UKRYJ ODMIANĘ ROZWIŃ WSZYSTKO DRUKUJ

zdołować

Chronologizacja

1867, B. Rastawica: Zwykłe dzieje, books.google.pl

Odmiana

część mowy: czasownik

aspekt: dokonany

Tryb oznajmujący

Czas przyszły

liczba pojedyncza liczba mnoga
1 os. zdołuję
zdołujemy
2 os. zdołujesz
zdołujecie
3 os. zdołuje
zdołują

Czas przeszły

liczba pojedyncza liczba mnoga
m ż n mo -mo
1 os. zdołowałem
+(e)m zdołował
zdołowałam
+(e)m zdołowała
zdołowałom
+(e)m zdołowało
zdołowaliśmy
+(e)śmy zdołowali
zdołowałyśmy
+(e)śmy zdołowały
2 os. zdołowałeś
+(e)ś zdołował
zdołowałaś
+(e)ś zdołowała
zdołowałoś
+(e)ś zdołowało
zdołowaliście
+(e)ście zdołowali
zdołowałyście
+(e)ście zdołowały
3 os. zdołował
zdołowała
zdołowało
zdołowali
zdołowały

bezosobnik: zdołowano

Tryb rozkazujący

liczba pojedyncza liczba mnoga
1 os. zdołujmy
2 os. zdołuj
zdołujcie

Tryb warunkowy

liczba pojedyncza liczba mnoga
m ż n mo -mo
1 os. zdołowałbym
bym zdołował
zdołowałabym
bym zdołowała
zdołowałobym
bym zdołowało
zdołowalibyśmy
byśmy zdołowali
zdołowałybyśmy
byśmy zdołowały
2 os. zdołowałbyś
byś zdołował
zdołowałabyś
byś zdołowała
zdołowałobyś
byś zdołowało
zdołowalibyście
byście zdołowali
zdołowałybyście
byście zdołowały
3 os. zdołowałby
by zdołował
zdołowałaby
by zdołowała
zdołowałoby
by zdołowało
zdołowaliby
by zdołowali
zdołowałyby
by zdołowały

bezosobnik: zdołowano by

bezokolicznik: zdołować

imiesłów przysłówkowy uprzedni: zdołowawszy

gerundium: zdołowanie

liczba pojedyncza liczba mnoga
M. zdołowanie
zdołowania
D. zdołowania
zdołowań
C. zdołowaniu
zdołowaniom
B. zdołowanie
zdołowania
N. zdołowaniem
zdołowaniami
Ms. zdołowaniu
zdołowaniach
W. zdołowanie
zdołowania

imiesłów przymiotnikowy bierny: zdołowany

liczba pojedyncza
m1 m2 m3 n1, n2 ż
M. zdołowany
zdołowany
zdołowany
zdołowane
zdołowana
D. zdołowanego
zdołowanego
zdołowanego
zdołowanego
zdołowanej
C. zdołowanemu
zdołowanemu
zdołowanemu
zdołowanemu
zdołowanej
B. zdołowanego
zdołowanego
zdołowany
zdołowane
zdołowaną
N. zdołowanym
zdołowanym
zdołowanym
zdołowanym
zdołowaną
Ms. zdołowanym
zdołowanym
zdołowanym
zdołowanym
zdołowanej
liczba mnoga
p1 m1 ndepr m1 depr pozostałe
M. zdołowani
zdołowani
zdołowane
zdołowane
D. zdołowanych
zdołowanych
zdołowanych
zdołowanych
C. zdołowanym
zdołowanym
zdołowanym
zdołowanym
B. zdołowanych
zdołowanych
zdołowanych
zdołowane
N. zdołowanymi
zdołowanymi
zdołowanymi
zdołowanymi
Ms. zdołowanych
zdołowanych
zdołowanych
zdołowanych

odpowiednik aspektowy: dołować

1. człowieka

Definicja

pot. 
spowodować, że ktoś popadł w przygnębienie

Kwalifikacja tematyczna

CZŁOWIEK JAKO ISTOTA PSYCHICZNA Stany psychiczne człowieka emocje i uczucia

Relacje znaczeniowe

synonimy:  przygnębić

Połączenia

  • zdołować ludzi

Cytaty

Była smutna, nie zła, i to zdołowało mnie do reszty.

