UKRYJ ODMIANĘ ROZWIŃ WSZYSTKO DRUKUJ

powsadzać

Chronologizacja

1 połowa XVII w., Kart XVII-XVIII

Odmiana

część mowy: czasownik

aspekt: dokonany

Tryb oznajmujący

Czas przyszły

liczba pojedyncza liczba mnoga
1 os. powsadzam
 powsadzamy
2 os. powsadzasz
 powsadzacie
3 os. powsadza
 powsadzają

Czas przeszły

liczba pojedyncza liczba mnoga
m ż n mo -mo
1 os. powsadzałem
+(e)m powsadzał
 powsadzałam
+(e)m powsadzała
 powsadzałom
+(e)m powsadzało
 powsadzaliśmy
+(e)śmy powsadzali
 powsadzałyśmy
+(e)śmy powsadzały
2 os. powsadzałeś
+(e)ś powsadzał
 powsadzałaś
+(e)ś powsadzała
 powsadzałoś
+(e)ś powsadzało
 powsadzaliście
+(e)ście powsadzali
 powsadzałyście
+(e)ście powsadzały
3 os. powsadzał
 powsadzała
 powsadzało
 powsadzali
 powsadzały

bezosobnik: powsadzano

Tryb rozkazujący

liczba pojedyncza liczba mnoga
1 os. powsadzajmy
2 os. powsadzaj
 powsadzajcie

Tryb warunkowy

liczba pojedyncza liczba mnoga
m ż n mo -mo
1 os. powsadzałbym
bym powsadzał
 powsadzałabym
bym powsadzała
 powsadzałobym
bym powsadzało
 powsadzalibyśmy
byśmy powsadzali
 powsadzałybyśmy
byśmy powsadzały
2 os. powsadzałbyś
byś powsadzał
 powsadzałabyś
byś powsadzała
 powsadzałobyś
byś powsadzało
 powsadzalibyście
byście powsadzali
 powsadzałybyście
byście powsadzały
3 os. powsadzałby
by powsadzał
 powsadzałaby
by powsadzała
 powsadzałoby
by powsadzało
 powsadzaliby
by powsadzali
 powsadzałyby
by powsadzały

bezosobnik: powsadzano by

bezokolicznik: powsadzać

imiesłów przysłówkowy uprzedni: powsadzawszy

gerundium: powsadzanie

imiesłów przymiotnikowy bierny: powsadzany

Pochodzenie

Zob. sadzać

1. do worków

Definicja

umieścić kolejno wiele rzeczy we wnętrzu czegoś, pod czymś lub ciasno na czymś

Kwalifikacja tematyczna

CODZIENNE ŻYCIE CZŁOWIEKA Praca rodzaje pracy

Relacje znaczeniowe

synonimy:  powkładać
hiperonimy:  włożyć

Cytaty

Gotówkę trzeba podzielić i powsadzać do różnych kieszonek.

źródło: NKJP: Kuba Roszkowski: Złodzieje w pociągu, Głos Koszaliński, 2002

[...] wszystkie fotografie swoje i mojego zespołu powsadzałem w albumy fotograficzne i w ramki.

źródło: NKJP: (MST): Co zrobiłem dobrego w mijającym tygodniu?, Gazeta Krakowska, 2005-11-18

Teraz policja będzie musiała ustalić skąd pochodzą kości i kto je powsadzał do worków i zostawił.

źródło: NKJP: (MANO): Makabra na osiedlu, Dziennik Zachodni, 2005-10-13

[...] pielęgniarki, powsadzawszy noworodkom smoczki, piły kawę w swoim pokoiku [...]

źródło: NKJP: Edyta Gietka: Celem udzielenia pomocy, Polityka nr 2689, 2009-01-24

Na wierzchu polać owocową galaretką, zieloną albo czerwoną. I powsadzać morele czy brzoskwinie z kompotu.

