UKRYJ ODMIANĘ ROZWIŃ WSZYSTKO DRUKUJ

wyluzować

Chronologizacja

1814, SL

Pochodzenie

Zob. luzować

1. mięso

Definicja

usunąć kości z mięsa

Kwalifikacja tematyczna

CODZIENNE ŻYCIE CZŁOWIEKA Jedzenie i jego przygotowanie czynności związane z przyrządzaniem jedzenia

Połączenia

  • wyluzować kaczkę, kurczaka; mięso

Cytaty

Umytą kurę wraz z przyprawami zagotować w 1 i 1/4 l wody. Dodać grubo pokrojoną włoszczyznę i gotować do miękkości [...]. Kurę wyjąć, obrać ze skóry i wyluzować.

źródło: NKJP: Antonina Malinkiewicz: Dieta dla umysłu, 2008

Tego niewielkiego ptaszka, po wyluzowaniu z kości, nadział piersią bażanta, wypełnioną z kolei farszem z kaczego foie gras i kaszy gryczanej.

źródło: NKJP: Piotr Bikont: Żubrzy ozór, ptasie móżdżki i francuskie medale, Gazeta Wyborcza, 1998-04-03

Gęś dokładnie umyć, osuszyć, natrzeć solą i pieprzem, odstawić na kilka godzin. [...] Ostrym nożem naciąć wzdłuż tuszę, a następnie podcinając mięso tuż przy kościach wyluzować, uważając by nie uszkodzić skórki.

źródło: NKJP: E.Stangrodzka: Puchar za potrawę z gęsi, Tygodnik Ciechanowski, 2006-08-27

Odmiana

część mowy: czasownik

aspekt: dokonany

Tryb oznajmujący

Czas przyszły

liczba pojedyncza liczba mnoga
1 os. wyluzuję
wyluzujemy
2 os. wyluzujesz
wyluzujecie
3 os. wyluzuje
wyluzują

Czas przeszły

liczba pojedyncza liczba mnoga
m ż n mo -mo
1 os. wyluzowałem
+(e)m wyluzował
wyluzowałam
+(e)m wyluzowała
wyluzowałom
+(e)m wyluzowało
wyluzowaliśmy
+(e)śmy wyluzowali
wyluzowałyśmy
+(e)śmy wyluzowały
2 os. wyluzowałeś
+(e)ś wyluzował
wyluzowałaś
+(e)ś wyluzowała
wyluzowałoś
+(e)ś wyluzowało
wyluzowaliście
+(e)ście wyluzowali
wyluzowałyście
+(e)ście wyluzowały
3 os. wyluzował
wyluzowała
wyluzowało
wyluzowali
wyluzowały

bezosobnik: wyluzowano

Tryb rozkazujący

liczba pojedyncza liczba mnoga
1 os. wyluzujmy
2 os. wyluzuj
wyluzujcie

Tryb warunkowy

liczba pojedyncza liczba mnoga
m ż n mo -mo
1 os. wyluzowałbym
bym wyluzował
wyluzowałabym
bym wyluzowała
wyluzowałobym
bym wyluzowało
wyluzowalibyśmy
byśmy wyluzowali
wyluzowałybyśmy
byśmy wyluzowały
2 os. wyluzowałbyś
byś wyluzował
wyluzowałabyś
byś wyluzowała
wyluzowałobyś
byś wyluzowało
wyluzowalibyście
byście wyluzowali
wyluzowałybyście
byście wyluzowały
3 os. wyluzowałby
by wyluzował
wyluzowałaby
by wyluzowała
wyluzowałoby
by wyluzowało
wyluzowaliby
by wyluzowali
wyluzowałyby
by wyluzowały

bezosobnik: wyluzowano by

bezokolicznik: wyluzować

imiesłów przysłówkowy uprzedni: wyluzowawszy

gerundium: wyluzowanie

liczba pojedyncza liczba mnoga
M. wyluzowanie
wyluzowania
D. wyluzowania
wyluzowań
C. wyluzowaniu
wyluzowaniom
B. wyluzowanie
wyluzowania
N. wyluzowaniem
wyluzowaniami
Ms. wyluzowaniu
wyluzowaniach
W. wyluzowanie
wyluzowania

