UKRYJ ODMIANĘ ROZWIŃ WSZYSTKO DRUKUJ

krasnoludek

Chronologizacja

1837, Krzysztof Celestyn Mrongowiusz, Dokładny niemiecko-polski słownik, polona.pl

Pochodzenie

Zrost poświadczonego w gwarach północnych krasne ludki 'krasnoludki' (pierwotnie 'dobrzy, piękni ludzie' lub 'czerwoni ludzie' - od koloru czapeczki). Zob. kraśny, ludzie.

1. bajkowa istota

Definicja

w baśniach malutka istota z brodą w czerwonym stroju i w spiczastej czapce, pomagająca ludziom

Kwalifikacja tematyczna

CZŁOWIEK JAKO ISTOTA PSYCHICZNA Działalność artystyczna człowieka literatura

CZŁOWIEK W SPOŁECZEŃSTWIE Tradycja wierzenia i przesądy

Relacje znaczeniowe

synonimy:  krasnal

Połączenia

  • wierzyć w krasnoludki

Cytaty

Od czasu, gdy krasnoludek posadził kwiatki, zaczęły się dziać dziwne rzeczy. Po krótkim czasie na łące pełnej kwiatów usiadła wróżka, a z jej różdżki spadło trochę pyłku.

źródło: NKJP: Roman Szewczyk: O zaczarowanej, kwiatowej łące..., Gazeta Poznańska, 2001-11-08

Czułam się w tym małym pokoiku, przy niskim stole, na małym krzesełku, jak królewna Śnieżka, która odwiedziła krasnoludka.

źródło: NKJP: Krystyna Kofta: Monografia grzechów z dziennika 1978-1989, 2006

Symbolem „Pomarańczowej” stał się miły ludziom skrzat leśny, zwany krasnoludkiem.

źródło: NKJP: (X): Krasnal a sprawa polska, Gazeta Wyborcza, 1994-02-18

Od niepamiętnych czasów pogrążona we śnie, a życzliwe krasnoludki otaczały ją kołem, broniły przystępu zbójcom i dzikim zwierzętom.

źródło: NKJP: Sławomir Mrożek: Opowiadania i donosy 1980-1989, 1989

[...] Mieszkańcy zaświatów są u niego często podobni do krasnoludków i gnomów.

źródło: NKJP: Czesław Miłosz: Ziemia Ulro, 1977

Odmiana

część mowy: rzeczownik

rodzaj gramatyczny: m2

liczba pojedyncza liczba mnoga
M. krasnoludek
krasnoludki
D. krasnoludka
krasnoludków
C. krasnoludkowi
krasnoludkom
B. krasnoludka
krasnoludki
N. krasnoludkiem
krasnoludkami
Ms. krasnoludku
krasnoludkach
W. krasnoludku
krasnoludki

2. mały człowiek

Definicja

pot.  pejorat. 
osoba niskiego wzrostu

Kwalifikacja tematyczna

CZŁOWIEK JAKO ISTOTA FIZYCZNA Określenia fizyczności człowieka wygląd

Relacje znaczeniowe

synonimy:  krasnal

Cytaty

- Przez pół roku byłem dla ludzi widowiskiem! Dzieci wołały: „Karzeł!”, „Krasnoludek!”.

źródło: NKJP: Krzysztof Zbytniewski: Biegun odwagi, Polityka, 2004-05-22

Autorka stworzyła w niej ciekawy klimat - przedstawiła małego człowieka, krasnoludka idącego ulicą.

źródło: NKJP: (WLOD): Sukces może pomóc, Dziennik Polski, 2006-04-13

Odmiana

część mowy: rzeczownik

rodzaj gramatyczny: m1

liczba pojedyncza liczba mnoga
M. krasnoludek
krasnoludkowie
ndepr
krasnoludki
depr
D. krasnoludka
krasnoludków
C. krasnoludkowi
krasnoludkom
B. krasnoludka
krasnoludków
N. krasnoludkiem
krasnoludkami
Ms. krasnoludku
krasnoludkach
W. krasnoludku
krasnoludkowie
ndepr
krasnoludki
depr
Data ostatniej modyfikacji: 23.07.2025
Copyright© Instytut Języka Polskiego PAN
Open toolbar

Menu dostępności

  • Powiększ tekst

  • Zmniejsz tekst

  • Wysoki kontrast

  • Resetuj
json