UKRYJ ODMIANĘ ROZWIŃ WSZYSTKO DRUKUJ

okropieństwo

Chronologizacja

1861, SJPWil

Pochodzenie

Zob. okropny

1.a cecha czegoś strasznego

Definicja

cecha kogoś lub czegoś, budzącego strach i odrazę

Kwalifikacja tematyczna

CZŁOWIEK JAKO ISTOTA PSYCHICZNA Ocena i wartościowanie słownictwo oceniające

Cytaty

[...] po raz kolejny zrelatywizował okropieństwo zbrodni popełnionych przez nazistów podczas II wojny światowej.

źródło: NKJP: Marta Poznańska: Skandalista Le Pen, Dziennik Polski, 2005-01-15

Czytając Singera, miałem wielokrotnie uczucie, że powinienem buntować się przeciwko okrucieństwu i okropieństwu świata tam opisanego, przeciwko niesprawiedliwości rozumowo nieuzasadnionej.

źródło: NKJP: Tadeusz Nyczek: Anty-Sienkiewicz, Gazeta Wyborcza, 1997-06-03

Nikomu nie przychodzi do głowy, że między [...] barierą obcości i niechęci, gwiazdą Dawida na rękawie i mordem w Ponarach może istnieć jakikolwiek związek. Mój ojciec pisze wprost: „Odczuwaliśmy okropieństwo sytuacji, ale równocześnie nas ona nie dotyczyła”.

źródło: NKJP: Kinga Dunin: Czytając Polskę. Literatura polska po 1989 roku wobec dylematów nowoczesności, 2004

Jak spała, wyglądała jak aniołek. Taka malutka i niewinna. Nie wiedziała nic o okropieństwie ludzi i jaki świat potrafił być okrutny.

źródło: Internet: kochajwalczcierp.blogspot.com

Odmiana

część mowy: rzeczownik

rodzaj gramatyczny: n2

liczba pojedyncza liczba mnoga
M. okropieństwo
okropieństwa
D. okropieństwa
okropieństw
C. okropieństwu
okropieństwom
B. okropieństwo
okropieństwa
N. okropieństwem
okropieństwami
Ms. okropieństwie
okropieństwach
W. okropieństwo
okropieństwa

Inne uwagi

Zwykle lp

Składnia

bez ograniczeń + okropieństwo +
KOGO/CZEGO

1.b coś, co budzi strach

Definicja

coś, co budzi strach i odrazę

Kwalifikacja tematyczna

CZŁOWIEK JAKO ISTOTA PSYCHICZNA Ocena i wartościowanie słownictwo oceniające

Połączenia

  • okropieństwa wojny, świata

Cytaty

Słoiki się kiszą, a raczej gniją. Okropieństwo. Znalazłam coś takiego na tyłach piwnicznej półki, coś sprzed dobrych kilku lat - blee.

źródło: NKJP: Internet

Niestety, jakieś potworne fatum nadal wisi nad tym domem. Uwierzyła, że potwór dosięgnie ją, krzywdząc dzieci. Tego nie chce zobaczyć, zetknąć się z nowym okropieństwem.

źródło: NKJP: Wiesława Maria Korczyńska: Wróć..., 2001

Rodzina profesora mocno odczuła okropieństwa wojny, zsyłkę do Kazachstanu, okupację hitlerowską.

źródło: NKJP: (MAS): Rysunki z minionych lat, Gazeta Krakowska, 2006-01-11

Sądzisz, że kobieta jest stworzona wyłącznie do miłości? Bzdura! Jest zdolna do okropieństw rodem z najgorszych horrorów.

źródło: NKJP: Krzysztof Korona: Krwawy instynkt, CKM, 2000

Media z jednej strony pokazują fikcyjne dolce vita, a z drugiej bombardują wyobraźnię obrazami wszelkich okropieństw tego świata: wojen, katastrof, przestępstw.

