UKRYJ ODMIANĘ ROZWIŃ WSZYSTKO DRUKUJ

ośka

Chronologizacja

1678, Kart XVII-XVIII

Odmiana

część mowy: rzeczownik

rodzaj gramatyczny: ż

liczba pojedyncza liczba mnoga
M. ośka
ośki
D. ośki
osiek
C. ośce
ośkom
B. ośkę
ośki
N. ośką
ośkami
Ms. ośce
ośkach
W. ośko
ośki

Pochodzenie

Zob. oś

1. mała oś

Definicja

pot. 
mała oś - podłużna, o kolistym przekroju część maszyny lub urządzenia

Kwalifikacja tematyczna

CZŁOWIEK I TECHNIKA Urządzenia i maszyny budowa urządzeń i maszyn

Relacje znaczeniowe

hiperonimy:  oś

Połączenia

  • złamana ośka; stalowe ośki

Cytaty

Śpią obaj, wtuleni w worki sucharów, a furmanka skrzypi i skrzypi, bo ośki dawno nie oliwione.

źródło: NKJP: Jerzy Krzysztoń: Wielbłąd na stepie, 1978

Na moście wybucha potworny chaos. Przestają piszczeć ośki drewnianych wózeczków, zawalonych tobołami z dobytkiem. Ludzie krzyczą, psy skowyczą, zewsząd dobiega płacz i złorzeczenie.

źródło: NKJP: Hubert Kropielnicki: Za dużo patosu, Dziennik Łódzki, 2007-09-15

Z dalszych informacji wynika, że winę za pewne usterki ponosi klientka: „Po zdjęciu kół na stalowych ośkach zatarcie metalu świadczące o braku jakiegokolwiek smarowania. Nie wpływa to jednak na obrót kół na osiach i stabilność wózka podczas jazdy [...].

źródło: NKJP: Magdalena Nowacka: Natalia krzywo jeździ, Dziennik Zachodni, 2006-06-22

Ksiądz zatrzymał konia, nie schodząc z kozła wysłuchał opowieści, przyjrzał wozowi ze złamaną ośką, przypatrzył uważnie każdemu z trojga uniżenie proszących, pojął wreszcie, o cóż to proszący proszą.

źródło: NKJP: Andrzej Sapkowski: Narrenturm, 2002

- Zrób coś, Panie Boże. Ośka niechby chociaż pękła. - Co wam ośka da. Pękła mi tak kiedyś ośka, żyto zawoziłem do młyna, to zamiast do młynarza, trza było do kowala.

źródło: NKJP: Wiesław Myśliwski: Kamień na kamieniu, 2008

2. samochód

Definicja

pot. 
samochód z napędem na jedną oś

Kwalifikacja tematyczna

CZŁOWIEK I TECHNIKA Transport transport lądowy

Cytaty

Potem dostałem komunikat, że wreszcie, na II pętli, będę mógł startować za ośką w odstępie 2 minut. Co z tego, skoro już wypadłem z rajdu!

źródło: NKJP: Bartłomiej Czekański: Skandal na Mazurach, Słowo Polskie Gazeta Wrocławska, 2005-06-13

Nie mogę zdradzić czym pojedziemy. Na pewno będzie to auto przygotowane w grupie A i na pewno będzie to ośka.

źródło: NKJP: Marek Wicher: Zabawa przed rozpoczęciem sezonu, Gazeta Krakowska, 2003-03-22

Ludzie stracili zaufanie do związku. Były kłótnie. Jakie mamy atuty? Ośki! Tylko Bochum je robi. Zablokowaliśmy bramę. Żadna ośka nie wyjechała.

źródło: NKJP: Włodzimierz Nowak: Obwód głowy, 2007

Data ostatniej modyfikacji: 04.09.2017
Copyright© Instytut Języka Polskiego PAN
Open toolbar

Menu dostępności

  • Powiększ tekst

  • Zmniejsz tekst

  • Wysoki kontrast

  • Resetuj
json