źródło: NKJP: Artur Baniewicz: Dobry powód, by zabijać, 2005

- Zdołował mnie. - Dlaczego? - Wszystkie kawałki o miłości ostatnio mnie dołują - wyznałem.

źródło: NKJP: Artur Baniewicz: Afrykanka, 2005

Po jednej stronie celi, na pryczy, siedzi Marta. Widać, że jest bardzo zmęczona i zdołowana.

źródło: NKJP: Dariusz Banek: Samo życie. Odcinek 182, 2002-2010

Składnia

bez ograniczeń + zdołować +
KOGO

2. o giełdzie

Definicja

pot. 
wykazać gorsze wyniki niż poprzednio

Kwalifikacja tematyczna

CZŁOWIEK W SPOŁECZEŃSTWIE Finanse czynności, przedmioty związane z pieniędzmi

CZŁOWIEK W SPOŁECZEŃSTWIE Finanse papiery wartościowe i akcje/udziały

Połączenia

  • rynek zdołował; giełda zdołowała; ceny, akcje czegoś zdołowały

Cytaty

W lutym br. prokurator zarzucił założycielowi funduszu Johnowi Whittierowi złamanie żelaznej zasady, że akcje jednej firmy mogą zajmować tylko 10% portfela. Tymczasem fundusz przejął aż 30% akcji Endwave, które w efekcie zmasowanego obrotu zdołowały na giełdzie w 2005 r.

źródło: NKJP: Adam Wolski: Brokerzy nie powinni za dużo wiedzieć, Gazeta Ubezpieczeniowa, 2007-06-05

W trzecim roku doszliście do 10-proc. poparcia. Nie wiadomo nawet, czy wejdziecie do następnego Sejmu. Teraz mamy PO, która się pompuje na 30 proc., a za trzy lata pewnie znów zdołuje.

źródło: NKJP: Jerzy Baczyński, Jacek Żakowski: Polityka, 2004

Inwestorzy często rozpoczynają czytanie prospektu emisyjnego od rozdziału poświęconego poprzednim emisjom. Interesuje ich zwłaszcza, czy zostały wyemitowane tańsze akcje, które jeśli trafią do obrotu giełdowego, mogą doprowadzić do zdołowania kursu.

źródło: NKJP: Tomasz Prusek: Oferty publiczne, Gazeta Wyborcza, 1995-08-16

3. o pocisku

Definicja

polecieć zbyt nisko

Kwalifikacja tematyczna

KATEGORIE FIZYCZNE Cechy i właściwości materii ruch i spoczynek

CZŁOWIEK W SPOŁECZEŃSTWIE Wojsko i wojna broń

Cytaty

Jeśli przy złożeniu się widać tylko muszkę, a nie widać szyny, strzał będzie zdołowany, a jeśli widać zbyt dużo szyny, strzał będzie zgórowany.

źródło: NKJP: Stanisław Godlewski: Vademecum myśliwego, 1955

Najkorzystniejszy punkt celowania, równy punktowi trafienia, jest dla każdego typu i kalibru amunicji inny i dlatego trzeba dokonać stosownego wyboru – i tak np.
- amunicja kal.30 – 06 z pociskiem 9, 7 g, wystrzelonym z broni przestrzelanej na odległość 170 m, daje na 100 m zgórowanie 4 cm, na 150 m- 2 cm, a na 200 m- 4.5 cm zdołowania.

źródło: Internet: Broń i amunicja kulowa oraz ich działanie (diana47.pl)

Data ostatniej modyfikacji: 25.08.2018
Copyright© Instytut Języka Polskiego PAN
Open toolbar

Menu dostępności

  • Powiększ tekst

  • Zmniejsz tekst

  • Wysoki kontrast

  • Resetuj
json