UKRYJ ODMIANĘ ROZWIŃ WSZYSTKO DRUKUJ

domykać

Chronologizacja

1807, SL
s.v. dopierać

Odmiana

część mowy: czasownik

aspekt: niedokonany

Tryb oznajmujący

Czas teraźniejszy

liczba pojedyncza liczba mnoga
1 os. domykam
 domykamy
2 os. domykasz
 domykacie
3 os. domyka
 domykają

Czas przeszły

liczba pojedyncza liczba mnoga
m ż n mo -mo
1 os. domykałem
+(e)m domykał
 domykałam
+(e)m domykała
 domykałom
+(e)m domykało
 domykaliśmy
+(e)śmy domykali
 domykałyśmy
+(e)śmy domykały
2 os. domykałeś
+(e)ś domykał
 domykałaś
+(e)ś domykała
 domykałoś
+(e)ś domykało
 domykaliście
+(e)ście domykali
 domykałyście
+(e)ście domykały
3 os. domykał
 domykała
 domykało
 domykali
 domykały

bezosobnik: domykano

Czas przyszły

liczba pojedyncza liczba mnoga
m ż n mo -mo
1 os. będę domykał
będę domykać
 będę domykała
będę domykać
 będę domykało
będę domykać
 będziemy domykali
będziemy domykać
 będziemy domykały
będziemy domykać
2 os. będziesz domykał
będziesz domykać
 będziesz domykała
będziesz domykać
 będziesz domykało
będziesz domykać
 będziecie domykali
będziecie domykać
 będziecie domykały
będziecie domykać
3 os. będzie domykał
będzie domykać
 będzie domykała
będzie domykać
 będzie domykało
będzie domykać
 będą domykali
będą domykać
 będą domykały
będą domykać

Tryb rozkazujący

liczba pojedyncza liczba mnoga
1 os. domykajmy
2 os. domykaj
 domykajcie

Tryb warunkowy

liczba pojedyncza liczba mnoga
m ż n mo -mo
1 os. domykałbym
bym domykał
 domykałabym
bym domykała
 domykałobym
bym domykało
 domykalibyśmy
byśmy domykali
 domykałybyśmy
byśmy domykały
2 os. domykałbyś
byś domykał
 domykałabyś
byś domykała
 domykałobyś
byś domykało
 domykalibyście
byście domykali
 domykałybyście
byście domykały
3 os. domykałby
by domykał
 domykałaby
by domykała
 domykałoby
by domykało
 domykaliby
by domykali
 domykałyby
by domykały

bezosobnik: domykano by

bezokolicznik: domykać

imiesłów przysłówkowy współczesny: domykając

gerundium: domykanie

imiesłów przymiotnikowy czynny: domykający

imiesłów przymiotnikowy bierny: domykany

odpowiednik aspektowy: domknąć

1. drzwi

Definicja

zamykać szczelnie coś, do czegoś pozostawał częściowy dostęp

Kwalifikacja tematyczna

CODZIENNE ŻYCIE CZŁOWIEKA Najbliższe środowisko życia człowieka czynności związane z codziennym życiem w domu

Relacje znaczeniowe

hiperonimy:  zamykać

Cytaty

Nagle doszedł mnie leciutki trzask, jakby ktoś bagażnik domykał.

źródło: NKJP: Wiesław Myśliwski: Traktat o łuskaniu fasoli, 2007

Adam zmienia obuwie, wkłada swoje nowe tenisówki, domyka szafkę, dopina kitel [...].

źródło: NKJP: Wojciech Kuczok: Senność, 2009

Ochroniarze skrzętnie domykali drzwi, by słów docierających z sali [...] nie usłyszał ktoś niepowołany.

źródło: NKJP: Małgorzata Nitek, Sławomir Wrona: Wola prezesa, Gazeta Krakowska, 2007-03-05

Składnia

bez ograniczeń + domykać +
CO

2. powieki

Definicja

szczelnie stykać ze sobą skrajne lub rozłożone części czegoś, które wcześniej nie przylegały do siebie całkowicie

Kwalifikacja tematyczna

KATEGORIE FIZYCZNE Cechy i właściwości przestrzeni ułożenie względem siebie

Relacje znaczeniowe

hiperonimy:  zamykać

Cytaty

Kiedy chcesz uwieść faceta, staraj się odbijać jego gesty jak w lustrze - siedź podobnie, podpieraj się tą samą co on dłonią [...]. Nie domykaj ust i zwilżaj je od czasu do czasu koniuszkiem języka.

