UKRYJ ODMIANĘ ROZWIŃ WSZYSTKO DRUKUJ

szynkwas

Chronologizacja

1607, Kart XVII-XVIII

Odmiana

część mowy: rzeczownik

rodzaj gramatyczny: m3

liczba pojedyncza liczba mnoga
M. szynkwas
szynkwasy
D. szynkwasu
szynkwasów
C. szynkwasowi
szynkwasom
B. szynkwas
szynkwasy
N. szynkwasem
szynkwasami
Ms. szynkwasie
szynkwasach
W. szynkwasie
szynkwasy

Pochodzenie

niem. Schenkfass

Od: schenken 'nalewać'+ Fass 'beczka'

Definicja

przest. 
blat w karczmie lub podrzędnej restauracji, przy którym kupuje się i pije napoje alkoholowe

Wymowa

szyŋkfas

Kwalifikacja tematyczna

CODZIENNE ŻYCIE CZŁOWIEKA Jedzenie i jego przygotowanie miejsca, osoby, przedmioty, sytuacje związane z jedzeniem

Relacje znaczeniowe

synonimy:  lada I

Połączenia

  • długi; blaszany, cynkowy, drewniany, obity blachą, ocynkowany; knajpiany szynkwas
  • szynkwas z drewna
  • deska szynkwasu
  • podejść, ruszyć, zbliżyć się do szynkwasu; wychodzić, wyleźć, wynieść coś zza szynkwasu
  • odejść, powrócić umknąć za szynkwas
  • umieścić coś, wisieć nad szynkwasem; krzątać się, siedzieć, stać za szynkwasem
  • kłaść, postawić coś na szynkwasie; stać, tłoczyć się; pić przy szynkwasie

Cytaty

W rozległej sali stoliki obsiadło kilkunastu mężczyzn. Pochyleni nad szklankami i tafelkami domina nie zwrócili uwagi na nowo przybyłych. Za obitym cynkową blachą szynkwasem stał pięćdziesięcioletni może mężczyzna o imponującej posturze olbrzyma i sumiastych wąsach [...].

źródło: NKJP: Janusz Płoński, Maciej Rybiński: Brakujące ogniwo, Esensja, nr 5 (XLVII), 2005-06

Znów najważniejszy jest plan i precyzja: u kwiaciarki na rogu kupuje bukiet wczesnych konwalii, potem u Bohodzieja pije przy szynkwasie szybki kieliszek wódki.

źródło: NKJP: Monika Piątkowska: Nikczemne historie, 2009

Jego wymowa wydała się od razu podejrzana, ale kiedy przyszło do płacenia, z portfelu wypadły mu na szynkwas jakieś cudzoziemskie pieniądze. Karczmarz Gawlik zna się na pieniądzach - poznał, że to niemieckie. Szepnął chłopom, żeby mieli oko na niego. Siedzieli więc w szynku i pilnowali, a jeden poleciał zaraz po wójta. Obcy pozostał w karczmie.

źródło: NKJP: Jan Józef Szczepański: Polska jesień, 1955

Zza nieczynnego, błyskającego niklem poniemieckiego szynkwasu z ukręconymi kurkami od piwa zadźwięczała muzyka; świszcząca, perlista, niepasująca ani do nastroju, ani do rozmowy.

źródło: NKJP: Włodzimierz Kowalewski: Bóg zapłacz!, 2000

Zachodziłem do małych knajp z ocynkowanymi szynkwasami. Do baru „Pod żółwiem” czy „Pod wiaduktem”.

źródło: NKJP: Marek Nowakowski: Powidoki, 2010

Data ostatniej modyfikacji: 24.10.2017
Copyright© Instytut Języka Polskiego PAN
Open toolbar

Menu dostępności

  • Powiększ tekst

  • Zmniejsz tekst

  • Wysoki kontrast

  • Resetuj
json