UKRYJ ODMIANĘ ROZWIŃ WSZYSTKO DRUKUJ

usypywać się

Chronologizacja

XVI w., SPXVI
Współczesna postać bezokolicznika nowsza wobec śrpol. usypować się.
Na podstawie indeksu haseł.

Odmiana

część mowy: czasownik

aspekt: niedokonany

Tryb oznajmujący

Czas teraźniejszy

liczba pojedyncza liczba mnoga
1 os. usypuję się
usypujemy się
2 os. usypujesz się
usypujecie się
3 os. usypuje się
usypują się

Czas przeszły

liczba pojedyncza liczba mnoga
m ż n mo -mo
1 os. usypywałem się
+(e)m się usypywał
usypywałam się
+(e)m się usypywała
usypywałom się
+(e)m się usypywało
usypywaliśmy się
+(e)śmy się usypywali
usypywałyśmy się
+(e)śmy się usypywały
2 os. usypywałeś się
+(e)ś się usypywał
usypywałaś się
+(e)ś się usypywała
usypywałoś się
+(e)ś się usypywało
usypywaliście się
+(e)ście się usypywali
usypywałyście się
+(e)ście się usypywały
3 os. usypywał się
usypywała się
usypywało się
usypywali się
usypywały się

bezosobnik: usypywano się

Czas przyszły

liczba pojedyncza liczba mnoga
m ż n mo -mo
1 os. będę się usypywał
będę się usypywać
będę się usypywała
będę się usypywać
będę się usypywało
będę się usypywać
będziemy się usypywali
będziemy się usypywać
będziemy się usypywały
będziemy się usypywać
2 os. będziesz się usypywał
będziesz się usypywać
będziesz się usypywała
będziesz się usypywać
będziesz się usypywało
będziesz się usypywać
będziecie się usypywali
będziecie się usypywać
będziecie się usypywały
będziecie się usypywać
3 os. będzie się usypywał
będzie się usypywać
będzie się usypywała
będzie się usypywać
będzie się usypywało
będzie się usypywać
będą się usypywali
będą się usypywać
będą się usypywały
będą się usypywać

Tryb rozkazujący

liczba pojedyncza liczba mnoga
1 os. usypujmy się
2 os. usypuj się
usypujcie się

Tryb warunkowy

liczba pojedyncza liczba mnoga
m ż n mo -mo
1 os. usypywałbym się
bym się usypywał
usypywałabym się
bym się usypywała
usypywałobym się
bym się usypywało
usypywalibyśmy się
byśmy się usypywali
usypywałybyśmy się
byśmy się usypywały
2 os. usypywałbyś się
byś się usypywał
usypywałabyś się
byś się usypywała
usypywałobyś się
byś się usypywało
usypywalibyście się
byście się usypywali
usypywałybyście się
byście się usypywały
3 os. usypywałby się
by się usypywał
usypywałaby się
by się usypywała
usypywałoby się
by się usypywało
usypywaliby się
by się usypywali
usypywałyby się
by się usypywały

bezosobnik: usypywano by się

bezokolicznik: usypywać się

imiesłów przysłówkowy współczesny: usypując się

gerundium: usypywanie się

liczba pojedyncza liczba mnoga
M. usypywanie się
usypywania się
D. usypywania się
usypywań się
C. usypywaniu się
usypywaniom się
B. usypywanie się
usypywania się
N. usypywaniem się
usypywaniami się
Ms. usypywaniu się
usypywaniach się
W. usypywanie się
usypywania się