imiesłów przymiotnikowy bierny: wyluzowany

liczba pojedyncza
m1 m2 m3 n1, n2 ż
M. wyluzowany
wyluzowany
wyluzowany
wyluzowane
wyluzowana
D. wyluzowanego
wyluzowanego
wyluzowanego
wyluzowanego
wyluzowanej
C. wyluzowanemu
wyluzowanemu
wyluzowanemu
wyluzowanemu
wyluzowanej
B. wyluzowanego
wyluzowanego
wyluzowany
wyluzowane
wyluzowaną
N. wyluzowanym
wyluzowanym
wyluzowanym
wyluzowanym
wyluzowaną
Ms. wyluzowanym
wyluzowanym
wyluzowanym
wyluzowanym
wyluzowanej
liczba mnoga
p1 m1 ndepr m1 depr pozostałe
M. wyluzowani
wyluzowani
wyluzowane
wyluzowane
D. wyluzowanych
wyluzowanych
wyluzowanych
wyluzowanych
C. wyluzowanym
wyluzowanym
wyluzowanym
wyluzowanym
B. wyluzowanych
wyluzowanych
wyluzowanych
wyluzowane
N. wyluzowanymi
wyluzowanymi
wyluzowanymi
wyluzowanymi
Ms. wyluzowanych
wyluzowanych
wyluzowanych
wyluzowanych

odpowiednik aspektowy: luzować

Składnia

bez ograniczeń + wyluzować +
CO

2. przed egzaminem

Definicja

pot. 
pozbyć się napięcia psychicznego i zacząć zachowywać się swobodniej

Kwalifikacja tematyczna

CZŁOWIEK JAKO ISTOTA PSYCHICZNA Ocena i wartościowanie wola, postawy, nastawienie człowieka wobec świata i życia

Relacje znaczeniowe

synonimy:  ktoś wrzucił na luz, wyluzować się

Cytaty

Teraz, kiedy nie byli już „szanownymi kolegami” albo „szanownymi panami”, Bartosz wyluzował odrobinę i stał się bardziej rozmowny.

źródło: NKJP: Piotr Czerwiński: Przebiegum życiae czyli Kartonowa sieć, 2009

Do niedawna nie wyobrażałam sobie porannego bycia w łazience bez śpiewania, teraz troszkę wyluzowałam.

źródło: NKJP: Internet

Rada - wyluzujcie, ludzie, spójrzcie, ilu ludzi umarło na raka, na AIDS, na zawał, zamiast panikować z powodu setki ludzi na całym świecie, który liczy sobie ponad 6 mld ludzkich mieszkańców.

źródło: NKJP: Internet

Od dzisiaj zaczyna nowe życie, żadnych miłości [...] Odreaguje i wyluzuje.

źródło: NKJP: Anna Nasiłowska: Historie miłosne, 2009

Odmiana

część mowy: czasownik

aspekt: dokonany

Tryb oznajmujący

Czas przyszły

liczba pojedyncza liczba mnoga
1 os. wyluzuję
wyluzujemy
2 os. wyluzujesz
wyluzujecie
3 os. wyluzuje
wyluzują

Czas przeszły

liczba pojedyncza liczba mnoga
m ż n mo -mo
1 os. wyluzowałem
+(e)m wyluzował
wyluzowałam
+(e)m wyluzowała
wyluzowałom
+(e)m wyluzowało
wyluzowaliśmy
+(e)śmy wyluzowali
wyluzowałyśmy
+(e)śmy wyluzowały
2 os. wyluzowałeś
+(e)ś wyluzował
wyluzowałaś
+(e)ś wyluzowała
wyluzowałoś
+(e)ś wyluzowało
wyluzowaliście
+(e)ście wyluzowali
wyluzowałyście
+(e)ście wyluzowały
3 os. wyluzował
wyluzowała
wyluzowało
wyluzowali
wyluzowały

