Chronologizacja
Odmiana
część mowy: czasownik
aspekt: dokonany
Tryb oznajmujący
Czas przyszły
| liczba pojedyncza | liczba mnoga | ||||
|---|---|---|---|---|---|
| 1 os. |
opukam |
opukamy |
|||
| 2 os. |
opukasz |
opukacie |
|||
| 3 os. |
opuka |
opukają |
|||
Czas przeszły
| liczba pojedyncza | liczba mnoga | ||||
|---|---|---|---|---|---|
| m | ż | n | mo | -mo | |
| 1 os. |
opukałem +(e)m opukał |
opukałam +(e)m opukała |
opukałom +(e)m opukało |
opukaliśmy +(e)śmy opukali |
opukałyśmy +(e)śmy opukały |
| 2 os. |
opukałeś +(e)ś opukał |
opukałaś +(e)ś opukała |
opukałoś +(e)ś opukało |
opukaliście +(e)ście opukali |
opukałyście +(e)ście opukały |
| 3 os. |
opukał |
opukała |
opukało |
opukali |
opukały |
bezosobnik: opukano
Tryb rozkazujący
| liczba pojedyncza | liczba mnoga | |
|---|---|---|
| 1 os. |
opukajmy |
|
| 2 os. |
opukaj |
opukajcie |
Tryb warunkowy
| liczba pojedyncza | liczba mnoga | ||||
|---|---|---|---|---|---|
| m | ż | n | mo | -mo | |
| 1 os. |
opukałbym bym opukał |
opukałabym bym opukała |
opukałobym bym opukało |
opukalibyśmy byśmy opukali |
opukałybyśmy byśmy opukały |
| 2 os. |
opukałbyś byś opukał |
opukałabyś byś opukała |
opukałobyś byś opukało |
opukalibyście byście opukali |
opukałybyście byście opukały |
| 3 os. |
opukałby by opukał |
opukałaby by opukała |
opukałoby by opukało |
opukaliby by opukali |
opukałyby by opukały |
bezosobnik: opukano by
bezokolicznik: opukać
imiesłów przysłówkowy uprzedni:
opukawszy
gerundium: opukanie
| liczba pojedyncza | liczba mnoga | |
|---|---|---|
| M. | opukanie |
opukania |
| D. | opukania |
opukań |
| C. | opukaniu |
opukaniom |
| B. | opukanie |
opukania |
| N. | opukaniem |
opukaniami |
| Ms. | opukaniu |
opukaniach |
| W. | opukanie |
opukania |
imiesłów przymiotnikowy bierny: opukany
| liczba pojedyncza | |||||
|---|---|---|---|---|---|
| m1 | m2 | m3 | n1, n2 | ż | |
| M. | opukany |
opukany |
opukany |
opukane |
opukana |
| D. | opukanego |
opukanego |
opukanego |
opukanego |
opukanej |
| C. | opukanemu |
opukanemu |
opukanemu |
opukanemu |
opukanej |
| B. | opukanego |
opukanego |
opukany |
opukane |
opukaną |
| N. | opukanym |
opukanym |
opukanym |
opukanym |
opukaną |
| Ms. | opukanym |
opukanym |
opukanym |
opukanym |
opukanej |
| liczba mnoga | ||||
|---|---|---|---|---|
| p1 | m1 ndepr | m1 depr | pozostałe | |
| M. | opukani |
opukani |
opukane |
opukane |
| D. | opukanych |
opukanych |
opukanych |
opukanych |
| C. | opukanym |
opukanym |
opukanym |
opukanym |
| B. | opukanych |
opukanych |
opukanych |
opukane |
| N. | opukanymi |
opukanymi |
opukanymi |
opukanymi |
| Ms. | opukanych |
opukanych |
opukanych |
opukanych |
odpowiednik aspektowy: opukiwać
Pochodzenie
Zob. pukać
1. pacjenta
Definicja
Kwalifikacja tematyczna
CZŁOWIEK JAKO ISTOTA FIZYCZNA Choroby i ich leczenie leki i sposoby leczenia, zabiegi, sprzęty medyczne
Połączenia
- lekarz opukał, lekarka opukała
- opukać brzuch, klatkę piersiową, plecy, wątrobę; chorego, pacjenta
- opukać i osłuchać
Cytaty
|
Przyszedł młody lekarz, opukał Krzysia, zajrzał mu do gardła i powiedział, że to angina. źródło: NKJP: Henryk Grynberg: Życie ideologiczne, osobiste, codzienne i artystyczne, 1998 |