imiesłów przymiotnikowy czynny: usypujący się

liczba pojedyncza
m1 m2 m3 n1, n2 ż
M. usypujący się
usypujący się
usypujący się
usypujące się
usypująca się
D. usypującego się
usypującego się
usypującego się
usypującego się
usypującej się
C. usypującemu się
usypującemu się
usypującemu się
usypującemu się
usypującej się
B. usypującego się
usypującego się
usypujący się
usypujące się
usypującą się
N. usypującym się
usypującym się
usypującym się
usypującym się
usypującą się
Ms. usypującym się
usypującym się
usypującym się
usypującym się
usypującej się
liczba mnoga
p1 m1 ndepr m1 depr pozostałe
M. usypujący się
usypujący się
usypujące się
usypujące się
D. usypujących się
usypujących się
usypujących się
usypujących się
C. usypującym się
usypującym się
usypującym się
usypującym się
B. usypujących się
usypujących się
usypujących się
usypujące się
N. usypującymi się
usypującymi się
usypującymi się
usypującymi się
Ms. usypujących się
usypujących się
usypujących się
usypujących się

odpowiednik aspektowy: usypać się

Pochodzenie

Zob. sypać

1. formować się

Definicja

sypiąc się, formować się w jakiś kształt

Kwalifikacja tematyczna

KATEGORIE FIZYCZNE Cechy i właściwości materii stan skupienia, trwałość materii

Cytaty

Liście same usypywały się w stogi i podpalały.

źródło: Internet: picgurum.com

Dziwny stwór nie miał oczu i ust tylko ciemne, puste otwory, a jego ręce i nogi znikały i pojawiały się, ponieważ były z piasku, który wciąż usypywał się w nowe kształty.

źródło: Internet: liscioludki.blog.pl

Piasek usypuje się [...], tworząc wydmy.

źródło: Internet: zapytaj.onet.pl

Składnia

bez ograniczeń + usypywać się +
(w CO)

2. być formowanym

Definicja

być formowanym z sypiącej się, drobnej substancji

Kwalifikacja tematyczna

KATEGORIE FIZYCZNE Cechy i właściwości materii stan skupienia, trwałość materii

Cytaty

Swą wyjątkowość stanowisko w Mszanie zawdzięcza wydmie, która przez 15 tys. lat usypywała się, nie ulegając erozji.

źródło: NKJP: Agnieszka Krzemińska: Kamienne oblicze przodków, Polityka, 2004

Jeździł samochód z rozrzutnikiem, a kiedy gdzieś się zatrzymał na chwilę, to w jednym miejscu usypywały się całe sterty; teraz zalegają na ścieżkach [...].

źródło: NKJP: Sprzątanie po odśnieżaniu, Dziennik Polski, 2001-02-08

Składnia

bez ograniczeń + usypywać się +
(z CZEGO)

3. wypadać

Definicja

sypiąc się, częściowo wydostawać się z jakiegoś miejsca

Kwalifikacja tematyczna

KATEGORIE FIZYCZNE Cechy i właściwości materii stan skupienia, trwałość materii

KATEGORIE FIZYCZNE Cechy i właściwości materii ruch i spoczynek

Cytaty

To było trochę podobne do piasku. Wszystko zbite, bez żadnych prześwitów. Natychmiast zabraliśmy się z chłopakami do roboty [...]. Ciężko było, bo wszystko usypywało się z góry.

źródło: NKJP: Jacek Bombor: Czasami odwiedza piekło, Dziennik Zachodni, 2005-12-02

Przy ul. Piłsudskiego, w pobliżu wiaduktu jest utwardzana skarpa. W czasie ostatniej ulewy usypująca się z niej ziemia zatkała kratki ściekowe pod wiaduktem.

źródło: NKJP: Sebastian Reńca: Rozkopane miasto, Dziennik Zachodni, 2007-08-21

Mniej ważne jest to, że na drodze pojawia się coraz więcej usypującego się podczas transportu piasku, który zalega na poboczach, lecz ważniejszy jest strach o drogę i wiadukt nad torami, po którym dziesiątki razy przejeżdżają wyładowane żwirem ciężarówki.

źródło: NKJP: Jan Jangas: Wiadukt się zarwie, Czas Ostrzeszowski, 2008-04-30

Składnia

bez ograniczeń + usypywać się +
z CZEGO
Data ostatniej modyfikacji: 14.06.2018
Copyright© Instytut Języka Polskiego PAN
Open toolbar

Menu dostępności

  • Powiększ tekst

  • Zmniejsz tekst

  • Wysoki kontrast

  • Resetuj
json