bezosobnik: wyluzowano

Tryb rozkazujący

liczba pojedyncza liczba mnoga
1 os. wyluzujmy
2 os. wyluzuj
wyluzujcie

Tryb warunkowy

liczba pojedyncza liczba mnoga
m ż n mo -mo
1 os. wyluzowałbym
bym wyluzował
wyluzowałabym
bym wyluzowała
wyluzowałobym
bym wyluzowało
wyluzowalibyśmy
byśmy wyluzowali
wyluzowałybyśmy
byśmy wyluzowały
2 os. wyluzowałbyś
byś wyluzował
wyluzowałabyś
byś wyluzowała
wyluzowałobyś
byś wyluzowało
wyluzowalibyście
byście wyluzowali
wyluzowałybyście
byście wyluzowały
3 os. wyluzowałby
by wyluzował
wyluzowałaby
by wyluzowała
wyluzowałoby
by wyluzowało
wyluzowaliby
by wyluzowali
wyluzowałyby
by wyluzowały

bezosobnik: wyluzowano by

bezokolicznik: wyluzować

imiesłów przysłówkowy uprzedni: wyluzowawszy

gerundium: wyluzowanie

liczba pojedyncza liczba mnoga
M. wyluzowanie
wyluzowania
D. wyluzowania
wyluzowań
C. wyluzowaniu
wyluzowaniom
B. wyluzowanie
wyluzowania
N. wyluzowaniem
wyluzowaniami
Ms. wyluzowaniu
wyluzowaniach
W. wyluzowanie
wyluzowania

imiesłów przymiotnikowy bierny: wyluzowany

liczba pojedyncza
m1 m2 m3 n1, n2 ż
M. wyluzowany
wyluzowany
wyluzowany
wyluzowane
wyluzowana
D. wyluzowanego
wyluzowanego
wyluzowanego
wyluzowanego
wyluzowanej
C. wyluzowanemu
wyluzowanemu
wyluzowanemu
wyluzowanemu
wyluzowanej
B. wyluzowanego
wyluzowanego
wyluzowany
wyluzowane
wyluzowaną
N. wyluzowanym
wyluzowanym
wyluzowanym
wyluzowanym
wyluzowaną
Ms. wyluzowanym
wyluzowanym
wyluzowanym
wyluzowanym
wyluzowanej
liczba mnoga
p1 m1 ndepr m1 depr pozostałe
M. wyluzowani
wyluzowani
wyluzowane
wyluzowane
D. wyluzowanych
wyluzowanych
wyluzowanych
wyluzowanych
C. wyluzowanym
wyluzowanym
wyluzowanym
wyluzowanym
B. wyluzowanych
wyluzowanych
wyluzowanych
wyluzowane
N. wyluzowanymi
wyluzowanymi
wyluzowanymi
wyluzowanymi
Ms. wyluzowanych
wyluzowanych
wyluzowanych
wyluzowanych

odpowiednik aspektowy: wyluzowywać

3. samochód

Definicja

pot. 
przełączyć skrzynię biegów w samochodzie na luz

Kwalifikacja tematyczna

CZŁOWIEK I TECHNIKA Transport transport lądowy

Cytaty

Zatrzymał wóz na parkingu na Szczycie, zaciągnął ręczny, wyluzował skrzynię i bez słowa wysiadł.

źródło: Internet: zazakretem.pl

To jak będziesz jechał sobie tak 120 [km/h], to wyluzuj auto i zobaczysz, jakie szopki robi chwilowe spalanie. Rośnie do maximum, a później spada do 0.

źródło: Internet: civicklub.pl/forum

Jak auto jest na luzie i trzymam wciśnięte sprzęgło, wszystko wydaje się ok, jak puszczam, sprzęgło zaczyna klekotać. Dzisiaj w ogóle po uruchomieniu silnika na -3. stopniach na zewnątrz, wyluzowałem samochód, zacząłem go odśnieżać i po 30. sekundach samoczynnie zgasł, co nigdy wcześniej się nie zdarzyło.

