UKRYJ ODMIANĘ ROZWIŃ WSZYSTKO DRUKUJ

okrąglutki

Chronologizacja

1861, SJPWil

Odmiana

część mowy: przymiotnik


Stopień równy

liczba pojedyncza
m1 m2 m3 n1, n2 ż
M. okrąglutki
okrąglutki
okrąglutki
okrąglutkie
okrąglutka
D. okrąglutkiego
okrąglutkiego
okrąglutkiego
okrąglutkiego
okrąglutkiej
C. okrąglutkiemu
okrąglutkiemu
okrąglutkiemu
okrąglutkiemu
okrąglutkiej
B. okrąglutkiego
okrąglutkiego
okrąglutki
okrąglutkie
okrąglutką
N. okrąglutkim
okrąglutkim
okrąglutkim
okrąglutkim
okrąglutką
Ms. okrąglutkim
okrąglutkim
okrąglutkim
okrąglutkim
okrąglutkiej
W. okrąglutki
okrąglutki
okrąglutki
okrąglutkie
okrąglutka
liczba mnoga
p1 m1 ndepr m1 depr pozostałe
M. okrąglutcy
okrąglutcy
okrąglutkie
okrąglutkie
D. okrąglutkich
okrąglutkich
okrąglutkich
okrąglutkich
C. okrąglutkim
okrąglutkim
okrąglutkim
okrąglutkim
B. okrąglutkich
okrąglutkich
okrąglutkich
okrąglutkie
N. okrąglutkimi
okrąglutkimi
okrąglutkimi
okrąglutkimi
Ms. okrąglutkich
okrąglutkich
okrąglutkich
okrąglutkich
W. okrąglutcy
okrąglutcy
okrąglutkie
okrąglutkie

Pochodzenie

Zob. okrągły

1. pączek

Definicja

taki, do którego, zdaniem mówiącego, bez żadnych wątpliwości można odnieść przymiotnik okrągły - mający kształt lub przekrój koła (i budzący pozytywne uczucia mówiącego)

Kwalifikacja tematyczna

KATEGORIE FIZYCZNE Cechy i właściwości materii kształty i figury

Relacje znaczeniowe

synonimy:  okrągluchny
hiperonimy:  okrągły

Cytaty

Tradycyjny pączek powinien być okrąglutki, miękki, z aromatyczną konfiturą różaną, z polewą cukrową, posypany kandyzowaną skórką pomarańczową.

źródło: NKJP: (Metropol): Początek końca karnawału, Metropol, 2001

Ze szczególną czułością wspominam panią Irenę, która jeszcze zanim wstałem rano, przynosiła ze sklepu okrąglutkie, pszenne bułeczki.

źródło: NKJP: Wiesław Kępiński: Sześćdziesiąty pierwszy, 2006

[...] spoza okularów błyskały czernią małe, roześmiane, okrąglutkie oczy, w ogóle buźka milutka, pulchne wargi (tak zwane w Polsce „usteczka”), niewielki nosek, nieco zaokrąglony.

źródło: NKJP: Józef Hen: Bruliony profesora T., 2006

[...] każda nutka
Jest czarniutka, okrąglutka,
Kropka w kropkę jak jagódka.

źródło: NKJP: Jan Brzechwa: Baśnie i poematy, 1945

2. pismo

Definicja

taki, do którego, zdaniem mówiącego, bez żadnych wątpliwości można odnieść przymiotnik okrągły - mający kształt łuku (i budzący pozytywne uczucia mówiącego)

Kwalifikacja tematyczna

KATEGORIE FIZYCZNE Cechy i właściwości materii kształty i figury

Relacje znaczeniowe

synonimy:  okrągluchny
hiperonimy:  okrągły

Cytaty

Okrąglutki samochód wystawiany na kilku motoryzacyjnych targach dawał przedsmak tego, co nastąpiło w kilka miesięcy później. C3 nie jest, jak niektórzy sądzą, następcą najmniejszego w gamie citroena saxo.

źródło: NKJP: Ryszard M. Perczak: Citroen numer 3, Express Ilustrowany, 2003-09-17

Raz na miesiąc mama jeździła aż do Sokołowa, skąd przywoziła od swojego męża, a mojego tatusia list. „Kochana Zosieńko, bardzo tęsknię za Tobą i synkiem, jestem cały i zdrów i wierzę, że niedługo się znów zobaczymy...” - pisał mój tatuś, oficer i ułan, własnoręcznym, okrąglutkim pismem mojej mamy.

źródło: NKJP: Henryk Grynberg: Żydowska wojna, 1965

Ciekawe, że „R” piszesz duże nawet w środku wyrazu. Ale ogólnie bardzo ładne pismo, szerokie, okrąglutkie literki.

źródło: Internet: dziecko-info.rodzice.pl

Składnia

Rz + okrąglutki + bez ograniczeń
szyk: tylko prepozycja

3. brzuch

Definicja

taki, o którym mówiący chce powiedzieć właśnie to, że ma on pełne kształty (i ten fakt budzi pozytywne uczucia mówiącego)

Kwalifikacja tematyczna

KATEGORIE FIZYCZNE Cechy i właściwości materii kształty i figury

CZŁOWIEK JAKO ISTOTA FIZYCZNA Określenia fizyczności człowieka wygląd

Relacje znaczeniowe

synonimy:  okrągluchny
hiperonimy:  okrągły, pulchny

Cytaty

Szybkim krokiem skierowała się w stronę przystani. Nie spodziewała się, że za nią jak cień posuwa się okrąglutka, zaaferowana Jola.

źródło: NKJP: Adam Bahdaj: Wakacje z duchami, 1962

Ciotka Genowefa była malutka, okrąglutka i siwa jak gołąbek.

