UKRYJ ODMIANĘ ROZWIŃ WSZYSTKO DRUKUJ

ustatkować

Chronologizacja

XVI w., SPXVI
Na podstawie indeksu haseł.

Odmiana

część mowy: czasownik

aspekt: dokonany

Tryb oznajmujący

Czas przyszły

liczba pojedyncza liczba mnoga
1 os. ustatkuję
 ustatkujemy
2 os. ustatkujesz
 ustatkujecie
3 os. ustatkuje
 ustatkują

Czas przeszły

liczba pojedyncza liczba mnoga
m ż n mo -mo
1 os. ustatkowałem
+(e)m ustatkował
 ustatkowałam
+(e)m ustatkowała
 ustatkowałom
+(e)m ustatkowało
 ustatkowaliśmy
+(e)śmy ustatkowali
 ustatkowałyśmy
+(e)śmy ustatkowały
2 os. ustatkowałeś
+(e)ś ustatkował
 ustatkowałaś
+(e)ś ustatkowała
 ustatkowałoś
+(e)ś ustatkowało
 ustatkowaliście
+(e)ście ustatkowali
 ustatkowałyście
+(e)ście ustatkowały
3 os. ustatkował
 ustatkowała
 ustatkowało
 ustatkowali
 ustatkowały

bezosobnik: ustatkowano

Tryb rozkazujący

liczba pojedyncza liczba mnoga
1 os. ustatkujmy
2 os. ustatkuj
 ustatkujcie

Tryb warunkowy

liczba pojedyncza liczba mnoga
m ż n mo -mo
1 os. ustatkowałbym
bym ustatkował
 ustatkowałabym
bym ustatkowała
 ustatkowałobym
bym ustatkowało
 ustatkowalibyśmy
byśmy ustatkowali
 ustatkowałybyśmy
byśmy ustatkowały
2 os. ustatkowałbyś
byś ustatkował
 ustatkowałabyś
byś ustatkowała
 ustatkowałobyś
byś ustatkowało
 ustatkowalibyście
byście ustatkowali
 ustatkowałybyście
byście ustatkowały
3 os. ustatkowałby
by ustatkował
 ustatkowałaby
by ustatkowała
 ustatkowałoby
by ustatkowało
 ustatkowaliby
by ustatkowali
 ustatkowałyby
by ustatkowały

bezosobnik: ustatkowano by

bezokolicznik: ustatkować

imiesłów przysłówkowy uprzedni: ustatkowawszy

gerundium: ustatkowanie

imiesłów przymiotnikowy bierny: ustatkowany

Inne uwagi

Zwykle imb lub ger

Pochodzenie

Zob. statek

1. człowieka

Definicja

spowodować, że ktoś zaczyna żyć spokojnie, według przyjętych norm społecznych

Kwalifikacja tematyczna

CZŁOWIEK JAKO ISTOTA PSYCHICZNA Ocena i wartościowanie wola, postawy, nastawienie człowieka wobec świata i życia

CODZIENNE ŻYCIE CZŁOWIEKA Rodzina relacje rodzinne

Relacje znaczeniowe

synonimy:  ustabilizować, utemperować

Cytaty

Nadal liczyłem na to, że ciąża ją ustatkuje, a wtedy doceni ciepło i starania, którymi ją otaczam.

źródło: NKJP: Jerzy Stawiński: Piszczyk, 1997

- Tam go może wreszcie wezmą w karby i ustatkują - wzdychała matka.

źródło: NKJP: Ryszard Sługocki: Na przekór i na bakier, 2008

Takie poglądy często padają z ust ważnych, ustatkowanych, starszych panów lub pań, biadolących nad „strasznymi czasami alienacji”.

źródło: NKJP: Jacek Wasilewski: O życiu, Cosmopolitan, nr 6, 1999

Pełne ustatkowanie przyszło wtedy, gdy jako 19-latek [...] poznał swoją przyszłą żoną Clare.

źródło: NKJP: Mogłem trafić za kratki, dziś jestem wart 1,5 mln funtów, Gazeta Wyborcza, 1995-01-13

Składnia

bez ograniczeń + ustatkować +
KOGO

2. sytuację

Definicja

spowodować, że coś staje się uporządkowane i spokojne

Kwalifikacja tematyczna

KATEGORIE FIZYCZNE Cechy i właściwości materii jakość i intensywność

Relacje znaczeniowe

synonimy:  ustabilizować

Cytaty

- Dobrze, panowie! Jeszcze trochę i ustatkujemy sytuację... Dziewczyna jest dzielna, trzeba jej to przyznać.

źródło: NKJP: Dariusz Chętkowski z uczniami: Ostatni weekend, 2007

Zajął się także ustatkowaniem swojego życia.

źródło: NKJP: Internet

Zajęcia zaczynały się po 16, wcześniej siedzieliśmy całą ekipą w knajpach, po nocach grywaliśmy na dworcach, co niekoniecznie podobało się okolicznym mieszkańcom. Teraz prowadzę bardziej ustatkowane życie – dom, żona, dwuletni synek.

źródło: NKJP: Justyna Kościelna: Słowiki pana inżyniera, Słowo Polskie Gazeta Wrocławska, 2007-09-07

Składnia

bez ograniczeń + ustatkować +
CO
Data ostatniej modyfikacji: 05.12.2016
Copyright© Instytut Języka Polskiego PAN