Chronologizacja
Odmiana
część mowy: przymiotnik
Stopień równy
| liczba pojedyncza | |||||
|---|---|---|---|---|---|
| m1 | m2 | m3 | n1, n2 | ż | |
| M. | nażarty |
nażarty |
nażarty |
nażarte |
nażarta |
| D. | nażartego |
nażartego |
nażartego |
nażartego |
nażartej |
| C. | nażartemu |
nażartemu |
nażartemu |
nażartemu |
nażartej |
| B. | nażartego |
nażartego |
nażarty |
nażarte |
nażartą |
| N. | nażartym |
nażartym |
nażartym |
nażartym |
nażartą |
| Ms. | nażartym |
nażartym |
nażartym |
nażartym |
nażartej |
| W. | nażarty |
nażarty |
nażarty |
nażarte |
nażarta |
| liczba mnoga | ||||
|---|---|---|---|---|
| p1 | m1 ndepr | m1 depr | pozostałe | |
| M. | nażarci |
nażarci |
nażarte |
nażarte |
| D. | nażartych |
nażartych |
nażartych |
nażartych |
| C. | nażartym |
nażartym |
nażartym |
nażartym |
| B. | nażartych |
nażartych |
nażartych |
nażarte |
| N. | nażartymi |
nażartymi |
nażartymi |
nażartymi |
| Ms. | nażartych |
nażartych |
nażartych |
nażartych |
| W. | nażarci |
nażarci |
nażarte |
nażarte |
Pochodzenie
Zob. żreć
1.a łakomczuch
Definicja
Kwalifikacja tematyczna
CODZIENNE ŻYCIE CZŁOWIEKA Jedzenie i jego przygotowanie miejsca, osoby, przedmioty, sytuacje związane z jedzeniem
Cytaty
|
Byłam kompletnie ubrana i nażarta obiadem, a lekarz tego nie uwzględnił. źródło: NKJP: Internet |
|
|
A tu jeszcze Niemcy pazernym okiem spoglądali na Śląsk, Czesi, nażarci knedlami, do niemożebności opici piwem, zaczęli sięgać po Cieszyn. źródło: NKJP: (X): Ćwierć wieku w Unii, Dziennik Polski, 2003-03-15 |
|
|
Dopij wino. Ty syty? Syty, ciepłego chleba nażarty. źródło: NKJP: Halina Auderska: Babie lato, 1974 |
|
|
Mniej więcej po godzinie smażenia dzieci są nażarte, a cała kuchnia w cukrze pudrze [...]. źródło: NKJP: Przemysław Osuchowski: Wysokoprocentowe ostatki, Dziennik Polski, 2005-01-29 |
Składnia
|
+ | nażarty | + |
(CZYM)
|
| szyk: neutralny | ||||
|
+ | nażarty | + |
(CZEGO)
|
| szyk: neutralny | ||||
1.b żołądek
Definicja
Kwalifikacja tematyczna
CODZIENNE ŻYCIE CZŁOWIEKA Jedzenie i jego przygotowanie miejsca, osoby, przedmioty, sytuacje związane z jedzeniem
Cytaty
|
Na zdjęciu widać brzuch, prawdopodobnie nażarty, bo na czczo wygląda na o wiele mniejszy. źródło: Internet: wkforum.pl |
|
|
Bo też już prawie niczym nie sposób było wstrząsnąć i oświecić tych dorodnych, nażartych ciał i tych lśniących od tłuszczu, rozdętych jak tykwy głów. źródło: NKJP: Aleksander Sołżenicyn: Archipelag Gułag, tom 3, 1977 |
2.a kot
Definicja
Kwalifikacja tematyczna
CODZIENNE ŻYCIE CZŁOWIEKA Jedzenie i jego przygotowanie miejsca, osoby, przedmioty, sytuacje związane z jedzeniem
Relacje znaczeniowe
| synonimy: | najedzony |
Cytaty
|
[...] To wyłącznie senne mruczando nażartego miodem niedźwiedzia, który szuka mchów na poobiednią drzemkę. źródło: NKJP: (X): Miejsce po prochu głowy, Dziennik Polski, 2001-05-31 |
|
|
Złapałam się na tym, że kołują moje myśli szare jak ptactwo ciężkie, nażarte na śmietnisku zgniłym żarciem. źródło: NKJP: Krystyna Kofta: Monografia grzechów z dziennika 1978-1989, 2006 |
|
|
[...] Mogą sobie żyć jak królowie, obrastając w ptasi tłuszcz. Gołąb nawet nażarty to stworzenie bardzo żywotne i po poznańskich przestworzach lata bez przerwy. źródło: NKJP: Joanna Łukomska: Rogal i pyra niepokonani, Gazeta Poznańska, 2003-12-12 |
|
|
Nażarta, gruba larwa zakopie się potem w ściółce, gdzie cierpliwie przeczeka zimę. źródło: NKJP: Grzegorz Tabasz: Spóźniona oleica, Gazeta Krakowska, 2001-08-21 |
|
|
[...] Wstrząsałam się na widok naczyń z resztkami jedzenia gnijącego w kuchni od tygodni, na widok nażartych much i karaluchów, będących pełnoprawnymi lokatorami tego przybytku, jak wyrażał się ojciec. źródło: NKJP: Krystyna Kofta: Złodziejka pamięci, 1998 |
Składnia
|
+ | nażarty | + |
(CZYM)
|
| szyk: neutralny | ||||
2.b brzuch
Definicja
Kwalifikacja tematyczna
CODZIENNE ŻYCIE CZŁOWIEKA Jedzenie i jego przygotowanie miejsca, osoby, przedmioty, sytuacje związane z jedzeniem
Relacje znaczeniowe
| synonimy: | najedzony |
Cytaty
|
Nieraz nawet się widziałem, jak wchodzę do tej chlewni na jakieś sto sztuk, a tam aż biało od świń i tylko brzuchy nażarte falują. źródło: NKJP: Wiesław Myśliwski: Kamień na kamieniu, 2008 |
3. egoista
Definicja
Kwalifikacja tematyczna
CZŁOWIEK JAKO ISTOTA PSYCHICZNA Ocena i wartościowanie wola, postawy, nastawienie człowieka wobec świata i życia
CZŁOWIEK W SPOŁECZEŃSTWIE Zasady współżycia społecznego zachowania i wyrażenia nieakceptowane społecznie
Cytaty
|
Ta malutka partia jest już dość nażarta, a nadchodzące lata w rządzie upasą ich na kolejne dwie lub trzy kadencje. źródło: NKJP: Internet |
|
|
Te łajzy są nażarte, przy forsie i przy władzy. źródło: NKJP: Internet |
|
|
Będzie służył partiom, a konkretnie dobrze już ustawionym i nażartym przywódcom tych partii. źródło: NKJP: Internet |
|
|
[...] Trzymali go na umowie-zleceniu, aby puszczał tych swoich bluesmanów gnębionych przez wielki kapitał oraz białych, nażartych plantatorów, posiadających domy i majątki, drażniące całą niemal załogę Polskiego Radia we Wrocławiu. źródło: NKJP: Zdzisław Smektała: Chcica, czyli Billie Holiday..., 2006 |