Chronologizacja
Odmiana
część mowy: czasownik
aspekt: dokonany
Tryb oznajmujący
Czas przyszły
| liczba pojedyncza | liczba mnoga | ||||
|---|---|---|---|---|---|
| 1 os. |
przyznam się |
przyznamy się |
|||
| 2 os. |
przyznasz się |
przyznacie się |
|||
| 3 os. |
przyzna się |
przyznają się |
|||
Czas przeszły
| liczba pojedyncza | liczba mnoga | ||||
|---|---|---|---|---|---|
| m | ż | n | mo | -mo | |
| 1 os. |
przyznałem się +(e)m się przyznał |
przyznałam się +(e)m się przyznała |
przyznałom się +(e)m się przyznało |
przyznaliśmy się +(e)śmy się przyznali |
przyznałyśmy się +(e)śmy się przyznały |
| 2 os. |
przyznałeś się +(e)ś się przyznał |
przyznałaś się +(e)ś się przyznała |
przyznałoś się +(e)ś się przyznało |
przyznaliście się +(e)ście się przyznali |
przyznałyście się +(e)ście się przyznały |
| 3 os. |
przyznał się |
przyznała się |
przyznało się |
przyznali się |
przyznały się |
bezosobnik: przyznano się
Tryb rozkazujący
| liczba pojedyncza | liczba mnoga | |
|---|---|---|
| 1 os. |
przyznajmy się |
|
| 2 os. |
przyznaj się |
przyznajcie się |
Tryb warunkowy
| liczba pojedyncza | liczba mnoga | ||||
|---|---|---|---|---|---|
| m | ż | n | mo | -mo | |
| 1 os. |
przyznałbym się bym się przyznał |
przyznałabym się bym się przyznała |
przyznałobym się bym się przyznało |
przyznalibyśmy się byśmy się przyznali |
przyznałybyśmy się byśmy się przyznały |
| 2 os. |
przyznałbyś się byś się przyznał |
przyznałabyś się byś się przyznała |
przyznałobyś się byś się przyznało |
przyznalibyście się byście się przyznali |
przyznałybyście się byście się przyznały |
| 3 os. |
przyznałby się by się przyznał |
przyznałaby się by się przyznała |
przyznałoby się by się przyznało |
przyznaliby się by się przyznali |
przyznałyby się by się przyznały |
bezosobnik: przyznano by się
bezokolicznik: przyznać się
imiesłów przysłówkowy uprzedni:
przyznawszy się
gerundium: przyznanie się
| liczba pojedyncza | liczba mnoga | |
|---|---|---|
| M. | przyznanie się |
przyznania się |
| D. | przyznania się |
przyznań się |
| C. | przyznaniu się |
przyznaniom się |
| B. | przyznanie się |
przyznania się |
| N. | przyznaniem się |
przyznaniami się |
| Ms. | przyznaniu się |
przyznaniach się |
| W. | przyznanie się |
przyznania się |
odpowiednik aspektowy: przyznawać się
Pochodzenie
Zob. znać
1. do błędu
Definicja
Kwalifikacja tematyczna
CZŁOWIEK JAKO ISTOTA PSYCHICZNA Ocena i wartościowanie wola, postawy, nastawienie człowieka wobec świata i życia
CZŁOWIEK W SPOŁECZEŃSTWIE Prawo i łamanie prawa sąd
Połączenia
- przyznać się do kradzieży, do pobicia; do (zarzucanych) czynów; do błędu, do pomyłki, do winy
Cytaty
|
[...] Zeznał, że feralnego dnia spotkał rano Mariana D., który przyznał się mu do zabójstwa kompana. źródło: NKJP: (woko): Zerwany łańcuch poszlak, Gazeta Krakowska, 2003-05-28 |
|
|
To go przerażało i budziło dla nich litość. Automaty, które miały z niego wycisnąć przyznanie się do zbrodni, choćby niepopełnionej. źródło: NKJP: Wojciech Żukrowski: Kamienne tablice, 1966 |
|
|