źródło: NKJP: Mirosława Kątna: Ofiary i gapie, Polityka, 2001-02-03

Odmiana

część mowy: rzeczownik

rodzaj gramatyczny: n2

liczba pojedyncza liczba mnoga
M. okropieństwo
okropieństwa
D. okropieństwa
okropieństw
C. okropieństwu
okropieństwom
B. okropieństwo
okropieństwa
N. okropieństwem
okropieństwami
Ms. okropieństwie
okropieństwach
W. okropieństwo
okropieństwa

Składnia

bez ograniczeń + okropieństwo +
(CZEGO)

2.a cecha czegoś brzydkiego

Definicja

cecha czegoś, co bardzo nie podoba się mówiącemu

Kwalifikacja tematyczna

CZŁOWIEK JAKO ISTOTA PSYCHICZNA Ocena i wartościowanie słownictwo oceniające

Relacje znaczeniowe

synonimy:  ohydztwo

Cytaty

Co za okropieństwo sytuacji! Pani Eliza znała z widzenia obiekt niskich chuci Stanisława.

źródło: NKJP: Krystyna Kolińska: Orzeszkowa, złote ptaki i terroryści, 1996

Czy można faktycznie odróżnić środki przekazu jako instrumenty informacji i rozrywki od środków przekazu jako narzędzi manipulowania i indoktrynowania? Samochód jako utrapienie - od samochodu jako wygody? Okropieństwo funkcjonalnej architektury - od jej komfortu?

źródło: Herbert Marcuse: Człowiek jednowymiarowy. Badania nad ideologią rozwiniętego społeczeństwa przemysłowego, 1991

Oprócz troski o wygląd własny, dbał również o wygląd otoczenia, w którym przebywał. Podobno wchodząc po raz pierwszy do Atmy, miał się chwycić za głowę, widząc okropieństwo jej urządzenia.

źródło: Małgorzata Czech: Przyjemności i troski życia (polskamuza.eu)

Odmiana

część mowy: rzeczownik

rodzaj gramatyczny: n2

liczba pojedyncza liczba mnoga
M. okropieństwo
okropieństwa
D. okropieństwa
okropieństw
C. okropieństwu
okropieństwom
B. okropieństwo
okropieństwa
N. okropieństwem
okropieństwami
Ms. okropieństwie
okropieństwach
W. okropieństwo
okropieństwa

Inne uwagi

Zwykle lp

Składnia

bez ograniczeń + okropieństwo +
CZEGO

2.b coś brzydkiego

Definicja

coś, co bardzo nie podoba się mówiącemu

Kwalifikacja tematyczna

CZŁOWIEK JAKO ISTOTA PSYCHICZNA Ocena i wartościowanie słownictwo oceniające

Relacje znaczeniowe

synonimy:  obrzydlistwo, obrzydliwość, ohyda, ohydztwo, okropność, paskudztwo

Cytaty

Wszystko pozmieniał. Bratki wyrzucił. Posadził jakieś zdychające różyczki i takie fioletowe brzydactwa... Okropieństwo!

źródło: NKJP: Dariusz Banek: Samo życie, 2010

Okropieństwo. Wiem, że taka jest moda, ale sweter w paski absolutnie nie pasuje.

źródło: NKJP: KAŚKA: Młodzi GP, Gazeta Poznańska, 2006-07-31

Budynki w stylu zakopiańskim ze wschodnimi naleciałościami. Łuki, łuczki, wieżyczki, tralki, wykusze, arkady. Stare rybackie domki osaczone przez te okropieństwa zadziwiają urodą.

źródło: NKJP: Katarzyna Klukowska: Każdy sobie domek skrobie, Gazeta Wyborcza, 1999-02-10

Niezależnie od kierunku podróży, co jakieś dwadzieścia kilometrów, jest oaza plastikowego paskudztwa. Kiedyś na dziesięć okropieństw było minimum siedem krasnali, dwa bociany i jeden pies. Jadąc z Poznania w stronę Pniew widać po ofercie, że Niemcy zakładają sobie w ogrodach całe kolonie krasnoludków [...].

źródło: NKJP: BALTAZAR: Figurynki, Gazeta Poznańska, 2006-04-22

Odmiana

część mowy: rzeczownik

rodzaj gramatyczny: n2

liczba pojedyncza liczba mnoga
M. okropieństwo
okropieństwa
D. okropieństwa
okropieństw
C. okropieństwu
okropieństwom
B. okropieństwo
okropieństwa
N. okropieństwem
okropieństwami
Ms. okropieństwie
okropieństwach
W. okropieństwo
okropieństwa
Data ostatniej modyfikacji: 03.07.2017
Copyright© Instytut Języka Polskiego PAN
Open toolbar

Menu dostępności

  • Powiększ tekst

  • Zmniejsz tekst

  • Wysoki kontrast

  • Resetuj
json