UKRYJ ODMIANĘ ROZWIŃ WSZYSTKO DRUKUJ

nalatywać

Chronologizacja

1588, SPXVI
Inne znaczenie: 'przelatywać ponad czymś, latać wysoko'.
Współczesna postać bezokolicznika nowsza wobec śrpol. nalatować.

Odmiana

część mowy: czasownik

aspekt: niedokonany

Tryb oznajmujący

Czas teraźniejszy

liczba pojedyncza liczba mnoga
1 os. nalatuję
nalatujemy
2 os. nalatujesz
nalatujecie
3 os. nalatuje
nalatują

Czas przeszły

liczba pojedyncza liczba mnoga
m ż n mo -mo
1 os. nalatywałem
+(e)m nalatywał
nalatywałam
+(e)m nalatywała
nalatywałom
+(e)m nalatywało
nalatywaliśmy
+(e)śmy nalatywali
nalatywałyśmy
+(e)śmy nalatywały
2 os. nalatywałeś
+(e)ś nalatywał
nalatywałaś
+(e)ś nalatywała
nalatywałoś
+(e)ś nalatywało
nalatywaliście
+(e)ście nalatywali
nalatywałyście
+(e)ście nalatywały
3 os. nalatywał
nalatywała
nalatywało
nalatywali
nalatywały

bezosobnik: nalatywano

Czas przyszły

liczba pojedyncza liczba mnoga
m ż n mo -mo
1 os. będę nalatywał
będę nalatywać
będę nalatywała
będę nalatywać
będę nalatywało
będę nalatywać
będziemy nalatywali
będziemy nalatywać
będziemy nalatywały
będziemy nalatywać
2 os. będziesz nalatywał
będziesz nalatywać
będziesz nalatywała
będziesz nalatywać
będziesz nalatywało
będziesz nalatywać
będziecie nalatywali
będziecie nalatywać
będziecie nalatywały
będziecie nalatywać
3 os. będzie nalatywał
będzie nalatywać
będzie nalatywała
będzie nalatywać
będzie nalatywało
będzie nalatywać
będą nalatywali
będą nalatywać
będą nalatywały
będą nalatywać

Tryb rozkazujący

liczba pojedyncza liczba mnoga
1 os. nalatujmy
2 os. nalatuj
nalatujcie

Tryb warunkowy

liczba pojedyncza liczba mnoga
m ż n mo -mo
1 os. nalatywałbym
bym nalatywał
nalatywałabym
bym nalatywała
nalatywałobym
bym nalatywało
nalatywalibyśmy
byśmy nalatywali
nalatywałybyśmy
byśmy nalatywały
2 os. nalatywałbyś
byś nalatywał
nalatywałabyś
byś nalatywała
nalatywałobyś
byś nalatywało
nalatywalibyście
byście nalatywali
nalatywałybyście
byście nalatywały
3 os. nalatywałby
by nalatywał
nalatywałaby
by nalatywała
nalatywałoby
by nalatywało
nalatywaliby
by nalatywali
nalatywałyby
by nalatywały

bezosobnik: nalatywano by

bezokolicznik: nalatywać

imiesłów przysłówkowy współczesny: nalatując

gerundium: nalatywanie

liczba pojedyncza liczba mnoga
M. nalatywanie
nalatywania
D. nalatywania
nalatywań
C. nalatywaniu
nalatywaniom
B. nalatywanie
nalatywania
N. nalatywaniem
nalatywaniami
Ms. nalatywaniu
nalatywaniach
W. nalatywanie
nalatywania

