające
D. wychwalających
wychwalających
wychwalających
wychwalających
C. wychwalającym
wychwalającym
wychwalającym
wychwalającym
B. wychwalających
wychwalających
wychwalających
wychwalające
N. wychwalającymi
wychwalającymi
wychwalającymi
wychwalającymi
Ms. wychwalających
wychwalających
wychwalających
wychwalających

imiesłów przymiotnikowy bierny: wychwalany

liczba pojedyncza
m1 m2 m3 n1, n2 ż
M. wychwalany
wychwalany
wychwalany
wychwalane
wychwalana
D. wychwalanego
wychwalanego
wychwalanego
wychwalanego
wychwalanej
C. wychwalanemu
wychwalanemu
wychwalanemu
wychwalanemu
wychwalanej
B. wychwalanego
wychwalanego
wychwalany
wychwalane
wychwalaną
N. wychwalanym
wychwalanym
wychwalanym
wychwalanym
wychwalaną
Ms. wychwalanym
wychwalanym
wychwalanym
wychwalanym
wychwalanej
liczba mnoga
p1 m1 ndepr m1 depr pozostałe
M. wychwalani
wychwalani
wychwalane
wychwalane
D. wychwalanych
wychwalanych
wychwalanych
wychwalanych
C. wychwalanym
wychwalanym
wychwalanym
wychwalanym
B. wychwalanych
wychwalanych
wychwalanych
wychwalane
N. wychwalanymi
wychwalanymi
wychwalanymi
wychwalanymi
Ms. wychwalanych
wychwalanych
wychwalanych
wychwalanych

odpowiednik aspektowy: wychwalić

Składnia

bez ograniczeń + wychwalać +
KOGO/CO + (za CO)

2. Boga

Definicja

książk. 
oddawać cześć religijną

Kwalifikacja tematyczna

CZŁOWIEK W SPOŁECZEŃSTWIE Religia – kościół sakramenty i obrzędy religijne

Cytaty

Z inicjatywą stworzenia tej grupy wyszły dzieci, które odczuwały potrzebę wychwalania Boga poprzez śpiew i wspólną modlitwę.

źródło: NKJP: Śpiewają w języku swych przodków, Dziennik Bałtycki, 2002-10-11

Odmiana

część mowy: czasownik

aspekt: niedokonany

Tryb oznajmujący

Czas teraźniejszy

liczba pojedyncza liczba mnoga
1 os. wychwalam
wychwalamy
2 os. wychwalasz
wychwalacie
3 os. wychwala
wychwalają

Czas przeszły

liczba pojedyncza liczba mnoga
m ż n mo -mo
1 os. wychwalałem
+(e)m wychwalał
wychwalałam
+(e)m wychwalała
wychwalałom
+(e)m wychwalało
wychwalaliśmy
+(e)śmy wychwalali
wychwalałyśmy
+(e)śmy wychwalały
2 os. wychwalałeś
+(e)ś wychwalał
wychwalałaś
+(e)ś wychwalała
wychwalałoś
+(e)ś wychwalało
wychwalaliście
+(e)ście wychwalali
wychwalałyście
+(e)ście wychwalały
3 os. wychwalał
wychwalała
wychwalało
wychwalali
wychwalały

bezosobnik: wychwalano

Czas przyszły

liczba pojedyncza liczba mnoga
m ż n mo -mo
1 os. będę wychwalał
będę wychwalać
będę wychwalała
będę wychwalać
będę wychwalało
będę wychwalać
będziemy wychwalali
będziemy wychwalać
będziemy wychwalały
będziemy wychwalać
2 os. będziesz wychwalał
będziesz wychwalać
będziesz wychwalała
będziesz wychwalać
będziesz wychwalało
będziesz wychwalać
będziecie wychwalali
będziecie wychwalać
będziecie wychwalały
będziecie wychwalać
3 os. będzie wychwalał
będzie wychwalać
będzie wychwalała
będzie wychwalać
będzie wychwalało
będzie wychwalać
będą wychwalali
będą wychwalać
będą wychwalały
będą wychwalać

