Chronologizacja
Odmiana
część mowy: czasownik
aspekt: niedokonany
Tryb oznajmujący
Czas teraźniejszy
| liczba pojedyncza | liczba mnoga | ||||
|---|---|---|---|---|---|
| 1 os. |
użyczam |
użyczamy |
|||
| 2 os. |
użyczasz |
użyczacie |
|||
| 3 os. |
użycza |
użyczają |
|||
Czas przeszły
| liczba pojedyncza | liczba mnoga | ||||
|---|---|---|---|---|---|
| m | ż | n | mo | -mo | |
| 1 os. |
użyczałem +(e)m użyczał |
użyczałam +(e)m użyczała |
użyczałom +(e)m użyczało |
użyczaliśmy +(e)śmy użyczali |
użyczałyśmy +(e)śmy użyczały |
| 2 os. |
użyczałeś +(e)ś użyczał |
użyczałaś +(e)ś użyczała |
użyczałoś +(e)ś użyczało |
użyczaliście +(e)ście użyczali |
użyczałyście +(e)ście użyczały |
| 3 os. |
użyczał |
użyczała |
użyczało |
użyczali |
użyczały |
bezosobnik: użyczano
Czas przyszły
| liczba pojedyncza | liczba mnoga | ||||
|---|---|---|---|---|---|
| m | ż | n | mo | -mo | |
| 1 os. |
będę użyczał będę użyczać |
będę użyczała będę użyczać |
będę użyczało będę użyczać |
będziemy użyczali będziemy użyczać |
będziemy użyczały będziemy użyczać |
| 2 os. |
będziesz użyczał będziesz użyczać |
będziesz użyczała będziesz użyczać |
będziesz użyczało będziesz użyczać |
będziecie użyczali będziecie użyczać |
będziecie użyczały będziecie użyczać |
| 3 os. |
będzie użyczał będzie użyczać |
będzie użyczała będzie użyczać |
będzie użyczało będzie użyczać |
będą użyczali będą użyczać |
będą użyczały będą użyczać |
Tryb rozkazujący
| liczba pojedyncza | liczba mnoga | |
|---|---|---|
| 1 os. |
użyczajmy |
|
| 2 os. |
użyczaj |
użyczajcie |
Tryb warunkowy
| liczba pojedyncza | liczba mnoga | ||||
|---|---|---|---|---|---|
| m | ż | n | mo | -mo | |
| 1 os. |
użyczałbym bym użyczał |
użyczałabym bym użyczała |
użyczałobym bym użyczało |
użyczalibyśmy byśmy użyczali |
użyczałybyśmy byśmy użyczały |
| 2 os. |
użyczałbyś byś użyczał |
użyczałabyś byś użyczała |
użyczałobyś byś użyczało |
użyczalibyście byście użyczali |
użyczałybyście byście użyczały |
| 3 os. |
użyczałby by użyczał |
użyczałaby by użyczała |
użyczałoby by użyczało |
użyczaliby by użyczali |
użyczałyby by użyczały |
bezosobnik: użyczano by
bezokolicznik: użyczać
imiesłów przysłówkowy współczesny:
użyczając
gerundium: użyczanie
| liczba pojedyncza | liczba mnoga | |
|---|---|---|
| M. | użyczanie |
użyczania |
| D. | użyczania |
użyczań |
| C. | użyczaniu |
użyczaniom |
| B. | użyczanie |
użyczania |
| N. | użyczaniem |
użyczaniami |
| Ms. | użyczaniu |
użyczaniach |
| W. | użyczanie |
użyczania |
imiesłów przymiotnikowy czynny: użyczający
| liczba pojedyncza | |||||
|---|---|---|---|---|---|
| m1 | m2 | m3 | n1, n2 | ż | |
| M. | użyczający |
użyczający |
użyczający |
użyczające |
użyczająca |
| D. | użyczającego |
użyczającego |
użyczającego |
użyczającego |
użyczającej |
| C. | użyczającemu |
użyczającemu |
użyczającemu |
użyczającemu |
użyczającej |
| B. | użyczającego |
użyczającego |
użyczający |
użyczające |
użyczającą |
| N. | użyczającym |
użyczającym |
użyczającym |
użyczającym |
użyczającą |
| Ms. | użyczającym |
użyczającym |
użyczającym |
użyczającym |
użyczającej |
| liczba mnoga | ||||
|---|---|---|---|---|
| p1 | m1 ndepr | m1 depr | pozostałe | |
| M. | użyczający |
użyczający |
użyczające |
użyczające |
| D. | użyczających |
użyczających |
użyczających |
użyczających |
| C. | użyczającym |
użyczającym |
użyczającym |
użyczającym |
| B. | użyczających |
użyczających |
użyczających |
użyczające |
| N. | użyczającymi |
użyczającymi |
użyczającymi |
użyczającymi |
| Ms. | użyczających |
użyczających |
użyczających |
użyczających |
imiesłów przymiotnikowy bierny: użyczany
| liczba pojedyncza | |||||
|---|---|---|---|---|---|
| m1 | m2 | m3 | n1, n2 | ż | |
| M. | użyczany |
użyczany |
użyczany |
użyczane |
użyczana |
| D. | użyczanego |
użyczanego |
użyczanego |
użyczanego |
użyczanej |
| C. | użyczanemu |
użyczanemu |
użyczanemu |
użyczanemu |
użyczanej |
| B. | użyczanego |