imiesłów przymiotnikowy czynny: nalatujący

liczba pojedyncza
m1 m2 m3 n1, n2 ż
M. nalatujący
nalatujący
nalatujący
nalatujące
nalatująca
D. nalatującego
nalatującego
nalatującego
nalatującego
nalatującej
C. nalatującemu
nalatującemu
nalatującemu
nalatującemu
nalatującej
B. nalatującego
nalatującego
nalatujący
nalatujące
nalatującą
N. nalatującym
nalatującym
nalatującym
nalatującym
nalatującą
Ms. nalatującym
nalatującym
nalatującym
nalatującym
nalatującej
liczba mnoga
p1 m1 ndepr m1 depr pozostałe
M. nalatujący
nalatujący
nalatujące
nalatujące
D. nalatujących
nalatujących
nalatujących
nalatujących
C. nalatującym
nalatującym
nalatującym
nalatującym
B. nalatujących
nalatujących
nalatujących
nalatujące
N. nalatującymi
nalatującymi
nalatującymi
nalatującymi
Ms. nalatujących
nalatujących
nalatujących
nalatujących

odpowiednik aspektowy: nalecieć

Pochodzenie

Zob. latać

1. ptak

Definicja

przemieszczając się w powietrzu, przybywać licznie do wnętrza jakiegoś miejsca lub na jakiś teren

Kwalifikacja tematyczna

CZŁOWIEK I PRZYRODA Świat zwierząt zwyczaje i zachowania zwierząt

CZŁOWIEK I PRZYRODA Świat zwierząt ptaki

CZŁOWIEK I TECHNIKA Transport transport powietrzny

Cytaty

Wiosną, w maju-czerwcu mszyce nalatują do szklarni i tuneli foliowych na rośliny papryki [...].

źródło: Internet: warzywa.pl/ochrona

[...] poza niedoborem wody, rolnicy mają jeszcze jeden problem - nalatujące gęsi i łabędzie, które niszczą obsiane pola.

źródło: Internet: tvp.pl/informacje-rolnicze

Zwalczanie owocówki nie jest łatwe, a pozorny brak skuteczności wynika często z nalatywania motyli na działkę z sąsiednich ogródków, na których nie stosowano środków ochronnych.

źródło: NKJP: Kalendarium ogrodnicze, Dziennik Polski, 2002-07-24

Składnia

bez ograniczeń + nalatywać +
DOKĄD + (SKĄD)

2. powietrze

Definicja

pot. 
unosząc się w powietrzu, przedostawać się do wnętrza czegoś

Kwalifikacja tematyczna

KATEGORIE FIZYCZNE Cechy i właściwości materii ruch i spoczynek

Relacje znaczeniowe

hiperonimy:  przedostawać się

Cytaty

Ilekroć otworzyła usta, dym nalatywał do jej buzi jak zaczarowany, nie pozwalając jej powiedzieć słowa.

źródło: Internet: dimension-of-a-dream.blogspot.com

Wystarczy wyciąć dwa otwory i nad nimi zrobić coś w rodzaju daszka, by śnieg nie nalatywał do wewnątrz.

źródło: Internet: aleksandretta.pl

[...] będzie nalatywało ciepłe powietrze z podwórka.

źródło: Internet: arbiter.pl

Składnia

bez ograniczeń + nalatywać +
(DOKĄD) + (SKĄD)

3. woda

Definicja

pot. 
napływać - gromadzić się gdzieś, płynąc

Kwalifikacja tematyczna

KATEGORIE FIZYCZNE Cechy i właściwości materii ruch i spoczynek

CZŁOWIEK I PRZYRODA Ziemia zbiorniki wodne

Relacje znaczeniowe

synonimy:  napływać

Cytaty

[...] nalatuje tam krew, widok jest niezbyt przyjemny, Kociak zabójca ostatkiem sił wykonuje drugie cięcie [...].

źródło: NKJP: Marek Kochan: Plac zabaw, 2007

Fale zlewały pokład, woda nalatywała mi do nozdrzy i uszu, a załoga nie umiała zapanować nad statkiem.

źródło: Internet: starstable-nikooran.blogspot.com

[...] właśnie tymi kanałami nalatuje woda.