Jeśli sprawca nadużycia seksualnego chce, aby mu wybaczono, musi otwarcie przyznać się przed dzieckiem i innymi do winy. źródło: NKJP: Barbara Pietkiewicz, Alicja Pacewicz: Milczenie dzieci, Gazeta Wyborcza, 1993-06-12 |
|
|
Mężczyzna przyznał się, że krępował i przytrzymywał ofiary, ale ich nie zabijał. źródło: NKJP: (Metropol): Nie przyznał się do zabójstw, Metropol, nr 7/03, 2001 |
|
|
Złodziej nigdy przecież dobrowolnie nie przyzna się, że ukradł auto w celu odsprzedania go. źródło: NKJP: (X): Paserka, Dziennik Polski, 1998-07-17 |
Składnia
|
+ | przyznać się | + |
(KOMU) +
do CZEGO
|
|
+ | przyznać się | + |
(przed KIM) +
do CZEGO
|
|
+ | przyznać się | + |
że ZDANIE
|
2. do uczuć
Definicja
Kwalifikacja tematyczna
CZŁOWIEK JAKO ISTOTA PSYCHICZNA Ocena i wartościowanie wola, postawy, nastawienie człowieka wobec świata i życia
Cytaty
|
Zaczęłam uciekać z domu do matki chrzestnej i cioci, ale ojciec przyjeżdżał po mnie i zabierał do domu. Przyznałam się cioci do wszystkiego i wówczas poszłyśmy obie na policję. źródło: NKJP: Barbara Pietkiewicz, Alicja Pacewicz: Milczenie dzieci, Gazeta Wyborcza, 1993-06-12 |
|
|
Nie mógł jednak przyznać się do takiej słabości przed kolegami [...]. źródło: NKJP: Henryk Grynberg: Życie ideologiczne, osobiste, codzienne i artystyczne, 1998 |
|
|
Przyznam się pani, że nigdy nie zdobywałem kobiet. A czasem zdarzały mi się okropne wpadki. źródło: NKJP: Nina Terentiew: Zwierzenia kontrolowane, 2004 |
|
|
Gdy wreszcie Anglik przyzna się przed sobą, że pragnie czegoś więcej niż tylko formalnego związku, Joy zachoruje na raka kości. źródło: NKJP: Jacek Szczerba: Z kina, Gazeta Wyborcza, 1994-03-07 |
|
|
Nie mam dokumentów - przyznałem się Libańczykowi, który się tylko uśmiechnął. - To nieważne - powiedział. źródło: NKJP: Ryszard Kapuściński: Heban, 2004 |
Składnia
|
+ | przyznać się | + |
(KOMU) +
do CZEGO
|
|
+ | przyznać się | + |
(przed KIM) +
do CZEGO
|
|
+ | przyznać się | + |
(KOMU) +
że ZDANIE
|
|
+ | przyznać się | + |
(przed KIM) +
że ZDANIE
|
|
+ | przyznać się | + |
(KOMU) +
MOWA WPROST
|
3. do Kościoła
Definicja
Kwalifikacja tematyczna
CZŁOWIEK JAKO ISTOTA PSYCHICZNA Ocena i wartościowanie wola, postawy, nastawienie człowieka wobec świata i życia
Cytaty
|
Większość mężów prędzej przyzna się do nieślubnego dziecka, niż do tego, że spędzili wieczór w pubie z kolegami. źródło: NKJP: (X): Cnota kłamstwa, Super Nowości, nr 300, 1998 |
|
|
Chowała się jak dziczka po ludziach, aż wrócił ojciec, przyznał się do niej i wziął ją do siebie. źródło: NKJP: Krystyna Berwińska: Con Amore, 1976 |
|
|
Trafiwszy do niemieckiej niewoli, odrzucił kategorycznie szanse, jakie dałoby mu przyznanie się do ojca Niemca, bodajże nawet członka NSDAP. źródło: NKJP: Ryszard Matuszewski: Alfabet: wybór z pamięci 90-latka, 2004 |
|
|
[...] Nie mogłem się od razu zdecydować, czy przyznać się do polskości. źródło: NKJP: Roman Antoszewski: Kariera na trzy karpie morskie, 2000 |
|
|
Z dziennikarskiej piątki dwie osoby przyznały się do pochodzenia robotniczego, po jednej do chłopskiego, drobnomieszczańskiego i inteligenckiego (ale pracującego). źródło: NKJP: Jerzy Kochanowski: Jak hartowała się piła, Polityka, 2007-02-24 |
Składnia
|
+ | przyznać się | + |
do KOGO/CZEGO
|