Tryb rozkazujący

liczba pojedyncza liczba mnoga
1 os. wychwalajmy
2 os. wychwalaj
wychwalajcie

Tryb warunkowy

liczba pojedyncza liczba mnoga
m ż n mo -mo
1 os. wychwalałbym
bym wychwalał
wychwalałabym
bym wychwalała
wychwalałobym
bym wychwalało
wychwalalibyśmy
byśmy wychwalali
wychwalałybyśmy
byśmy wychwalały
2 os. wychwalałbyś
byś wychwalał
wychwalałabyś
byś wychwalała
wychwalałobyś
byś wychwalało
wychwalalibyście
byście wychwalali
wychwalałybyście
byście wychwalały
3 os. wychwalałby
by wychwalał
wychwalałaby
by wychwalała
wychwalałoby
by wychwalało
wychwalaliby
by wychwalali
wychwalałyby
by wychwalały

bezosobnik: wychwalano by

bezokolicznik: wychwalać

imiesłów przysłówkowy współczesny: wychwalając

gerundium: wychwalanie

liczba pojedyncza liczba mnoga
M. wychwalanie
wychwalania
D. wychwalania
wychwalań
C. wychwalaniu
wychwalaniom
B. wychwalanie
wychwalania
N. wychwalaniem
wychwalaniami
Ms. wychwalaniu
wychwalaniach
W. wychwalanie
wychwalania

imiesłów przymiotnikowy czynny: wychwalający

liczba pojedyncza
m1 m2 m3 n1, n2 ż
M. wychwalający
wychwalający
wychwalający
wychwalające
wychwalająca
D. wychwalającego
wychwalającego
wychwalającego
wychwalającego
wychwalającej
C. wychwalającemu
wychwalającemu
wychwalającemu
wychwalającemu
wychwalającej
B. wychwalającego
wychwalającego
wychwalający
wychwalające
wychwalającą
N. wychwalającym
wychwalającym
wychwalającym
wychwalającym
wychwalającą
Ms. wychwalającym
wychwalającym
wychwalającym
wychwalającym
wychwalającej
liczba mnoga
p1 m1 ndepr m1 depr pozostałe
M. wychwalający
wychwalający
wychwalające
wychwalające
D. wychwalających
wychwalających
wychwalających
wychwalających
C. wychwalającym
wychwalającym
wychwalającym
wychwalającym
B. wychwalających
wychwalających
wychwalających
wychwalające
N. wychwalającymi
wychwalającymi
wychwalającymi
wychwalającymi
Ms. wychwalających
wychwalających
wychwalających
wychwalających

imiesłów przymiotnikowy bierny: wychwalany

liczba pojedyncza
m1 m2 m3 n1, n2 ż
M. wychwalany
wychwalany
wychwalany
wychwalane
wychwalana
D. wychwalanego
wychwalanego
wychwalanego
wychwalanego
wychwalanej
C. wychwalanemu
wychwalanemu
wychwalanemu
wychwalanemu
wychwalanej
B. wychwalanego
wychwalanego
wychwalany
wychwalane
wychwalaną
N. wychwalanym
wychwalanym
wychwalanym
wychwalanym
wychwalaną
Ms. wychwalanym
wychwalanym
wychwalanym
wychwalanym
wychwalanej
liczba mnoga
p1 m1 ndepr m1 depr pozostałe
M. wychwalani
wychwalani
wychwalane
wychwalane
D. wychwalanych
wychwalanych
wychwalanych
wychwalanych
C. wychwalanym
wychwalanym
wychwalanym
wychwalanym
B. wychwalanych
wychwalanych
wychwalanych
wychwalane
N. wychwalanymi
wychwalanymi
wychwalanymi
wychwalanymi
Ms. wychwalanych
wychwalanych
wychwalanych
wychwalanych

Składnia

bez ograniczeń + wychwalać +
KOGO

Frazeologizmy

ktoś wynosi pod niebiosa kogoś/coś
ktoś wychwala pod niebiosa kogoś/coś
Data ostatniej modyfikacji: 06.08.2018
Copyright© Instytut Języka Polskiego PAN
Open toolbar

Menu dostępności

  • Powiększ tekst

  • Zmniejsz tekst

  • Wysoki kontrast

  • Resetuj
json