użyczanego |
użyczany |
użyczane |
użyczaną |
| N. | użyczanym |
użyczanym |
użyczanym |
użyczanym |
użyczaną |
| Ms. | użyczanym |
użyczanym |
użyczanym |
użyczanym |
użyczanej |
| liczba mnoga | ||||
|---|---|---|---|---|
| p1 | m1 ndepr | m1 depr | pozostałe | |
| M. | użyczani |
użyczani |
użyczane |
użyczane |
| D. | użyczanych |
użyczanych |
użyczanych |
użyczanych |
| C. | użyczanym |
użyczanym |
użyczanym |
użyczanym |
| B. | użyczanych |
użyczanych |
użyczanych |
użyczane |
| N. | użyczanymi |
użyczanymi |
użyczanymi |
użyczanymi |
| Ms. | użyczanych |
użyczanych |
użyczanych |
użyczanych |
Pochodzenie
Zob. użytek, życzyć, użyczyć
1. samochodu
Definicja
Kwalifikacja tematyczna
CZŁOWIEK JAKO ISTOTA PSYCHICZNA Relacje międzyludzkie określenia relacji międzyludzkich
CZŁOWIEK W SPOŁECZEŃSTWIE Finanse własność
Relacje znaczeniowe
| hiperonimy: | udostępniać, wypożyczać |
Połączenia
- użyczać sali, lokalu, pomieszczenia
Cytaty
|
Użyczano nam obiektów na zawody, z kolei sędziowie godzili się na odległe terminy wypłat ryczałtów. źródło: NKJP: W górze nieźle, u podstaw słabiej, Dziennik Polski, 1999-11-19 |
|
|
Użyczam lokalu pod różnego rodzaju dyskusyjne kółka np. Nowoczesne Żony Biznesmenów albo Spotkania Młodych Mam. źródło: NKJP: Internet |
Składnia
|
+ | użyczać | + |
CZEGO +
(KOMU) +
(na CO | pod CO)
|
Informacja normatywna
Uznawane za niepoprawne: użyczać komuś coś
2. gościny
Definicja
Kwalifikacja tematyczna
CZŁOWIEK JAKO ISTOTA PSYCHICZNA Relacje międzyludzkie określenia relacji międzyludzkich
CODZIENNE ŻYCIE CZŁOWIEKA Najbliższe środowisko życia człowieka czynności związane z codziennym życiem w domu
Relacje znaczeniowe
| hiperonimy: | udzielać |
Cytaty
|
Loża mularska było to pomieszczenie w pobliżu wznoszonej katedry, w której przygotowywano kamienie do budowy, omawiano plan pracy, odpoczywano, szkolono młodych, użyczano gościny muratorom w podróży. źródło: NKJP: Teresa Bogucka: Wielkie spiski 2, Gazeta Wyborcza, 1998-03-06 |
|
|
Do klasztoru przybywali dość często uciekinierzy na Zachód. Siostra Klemensa nie tylko użyczała im schronienia, lecz także kontaktowała z przewodnikami, którzy przeprowadzali tych uciekinierów przez Harkabuz do Jabłonki po stronie słowackiej. źródło: NKJP: Wincenty Galia: Beatyfikacja byłych więźniów „Palace”, Tygodnik Podhalański nr 24, 1999 |
|
|
W organizację tak olbrzymiego przedsięwzięcia zaangażowanych jest masa bezimiennych księży, alumnów, sióstr zakonnych, ale także osób świeckich, darczyńców, wolontariuszy odpowiedzialnych za przygotowanie noclegów i posiłków, wreszcie gościnnych i życzliwych gospodarzy na trasie użyczających noclegu pod dachem. źródło: NKJP: Proboszcz w adidasach, Dziennik Polski, 2002-08-23 |
Składnia
|
+ | użyczać | + |
CZEGO +
(KOMU)
|
Informacja normatywna
Uznawane za niepoprawne: użyczać komuś coś
3. nazwiska
Definicja
Kwalifikacja tematyczna
CZŁOWIEK JAKO ISTOTA PSYCHICZNA Ocena i wartościowanie wola, postawy, nastawienie człowieka wobec świata i życia
Połączenia
- użyczać głosu
Cytaty
|
K. chętnie użycza swego głosu do reklam radiowych. źródło: NKJP: Agata Pustułka: Żeby żyć, trzeba grać, Trybuna Śląska, 2001-10-05 |
|
|
Swoich głosów użyczają głównym postaciom filmu m.in. Mike Myers, Eddie Murphy, Cameron Diaz oraz John Lithgow. źródło: NKJP: XX: Zaciekawienie Quo vadis, Dziennik Zachodni, 2001-05-15 |
|
|
Do tej pory wpływy z użyczania wizerunku i nazwy nie stanowią poważnej kwoty w budżecie Zamku Królewskiego. źródło: NKJP: Monika Chylaszek-Jarosz: Herb miasta w restauracji, Gazeta Krakowska, 2005-03-07 |
|
|
- Niedopuszczalne jest, aby w reklamie szkoły prywatnej pracownik naszej uczelni użyczał swego nazwiska i jako profesor Uniwersytetu promował konkurencję [...]. źródło: NKJP: (MT): Profesor musi wybrać, Express Ilustrowany, 2003-10-01 |
Składnia
|
+ | użyczać | + |
CZEGO +
(KOMU) +
(do CZEGO)
|
Informacja normatywna
Uznawane za niepoprawne: użyczać komuś coś