źródło: NKJP: Więcej seksu!, Cosmopolitan, 2000

Pacjent jest pobudzony, nie może znaleźć sobie miejsca. Często występuje też wytrzeszcz oczu, trudności z domykaniem powiek. Pojawiają się biegunki.

źródło: NKJP: Nasz przyjaciel ból, Dziennik Łódzki, 2003-11-22

Jeśli buzia jest otwarta, a dziecko nie ma w tym czasie kataru, należy domykać dolną szczękę!

źródło: NKJP: Internet

Składnia

bez ograniczeń + domykać +
CO

3. sprawę

Definicja

doprowadzać dane działanie, zadanie lub sprawę do końca, dzięki wykonywaniu ostatnich czynności z nimi związanych

Kwalifikacja tematyczna

CZŁOWIEK JAKO ISTOTA PSYCHICZNA Ocena i wartościowanie wola, postawy, nastawienie człowieka wobec świata i życia

Cytaty

Kuba domyka wyjazdowe formalności.

źródło: NKJP: Joanna Cieśla: Trzeci start, Polityka, 2008-11-08

Na niespełna tydzień przed inauguracją sezonu wszystkie zespoły powoli domykają sprawy kadrowe i organizacyjne [...].

źródło: NKJP: Maciej Zubek: Ostatnie zbrojenia, Dziennik Polski, 2006-09-05

Półtora roku temu domykaliśmy dyskusję nad statutem [...].

źródło: NKJP: Marzy mi się taki zjazd, Czuwaj, 2007-05

Takie rozwiązanie, jeśli uda się wcielić je w życie bez większych zgrzytów, domykałoby sprawę granic na Bałkanach, a dzięki temu stabilizowało najbardziej zapalny rejon współczesnej Europy.

źródło: NKJP: Adam Szostkiewicz: Dwa państwa, jeden naród, Polityka, 2007-10-06

Budżet należy domykać poprzez szukanie oszczędności tam, gdzie marnotrawione są pieniądze podatników [...].

źródło: NKJP: Domknąć budżet, Gazeta Krakowska, 2004-03-17

Składnia

bez ograniczeń + domykać +
CO

4. aranżację

Definicja

będąc elementem kończącym coś lub kompletującym, sprawiać, że stanie się to ukończone

Kwalifikacja tematyczna

KATEGORIE FIZYCZNE Cechy i właściwości materii jakość i intensywność

Cytaty

Niekwestionowanym bohaterem w małym wnętrzu łazienkowym jest dekoracyjna podłoga wyłożona dekoracyjnymi czarno-białymi kaflami, która domyka aranżację.

źródło: Internet: urzadzamy.pl

Zrobiłem wtedy niewiele zdjęć, ale były [...] bardzo celne w konkretnych sytuacjach, domykały całość.

źródło: Internet: miejscefotografii.blogspot.com

Perfumy domykają stylizację i nadają sznytu.

źródło: Internet: 33ml.pl

Składnia

bez ograniczeń + domykać +
CO

5. przestrzeń

Definicja

wyznaczać granicę jakiejś przestrzeni, która wcześniej była ograniczona tylko częściowo

Kwalifikacja tematyczna

CZŁOWIEK I PRZYRODA Ziemia ukształtowanie terenu

KATEGORIE FIZYCZNE Cechy i właściwości przestrzeni miejsce i jego usytuowanie w przestrzeni

Relacje znaczeniowe

hiperonimy:  ograniczać

Cytaty

Dłuższa ściana domyka podwórko porośnięte drzewami [...].

źródło: NKJP: Włodzimierz Kalicki: Chiny, Gazeta Wyborcza, 1998-05-22

Sadyba Orłowska to kameralny zespół zabudowy, który doskonale wpisuje się w istniejącą tkankę miejską, domykając kompozycyjnie założenie placu Górnośląskiego.

źródło: NKJP: Aleksandra Chomicka: Sadyba Orłowska, Dziennik Bałtycki, 2009-08-11

Obwodnica północna, domykająca Kraków, umożliwiłaby też okrążenie miasta [...].

źródło: NKJP: Marek Gancarczyk: Czwarty element, Gazeta Krakowska, 2006-01-13

Swoim gabarytem radio nawiązuje do budynków sąsiednich, obłym kształtem domyka kwartał zabudowy Łobzowska - plac Axentowicza - Kościelna [...].

źródło: NKJP: Obraz miasta - plany i widoki, Dziennik Polski, 2002-06-08

Składnia

bez ograniczeń + domykać +
CO + (CZYM)
Data ostatniej modyfikacji: 10.08.2018
Copyright© Instytut Języka Polskiego PAN