źródło: NKJP: Ewa Ćwikła: Wędkarskie opowieści Stynki, 2008

Jesteśmy po prostu okrąglutkie, a brzuch i biust zdają się tworzyć jedną całość.

źródło: NKJP: Regina Gowarzewska-Griessgraber: Kilogramy trzeba nosić z wdziękiem, Trybuna Śląska, 2002-04-26

4.a milion

Definicja

taki, do którego, zdaniem mówiącego, bez żadnych wątpliwości można odnieść przymiotnik okrągły - stanowiący wielokrotność dziesięciu (i budzący pozytywne uczucia mówiącego)

Kwalifikacja tematyczna

KATEGORIE FIZYCZNE Ilość, liczby i liczenie ogólne określenia ilości

Relacje znaczeniowe

synonimy:  okrągluchny
hiperonimy:  okrągły

Cytaty

Ani się człowiek obejrzał, gdy obok tytułu felietonu w komputerze pojawiła się okrąglutka liczba pięćset.

źródło: NKJP: Pięćset, Dziennik Polski, 2001-12-22

Turner zapewnia, że cały, okrąglutki miliard wpłynie na konto ONZ [...].

źródło: NKJP: Jan M. Fijor: Fortuna kołem się toczy. Cz. 1, Gazeta Ubezpieczeniowa, 2002-09-10

Za stworzenie teorii matematycznej [...] można dostać okrąglutki milion zielonych papierków.

źródło: NKJP: Internet

Składnia

Rz + okrąglutki + bez ograniczeń
szyk: tylko prepozycja

4.b jubileusz

Definicja

taki, do którego, zdaniem mówiącego, bez żadnych wątpliwości można odnieść przymiotnik okrągły - wyrażony liczbą, która jest wielokrotnością dziesięciu (i budzący pozytywne uczucia mówiącego)

Kwalifikacja tematyczna

KATEGORIE FIZYCZNE Ilość, liczby i liczenie ogólne określenia ilości

Relacje znaczeniowe

synonimy:  okrągluchny
hiperonimy:  okrągły

Cytaty

Obchodzimy okrąglutkie sześćdziesięciolecie awantur o kolejkę na Kasprowy.

źródło: NKJP: Zofia Zwolińska: Kolejka na Kasprowy Wierch, ale za ile?, Tygodnik Podhalański, 1997

Dziś mija okrąglutka 60. rocznica... Tak tylko Wam chciałem przypomnieć.

źródło: NKJP: Internet

[...] nie dość, że za okrąglutką pensję głównie jeździł windą i kręcił się w niewiadomym celu po korytarzach hotelu Marriott, to jeszcze napisał o tym książkę.

źródło: NKJP: Przemek Franczak: Smecz towarzyski, Gazeta Krakowska, 2008-02-02

W piątek 17 mieliśmy 10. rocznicę. Zwykle nie robimy wokół rocznic żadnego szumu, ale ta była okrąglutka.

źródło: Internet: maluchy.pl

5. rok

Definicja

taki, do którego, zdaniem mówiącego, bez żadnych wątpliwości można odnieść przymiotnik okrągły - trwający cały czas, o którym mówi następujący rzeczownik (i budzący pozytywne uczucia mówiącego)

Kwalifikacja tematyczna

KATEGORIE FIZYCZNE Cechy i właściwości czasu upływ czasu

Relacje znaczeniowe

hiperonimy:  cały, okrągły, równy

Cytaty

Samochodzik stał tak ponad okrąglutką dobę, wracałem z duszą na ramieniu, że blokada na kołach, że spuszczone powietrze, że to, że tamto...

źródło: NKJP: Internet

Czy ja dobrze liczę, że dzisiaj okrąglutki tydzień naszych wspólnych zmagań?

źródło: Internet: vitalia.pl

Obiecywałam sobie, że na urlopie macierzyńskim, trwającym okrąglutki rok, rozwinę blog, dokształcę się zawodowo, postawię sobie cele i je zrealizuję.

źródło: Internet: nietylkorozowo.pl

Składnia

Rz + okrąglutki + bez ograniczeń
szyk: tylko prepozycja

6. frazes

Definicja

taki, o którym mówiący chce powiedzieć, że charakteryzuje się ładną formą, ale brakiem głębszej treści (i wbrew temu budzi to pozytywne uczucia mówiącego)

Kwalifikacja tematyczna

CZŁOWIEK JAKO ISTOTA PSYCHICZNA Ocena i wartościowanie słownictwo oceniające

Relacje znaczeniowe

hiperonimy:  okrągły, pusty

Cytaty

Jest to bardzo okrąglutkie zdanie z gatunku, że lepiej być pięknym, młodym i bogatym.

źródło: NKJP: Internet

[...] grupa trzymająca władzę (to takie nowe, okrąglutkie sformułowanie) doszła do wniosku, że potrzebna jest zmiana osoby kierującej dzielnicową oświatą, kulturą i sportem.

źródło: NKJP: (bk): Wesoła Platforma, Lokalna, 2002-10-27

Skoro troszczysz się o formę, to zawsze, ale to zawsze, zanim wprowadzisz gładkie i okrąglutkie „nawiązanie”, które ma nadać potoczystości Twojemu tekstowi, zastanów się, czy owo nawiązanie ma sens. Przykład z Twojego tekstu: „Jak doskonale wiadomo”. Komu wiadomo? Czy na pewno doskonale?

źródło: NKJP: Internet

Składnia

Rz + okrąglutki + bez ograniczeń
szyk: tylko prepozycja
Data ostatniej modyfikacji: 03.07.2017
Copyright© Instytut Języka Polskiego PAN
Open toolbar

Menu dostępności

  • Powiększ tekst

  • Zmniejsz tekst

  • Wysoki kontrast

  • Resetuj
json