Chronologizacja
Odmiana
część mowy: rzeczownik
rodzaj gramatyczny: ż
| liczba pojedyncza | liczba mnoga | ||
|---|---|---|---|
| M. | ość |
ości |
|
| D. | ości |
ości |
|
| C. | ości |
ościom |
|
| B. | ość |
ości |
|
| N. | ością |
ościami |
|
| Ms. | ości |
ościach |
|
| W. | ości |
ości |
Pochodzenie
psł. *ostь 'coś ostro zakończonego, kolec, ość (na kłosie zbóż)'
Znaczenie 'cienka kostka rybia' wtórne, przeniesione z cienkich ości roślinnych (np. na kłosach) (Bor)
1. u ryb
Definicja
Kwalifikacja tematyczna
CZŁOWIEK I PRZYRODA ➔ Świat zwierząt ➔ zwierzęta wodne
CZŁOWIEK I PRZYRODA ➔ Świat zwierząt ➔ budowa i funkcjonowanie organizmów zwierzęcych
Relacje znaczeniowe
| hiperonimy: | kostka |
Połączenia
- rybia; duża, wielka ość
- ość z ryby
- pęk ości
- ryba bez ości
- usunąć/usuwać, wybrać, wyciągnąć, wyjąć, wypluwać ości
- oddzielić/oddzielać od ości; obrać/obierać, oczyścić z ości
Cytaty
|
Nie cierpię zupy rybnej, w ogóle nie przepadam za rybami, no chyba, że w postaci IDEALNEGO filetu, ale jeszcze mi się nie zdarzyło, żebym nie znalazł kilku ości. źródło: NKJP: Krzysztof Varga: Chłopaki nie płaczą, 1966 |
|
|
Rybia ość utkwi niefortunnemu rybakowi w gardle podczas wieczornego posiłku [...] źródło: NKJP: Ewa Kujawska: Dom Małgorzaty, 2007 |
|
|
W ostatnią wigilię odwiedziło nasz oddział wielu poznaniaków, szukających pomocy po zjedzeniu ryby z ością. Wszystkim zdołaliśmy pomóc. źródło: NKJP: D: Pomoże ci pęseta..., Gazeta Poznańska, 2005-12-28 |
|
|
Jeżeli smażymy rybę w całości, to musimy ją ponacinać na grzbiecie wzdłuż dużych ości, aby się lepiej usmażyła. źródło: NKJP: (kil): Aby chleb i jadło trzymało się domu, aby zachować-zdrowie i życie, Dziennik Czuchowski, 1999-12-23 |
2. na ryby
Definicja
Kwalifikacja tematyczna
CZŁOWIEK I PRZYRODA ➔ Świat zwierząt ➔ zwierzęta wodne
CZŁOWIEK I PRZYRODA ➔ Świat zwierząt ➔ hodowla i opieka nad zwierzętami; człowiek wobec zwierząt
Relacje znaczeniowe
| synonimy: | oścień |
Połączenia
- łowić (ryby) na ość
Cytaty
|
Wyprawialiśmy się w te okolice, i do rowu, by łowić ryby różnymi przemyślnymi sposobami z ością, na oko lub wędkę. źródło: NKJP: Jerzy Odrowąż-Pieniążek: Więcej niż świadek, 2007 |
|
|
Opowiadam, jak człowiek [...], ryby łowił na ość abo siecią w jeziorze, [...] źródło: NKJP: Halina Auderska: Babie lato, 1974 |
3. u roślin
Definicja
Kwalifikacja tematyczna
CZŁOWIEK I PRZYRODA ➔ Świat roślin ➔ budowa i funkcjonowanie roślin
Połączenia
- żytnie ości
- ość z żytniego kłosa
Cytaty
|
[...] spałem, proszę jaśnie pani, w kopie zboża. Straszna niewygoda. Pełno żytnich ości nasypało się za mój kołnierz. źródło: NKJP: Tadeusz Konwicki: Bohiń, 1987 |
|
|
Plewka – niewielki łuseczkowaty listek występujący głównie w kwiatach roślin z rodziny wiechlinowatych. U niektórych gatunków plewki zakończone są długą ością. źródło: Internet: pl.wikipedia.org |