|
|
Pani doktor szukała zdjęcia i gdy go nie znalazła, opukała mnie stetoskopem i powiedziała, że mogę iść do domu, bo wyglądam na zdrowego człowieka [...]. źródło: NKJP: Mariusz Parkitny: Stresująca wizyta, Głos Szczeciński, 2006 |
|
|
Chirurg [...] obejrzał i opukał brzuch Józika. Józik skarżył się, że go boli [...]. źródło: NKJP: Irena Morawska: Chłopski żywot Józika, Gazeta Wyborcza, 1992-02-06 |
|
|
Opukanie, osłuchanie, zajrzenie w gardło, oczy lub uszy to było wszystko, co mógł zrobić medyk. źródło: NKJP: Marcin Rotkiewicz: Stereo i w kolorze, Polityka, 2003-11-08 |
Składnia
|
+ | opukać | + |
KOGO/CO
|
2. ściany
Definicja
Kwalifikacja tematyczna
CODZIENNE ŻYCIE CZŁOWIEKA Praca rodzaje pracy
Połączenia
- opukać drewno, pień, samochód, sufit, ścianę
- opukać młotkiem
- opukać z każdej strony, ze wszystkich stron
- opukać dokładnie
- opukać i obejrzeć
Cytaty
|
[...] zajrzał pod łóżko i do wyczyszczonego paleniska, sięgnął ręką w głąb komina, z którego spadło trochę sadzy, opukał ściany. [...] Do sprawdzenia pozostała tylko stojąca pod oknem skrzynia, wielka i ciężka, z rzeźbionego dębu. źródło: NKJP: Iwona Surmik: Ostatni smok, 2005 |
|
|
Przejrzeli dokładnie - ale delikatnie - wszystkie szkatułki, szuflady, szafy, obmacali półki z książkami, opukali boazerie i ściany, zajrzeli do wszystkich pieców źródło: NKJP: Henryk Grynberg: Życie ideologiczne, osobiste, codzienne i artystyczne, 1998 |
|
|
Zmierzyłem chyba z dziesięć grobów. I nie tylko zmierzyłem, ale obejrzałem dokładnie, opukałem. źródło: NKJP: Wiesław Myśliwski: Kamień na kamieniu, 2008 |
|
|
Zapytany o tajemnicę, dzięki której kawałek drewna ożywa i zaczyna wydawać piękne dźwięki, odpowiada: - Tajemnica zaczyna się już w doborze materiału. Trzeba dobrze opukać kawałek drewna, by stwierdzić, czy będzie dobrze grał, wibrował. źródło: NKJP: Beata Zalot: Wsłuchać się w drewno, Tygodnik Podhalański, 1999 |
Składnia
|
+ | opukać | + |
CO +
(CZYM)
|
3. sprawę
Definicja
Kwalifikacja tematyczna
CZŁOWIEK JAKO ISTOTA PSYCHICZNA Działalność intelektualna człowieka nazwy działań intelektualnych człowieka
Połączenia
- opukać sprawę, stan czegoś
Cytaty
|
Ale mówimy o prawie cywilnym. Jeżeli, panie marszałku, opuka się dany przepis ze wszystkich stron i jeżeli uczyni to jak najwięcej osób, to taka norma ma głęboką treść. źródło: NKJP: Sprawozdanie stenograficzne z obrad Sejmu RP z dnia 17.12.2002 |
|
|
Obszar nieznanego, niepojętego, niewytłumaczalnego zdaje się większy, niż jawił się kiedykolwiek przedtem. Są już jednak narzędzia, którymi można jakoś opukać ten stan. Nie znając odpowiedzi, można już zadawać pytania. źródło: NKJP: Piotr Wierzbicki: Zapis świata. Traktat metafizyczny, 2009 |
|
|
Ale świat, poza tą niszą, tą wylęgarnią inteligentnych małpoludów, ma własności, których nie można wziąć do ręki, zobaczyć, ugryźć, usłyszeć, opukać, i w ten sposób zawłaszczyć. źródło: NKJP: Stanisław Lem: Fiasko, 1987 |
|
|
Ostatnio Ania zaangażowała się odważnie w reporterskie opukanie ponurej sprawy [...]. Podziwiałem upór, z jakim tę sprawę drążyła. źródło: NKJP: Ryszard Matuszewski: Alfabet: wybór z pamięci 90-latka, 2004 |
Składnia
|
+ | opukać | + |
CO
|