źródło: NKJP: Wiesław Myśliwski: Widnokrąg, 1996

Składnia

bez ograniczeń + powsadzać +
CO + GDZIE

2. na wozy

Definicja

pomóc kolejno wielu osobom dostać się gdzieś lub zmusić ich, by tam się znaleźli

Kwalifikacja tematyczna

KATEGORIE FIZYCZNE Cechy i właściwości materii ruch i spoczynek

Cytaty

Wojów powsadzał na motory i dał im do ręki pistolety zamiast mieczy.

źródło: NKJP: Krzysztof Kucharski: Jak rozmawiać, Słowo Polskie Gazeta Wrocławska, 2005-10-12

Więźniów powsadzano na wozy zarekwirowane niby to na siłę w Strzałkowie z fornalami w charakterze woźniców i kazano jechać co koń wyskoczy szosą na Kobiel - dużą wieś i majątek Sobańskich.

źródło: NKJP: Aniela Kowalska: Niczego nie żałuję, 2009

Składnia

bez ograniczeń + powsadzać +
KOGO + GDZIE

3. do więzienia

Definicja

umieścić wiele osób w jakimś miejscu pod przymusem

Kwalifikacja tematyczna

CZŁOWIEK W SPOŁECZEŃSTWIE Prawo i łamanie prawa więzienie i kara

Relacje znaczeniowe

synonimy:  pousadzać

Cytaty

– Gdyby mógł, to najchętniej z powrotem powsadzałby nas za kratki.

źródło: NKJP: Wojciech Jagielski: Dobre miejsce do umierania, 2005

Powsadzali do więzień, internowali, represjonowali, wypędzali z ojczyzny prawie milion Polaków.

źródło: NKJP: Piotr Proszowski: Gorzki smak straconych lat (1), Tygodnik Regionalny „Gazeta Częstochowska” nr 33 (663), 2004-08-23

Nie mówiłem o wymordowaniu. Mówiłem o całkowitym odcięciu polityki od gospodarki, a także o powsadzaniu do kryminału 80% obecnych polityków.

źródło: NKJP: Rozmowa - Janusz Korwin-Mikke, Onet.pl - Rozmowy, 2003-08-08

(...) dopóki nie wzmocnimy policji tak, by mogła powsadzać gangsterów - również tych, co grożą prostytutkom - nie ma szans na uzdrowienie naszej cywilizacji, która zmierza w sposób oczywisty ku przepaści.

źródło: NKJP: Na rozdrożu, Dziennik Polski, 2002-07-05

Ludzie, którzy niedawno ustąpili uzbrojonym w kilofy (wypłacając im po 50 000 złotych z naszych pieniędzy - za co, po dojściu do władzy, prawica powsadza ich do kryminału) - dla równowagi próbują odnieść tryumfy w walce z 70-latkami.

źródło: NKJP: Atak zastępczy, Dziennik Polski, 2000-08-18

Składnia

bez ograniczeń + powsadzać +
KOGO + GDZIE

4. swoich ludzi

Definicja

pot. 
umożliwić kolejno wielu osobom, z którymi łączą kogoś stosunki koleżeńskie lub więzy rodzinne, otrzymanie jakiegoś stanowiska

Kwalifikacja tematyczna

CZŁOWIEK W SPOŁECZEŃSTWIE Zasady współżycia społecznego zachowania i wyrażenia nieakceptowane społecznie

Relacje znaczeniowe

synonimy:  pousadzać, powtykać

Cytaty

Przy okazji wszędzie powsadzał swoich ludzi.

źródło: NKJP: Wielki Brat na ratunek Bułgarii, Polityka, 2009-07-11

Oczywiście nie ma gwarancji, że PO nie spróbuje powsadzać do TVP swoich ludzi [...]

źródło: NKJP: Internet

Składnia

bez ograniczeń + powsadzać +
KOGO + GDZIE
Data ostatniej modyfikacji: 21.08.2018
Copyright© Instytut Języka Polskiego PAN