UKRYJ ODMIANĘ ROZWIŃ WSZYSTKO DRUKUJ

najść się

Chronologizacja

1535, SPXVI

Odmiana

część mowy: czasownik

aspekt: dokonany

Tryb oznajmujący

Czas przyszły

liczba pojedyncza liczba mnoga
1 os. najdę się
najdziemy się
2 os. najdziesz się
najdziecie się
3 os. najdzie się
najdą się

Czas przeszły

liczba pojedyncza liczba mnoga
m ż n mo -mo
1 os. naszedłem się
+(e)m się naszedł
naszłam się
+(e)m się naszła
naszłom się
+(e)m się naszło
naszliśmy się
+(e)śmy się naszli
naszłyśmy się
+(e)śmy się naszły
2 os. naszedłeś się
+(e)ś się naszedł
naszłaś się
+(e)ś się naszła
naszłoś się
+(e)ś się naszło
naszliście się
+(e)ście się naszli
naszłyście się
+(e)ście się naszły
3 os. naszedł się
naszła się
naszło się
naszli się
naszły się

Tryb rozkazujący

liczba pojedyncza liczba mnoga
1 os. najdźmy się
2 os. najdź się
najdźcie się

Tryb warunkowy

liczba pojedyncza liczba mnoga
m ż n mo -mo
1 os. naszedłbym się
bym się naszedł
naszłabym się
bym się naszła
naszłobym się
bym się naszło
naszlibyśmy się
byśmy się naszli
naszłybyśmy się
byśmy się naszły
2 os. naszedłbyś się
byś się naszedł
naszłabyś się
byś się naszła
naszłobyś się
byś się naszło
naszlibyście się
byście się naszli
naszłybyście się
byście się naszły
3 os. naszedłby się
by się naszedł
naszłaby się
by się naszła
naszłoby się
by się naszło
naszliby się
by się naszli
naszłyby się
by się naszły

bezokolicznik: najść się

imiesłów przysłówkowy uprzedni: naszedłszy się

gerundium: najście się

liczba pojedyncza liczba mnoga
M. najście się
najścia się
D. najścia się
najść się
C. najściu się
najściom się
B. najście się
najścia się
N. najściem się
najściami się
Ms. najściu się
najściach się
W. najście się
najścia się

1. o gościach

Definicja

pot. 
pojawić się w dużej liczbie w jakimś miejscu, w ocenie mówiącego niepotrzebnie lub sprawiając tym kłopot

Pochodzenie

Zob. iść

Kwalifikacja tematyczna

KATEGORIE FIZYCZNE Cechy i właściwości materii ruch i spoczynek

Relacje znaczeniowe

synonimy:  naleźć, naleźć się, nazłazić się

Cytaty

Wieczorem, tuż przed atakiem szczytowym, naszły się ciemne chmury, obawiali się, że będą musieli przełożyć zdobycie szczytu.

źródło: Joanna Radke: Podróżnik (zskjordanow.iap.pl)

Naszło się gości. [...] Naszło się i do tego pierwszego przedpokoju. I do tej sali za nami.

źródło: NKJP: Miron Białoszewski: Chamowo, 2010

Po kolacji naszło się do nas dużo chłopów, przyszli odwiedzić nas, bo już nas nie będzie.

źródło: NKJP: Zygmunt Kubiak: Przestrzeń dzieł wiecznych. Eseje o tradycji kultury śródziemnomorskiej, 1993

Naszło się do nas tego barachła z Barbulandii i nie tylko.

źródło: Internet: pracadokitu.com

Meneli naszło się z całego osiedla.

źródło: NKJP: Piotr Michalski: Pijaków boją się i klienci, i ekspedientki, Gazeta Wrocławska, 1999

Składnia

bez ograniczeń + najść się +
(SKĄD) + (DOKĄD)

2. długo

Definicja

pot. 
nachodzić się (dużo chodząc)

Pochodzenie

Zob. iść

Kwalifikacja tematyczna

KATEGORIE FIZYCZNE Cechy i właściwości materii ruch i spoczynek

Relacje znaczeniowe

synonimy:  nachodzić się, naleźć się

Cytaty

Myślę, że około 1 km to ostro pod górę szłam, pchając wózek z młodym, więc naszłam się trochę.

źródło: Internet: vitalia.pl

Miałam dziś z rana USG - naszłam się, bo przychodnię mam dość daleko.

źródło: Internet: gdansk-jelitkowo.mojeosiedle.pl

Nie naszliśmy się daleko, bo z ulicy Kopernika jest moment na Foksal.

źródło: Internet: jasnezejade.blogspot.com

3. wzajemnie

Definicja

pot. 
spotkać się ze sobą przypadkowo

Pochodzenie

Zob. iść

Kwalifikacja tematyczna

CZŁOWIEK JAKO ISTOTA PSYCHICZNA Relacje międzyludzkie określenia relacji międzyludzkich

Relacje znaczeniowe

hiperonimy:  spotkać się

Cytaty

Ostatnio przypadkowo się zgadaliśmy, że idziemy na tę samą imprezę, i naszliśmy się (zupełnie przypadkiem) pod klubem.

źródło: Internet: zapytaj.onet.pl

Raz się nawet na niego natknęłam. Szłam sobie po centrum i jakoś naszliśmy się na siebie.

źródło: Internet: wizaz.pl

Składnia

Rzpl + najść się + bez ograniczeń

4. znaleźć się

Definicja

daw. 
znaleźć się - zostać zdobytym

Pochodzenie

st.pol. najść 'natknąć się na coś, napotkać coś, znaleźć coś'

Kwalifikacja tematyczna

ATEMATYCZNY

Relacje znaczeniowe

synonimy:  znaleźć się

Cytaty

U schyłku żywota dopiero przywlokę się do rodzinnych stron, pod Wieliczkę, i tam może najdzie się dla mnie parę stóp ziemi na grób.

źródło: Janusz Teodor Dybowski: Wojenny pan, 1972 (books.google.pl)

Składnia

bez ograniczeń + najść się +
(GDZIE)
Data ostatniej modyfikacji: 21.03.2018
Copyright© Instytut Języka Polskiego PAN
Open toolbar

Menu dostępności

  • Powiększ tekst

  • Zmniejsz tekst

  • Wysoki kontrast

  • Resetuj
json