źródło: Internet: forum.alfaholicy.org

Odmiana

część mowy: czasownik

aspekt: dokonany

Tryb oznajmujący

Czas przyszły

liczba pojedyncza liczba mnoga
1 os. wyluzuję
wyluzujemy
2 os. wyluzujesz
wyluzujecie
3 os. wyluzuje
wyluzują

Czas przeszły

liczba pojedyncza liczba mnoga
m ż n mo -mo
1 os. wyluzowałem
+(e)m wyluzował
wyluzowałam
+(e)m wyluzowała
wyluzowałom
+(e)m wyluzowało
wyluzowaliśmy
+(e)śmy wyluzowali
wyluzowałyśmy
+(e)śmy wyluzowały
2 os. wyluzowałeś
+(e)ś wyluzował
wyluzowałaś
+(e)ś wyluzowała
wyluzowałoś
+(e)ś wyluzowało
wyluzowaliście
+(e)ście wyluzowali
wyluzowałyście
+(e)ście wyluzowały
3 os. wyluzował
wyluzowała
wyluzowało
wyluzowali
wyluzowały

bezosobnik: wyluzowano

Tryb rozkazujący

liczba pojedyncza liczba mnoga
1 os. wyluzujmy
2 os. wyluzuj
wyluzujcie

Tryb warunkowy

liczba pojedyncza liczba mnoga
m ż n mo -mo
1 os. wyluzowałbym
bym wyluzował
wyluzowałabym
bym wyluzowała
wyluzowałobym
bym wyluzowało
wyluzowalibyśmy
byśmy wyluzowali
wyluzowałybyśmy
byśmy wyluzowały
2 os. wyluzowałbyś
byś wyluzował
wyluzowałabyś
byś wyluzowała
wyluzowałobyś
byś wyluzowało
wyluzowalibyście
byście wyluzowali
wyluzowałybyście
byście wyluzowały
3 os. wyluzowałby
by wyluzował
wyluzowałaby
by wyluzowała
wyluzowałoby
by wyluzowało
wyluzowaliby
by wyluzowali
wyluzowałyby
by wyluzowały

bezosobnik: wyluzowano by

bezokolicznik: wyluzować

imiesłów przysłówkowy uprzedni: wyluzowawszy

gerundium: wyluzowanie

liczba pojedyncza liczba mnoga
M. wyluzowanie
wyluzowania
D. wyluzowania
wyluzowań
C. wyluzowaniu
wyluzowaniom
B. wyluzowanie
wyluzowania
N. wyluzowaniem
wyluzowaniami
Ms. wyluzowaniu
wyluzowaniach
W. wyluzowanie
wyluzowania

imiesłów przymiotnikowy bierny: wyluzowany

liczba pojedyncza
m1 m2 m3 n1, n2 ż
M. wyluzowany
wyluzowany
wyluzowany
wyluzowane
wyluzowana
D. wyluzowanego
wyluzowanego
wyluzowanego
wyluzowanego
wyluzowanej
C. wyluzowanemu
wyluzowanemu
wyluzowanemu
wyluzowanemu
wyluzowanej
B. wyluzowanego
wyluzowanego
wyluzowany
wyluzowane
wyluzowaną
N. wyluzowanym
wyluzowanym
wyluzowanym
wyluzowanym
wyluzowaną
Ms. wyluzowanym
wyluzowanym
wyluzowanym
wyluzowanym
wyluzowanej
liczba mnoga
p1 m1 ndepr m1 depr pozostałe
M. wyluzowani
wyluzowani
wyluzowane
wyluzowane
D. wyluzowanych
wyluzowanych
wyluzowanych
wyluzowanych
C. wyluzowanym
wyluzowanym
wyluzowanym
wyluzowanym
B. wyluzowanych
wyluzowanych
wyluzowanych
wyluzowane
N. wyluzowanymi
wyluzowanymi
wyluzowanymi
wyluzowanymi
Ms. wyluzowanych
wyluzowanych
wyluzowanych
wyluzowanych

odpowiednik aspektowy: luzować

Składnia

bez ograniczeń + wyluzować +
CO
Data ostatniej modyfikacji: 01.02.2021
Copyright© Instytut Języka Polskiego PAN
Open toolbar

Menu dostępności

  • Powiększ tekst

  • Zmniejsz tekst

  • Wysoki kontrast

  • Resetuj
json