UKRYJ ODMIANĘ ROZWIŃ WSZYSTKO DRUKUJ

mózgoczaszka

Chronologizacja

1910, "Biblioteka Warszawska", t. II, z. 1, 1910.
1910, W. Schreiber, "Badania nad antropologią dzieci chrześcijańskich, żydowskich i karaimskich w Galicyi", 1910.
Do II wojny światowej wyraz używany był w pracach antropologicznych - z początku przez W. Schreibera (Łuczyńskiego), do którego odnoszą się oba wymienione źródła.

Odmiana

część mowy: rzeczownik

rodzaj gramatyczny: ż

liczba pojedyncza liczba mnoga
M. mózgoczaszka
mózgoczaszki
D. mózgoczaszki
mózgoczaszek
C. mózgoczaszce
mózgoczaszkom
B. mózgoczaszkę
mózgoczaszki
N. mózgoczaszką
mózgoczaszkami
Ms. mózgoczaszce
mózgoczaszkach
W. mózgoczaszko
mózgoczaszki

Pochodzenie

Być może kalka ang. braincase, brainpan; zob. mózg, czaszka, czasza

Definicja

anat. 
część czaszki osłaniająca mózg

Kwalifikacja tematyczna

CZŁOWIEK JAKO ISTOTA FIZYCZNA Budowa i funkcjonowanie ciała ludzkiego części ciała, elementy i substancje składowe

CZŁOWIEK I PRZYRODA Świat zwierząt budowa i funkcjonowanie organizmów zwierzęcych

Połączenia

  • kości; urazy; pojemność mózgoczaszki

Cytaty

Umowna płaszczyzna pozioma, przeprowadzona przez gładziznę i kresy karkowe górne, dzieli mózgoczaszkę na sklepienie [...] i podstawę czaszki [...].

źródło: NKJP: Bartłomiej Sokołowski: Zarys anatomii człowieka, 2004

Węże te mają specyficzny aparat gębowy. Jej podstawą jest kość kwadratowa, która luźno łączy żuchwę z mózgoczaszką.

źródło: NKJP: Leś: Śmiertelny uścisk dusiciela, Wieczór Trójmiasta, 1999-08-25

Szczątki najwcześniejszych australopiteków z Etiopii, Kenii i Tanzanii, datowane na 3,5-4,0 mln lat, ukazują istotę wprawdzie już poruszającą się dwunożnie i o prawie ludzkim uzębieniu, ale o całkiem jeszcze małpiej mózgoczaszce i o wyraźnych pozostałościach nadrzewnego trybu życia [...].

źródło: NKJP: Tadeusz Bielicki: Czego nie wiemy, Gazeta Wyborcza, 1995-12-29

[...] z analizy kształtu i wielkości mózgoczaszek kopalnych wynika, że np. na terenie Azji Południowo-Wschodniej i Australii ewolucja mózgu przez paręset tysięcy lat pozostawała w tyle w porównaniu z Europą i Afryką Północną.

źródło: NKJP: Wiktor Osiatyński: Zrozumieć świat: rozmowy z uczonymi 25 lat później, 2009

Data ostatniej modyfikacji: 18.04.2018
Copyright© Instytut Języka Polskiego PAN
Open toolbar

Menu dostępności

  • Powiększ tekst

  • Zmniejsz tekst

  • Wysoki kontrast

  • Resetuj