źródło: Internet: daewooforum.pl

Składnia

bez ograniczeń + nalatywać +
DOKĄD

4. samolotami

Definicja

pot. 
przemieszczając się w powietrzu, atakować coś

Kwalifikacja tematyczna

CZŁOWIEK I TECHNIKA Transport transport powietrzny

CZŁOWIEK W SPOŁECZEŃSTWIE Wojsko i wojna czynności, przedmioty, miejsca związane z wojskiem i wojną

Relacje znaczeniowe

hiperonimy:  atakować

Cytaty

Kilka razy dziennie nalatywały na nas niemieckie samoloty, ostrzeliwując z broni maszynowej.

źródło: Kazimierz Żygulski: Jestem z lwowskiego etapu, 1994 (lwow.home.pl)

[...] była wojna i bombowce nalatywały na Londyn, żeby po prostu go zniszczyć [...].

źródło: Internet: zadane.pl

Składnia

bez ograniczeń + nalatywać +
na KOGO/CO

5. słownie

Definicja

pot. 
napadać - gwałtownie, ostro kogoś krytykować

Kwalifikacja tematyczna

CZŁOWIEK JAKO ISTOTA PSYCHICZNA Relacje międzyludzkie określenia relacji międzyludzkich

CZŁOWIEK W SPOŁECZEŃSTWIE Zasady współżycia społecznego zachowania i wyrażenia nieakceptowane społecznie

Relacje znaczeniowe

synonimy:  napadać

Cytaty

Na koniec niebywale nalatywał na nierobów - tak nazywał wszystkich bezrobotnych.

źródło: NKJP: Paweł Bera: Powszechne niezrozumienie, Gazeta Radomszczańska, 2009-05-20

Drażni mnie to strasznie, bo często jest tak, że panowie w sile wieku wcale się nie palą do ustępowania, a na mnie nalatują.

źródło: NKJP: Magdalena Okoniewska: Mój świat jest kobietą. Dziennik lesbijki, 2004

Powiedzą, że Żydzi znów nalatują na Kościół. A ja tego nie chcę.

źródło: NKJP: Marek Lubaś-Harny: Święte miasto..., Gazeta Krakowska, 2001-07-13

Składnia

bez ograniczeń + nalatywać +
na KOGO

6. myśli

Definicja

pot. 
napływać - stawać się odczuwalnym

Kwalifikacja tematyczna

CZŁOWIEK JAKO ISTOTA PSYCHICZNA Stany psychiczne człowieka emocje i uczucia

Relacje znaczeniowe

synonimy:  napływać

Cytaty

Lęki nalatywały mnie codziennie w dzień, w nocy czułem się bezpiecznie.

źródło: Internet: forum.abczdrowie.pl

Do głowy nalatywały mi przeróżne pytania, na które za odpowiedź zabiłabym. Najważniejszym było: Co się ze mną stało?

źródło: Internet: clarie-i-jej-nowe-zycie.blog.onet.pl

Składnia

bez ograniczeń + nalatywać +
KOGO
bez ograniczeń + nalatywać +
DOKĄD

7. łzy do oczu

Definicja

pot. 
napływać - wypełniać sobą część ciała

Kwalifikacja tematyczna

CZŁOWIEK JAKO ISTOTA FIZYCZNA Budowa i funkcjonowanie ciała ludzkiego czynności i stany fizjologiczne

Relacje znaczeniowe

synonimy:  napływać

Cytaty

- Wcale nie! Powiedziałem Ci, że możemy się wymienić ciastko za fasolki, a ty nie dałeś mi nic. – Pierwszemu z nich łzy nalatywały już do oczu.

źródło: Internet: zagubiony-ksiaze-i-zbuntowana-ksiezniczka.blog.onet.pl

[...] a ja się męczyłam całe dwa miesiące, aż mi łzy nalatywały do oczu.

źródło: Internet: chorong-pl.tumblr.com

Składnia

bez ograniczeń + nalatywać +
DOKĄD
Data ostatniej modyfikacji: 25.01.2021
Copyright© Instytut Języka Polskiego PAN
Open toolbar

Menu dostępności

  • Powiększ tekst

  • Zmniejsz tekst

  • Wysoki kontrast

  • Resetuj
json