UKRYJ ODMIANĘ ROZWIŃ WSZYSTKO DRUKUJ

tyć

Chronologizacja

1466, SStp

Pochodzenie

psł. *tyti, tyjǫ 'stawać się tłustym, tuczyć'

Definicja

przybierać na wadze, stając się coraz grubszym

Kwalifikacja tematyczna

CZŁOWIEK JAKO ISTOTA FIZYCZNA Budowa i funkcjonowanie ciała ludzkiego czynności i stany fizjologiczne

CZŁOWIEK JAKO ISTOTA FIZYCZNA Określenia fizyczności człowieka wygląd

Relacje znaczeniowe

synonimy:  zaokrąglać się
antonimy:  chudnąć

Połączenia

  • tyć po rzuceniu palenia
  • tyć w okolicach talii; w okresie klimakterium
  • tyć coraz bardziej, gwałtownie, łatwo, nadmiernie, niemiłosiernie, okropnie, szybko, trochę, wciąż, wyraźnie; w oczach
  • przestać, zacząć tyć
  • tyć i chudnąć, tyć i nie móc się ruszać, tyć i zaokrąglać się, tyć i stać się ociężałym; łysieć i tyć, jeść i tyć, objadać się i tyć, siedzieć w domu i tyć, starzeć się i tyć
  • skłonność, tendencja do tycia

Cytaty

Mr. Ed przez miesiąc żarł, spał i tył. Potem uciekł. Wrócił po trzech dniach, słaniając się na łapach.

źródło: KWSJP: Jacek Natanson: Ostatnie cztery minuty, 1977

Na początku XIX wieku cesarz zaczął gwałtownie łysieć i tyć, kształty jego ciała znacznie się zaokrągliły.

źródło: KWSJP: Bogdan Borucki: Napolen, 2003, prasa

Po kilku słowach króla Ferdynanda, mówiącego, jak zwykle, trochę przyciężko na skutek zadyszki, na którą, tyjąc, coraz bardziej cierpiał - podniósł się celem zabrania głosu don Alfonso Carlos.

źródło: KWSJP: Jerzy Andrzejewski: Ciemności kryją ziemię, 1957

I zaraz potem wszedł [...] Napoleon, czterdziestoletni, wyraźnie tyjący mężczyzna, o zmęczonej zdenerwowanej twarzy.

źródło: KWSJP: Karol Estreicher: Krystianna, 1957

Dla wielu palaczy dużym problemem jest wzmożony apetyt i tycie po rzuceniu palenia.

źródło: KWSJP: Kupić, zapalić, rzucić, 2001, prasa

Odmiana

część mowy: czasownik

aspekt: niedokonany

Tryb oznajmujący

Czas teraźniejszy

liczba pojedyncza liczba mnoga
1 os. tyję
tyjemy
2 os. tyjesz
tyjecie
3 os. tyje
tyją

Czas przeszły

liczba pojedyncza liczba mnoga
m ż n mo -mo
1 os. tyłem
+(e)m tył
tyłam
+(e)m tyła
tyłom
+(e)m tyło
tyliśmy
+(e)śmy tyli
tyłyśmy
+(e)śmy tyły
2 os. tyłeś
+(e)ś tył
tyłaś
+(e)ś tyła
tyłoś
+(e)ś tyło
tyliście
+(e)ście tyli
tyłyście
+(e)ście tyły
3 os. tył
tyła
tyło
tyli
tyły

bezosobnik: tyto

Czas przyszły

liczba pojedyncza liczba mnoga
m ż n mo -mo
1 os. będę tył
będę tyć
będę tyła
będę tyć
będę tyło
będę tyć
będziemy tyli
będziemy tyć
będziemy tyły
będziemy tyć
2 os. będziesz tył
będziesz tyć
będziesz tyła
będziesz tyć
będziesz tyło
będziesz tyć
będziecie tyli
będziecie tyć
będziecie tyły
będziecie tyć
3 os. będzie tył
będzie tyć
będzie tyła
będzie tyć
będzie tyło
będzie tyć
będą tyli
będą tyć
będą tyły
będą tyć

Tryb rozkazujący

liczba pojedyncza liczba mnoga
1 os. tyjmy
2 os. tyj
tyjcie

Tryb warunkowy

liczba pojedyncza liczba mnoga
m ż n mo -mo
1 os. tyłbym
bym tył
tyłabym
bym tyła
tyłobym
bym tyło
tylibyśmy
byśmy tyli
tyłybyśmy
byśmy tyły
2 os. tyłbyś
byś tył
tyłabyś
byś tyła
tyłobyś
byś tyło
tylibyście
byście tyli
tyłybyście
byście tyły
3 os. tyłby
by tył
tyłaby
by tyła
tyłoby
by tyło
tyliby
by tyli
tyłyby
by tyły

bezosobnik: tyto by

bezokolicznik: tyć

imiesłów przysłówkowy współczesny: tyjąc

gerundium: tycie

liczba pojedyncza liczba mnoga
M. tycie
tycia
D. tycia
tyć
C. tyciu
tyciom
B. tycie
tycia
N. tyciem
tyciami
Ms. tyciu
tyciach
W. tycie
tycia

imiesłów przymiotnikowy czynny: tyjący

liczba pojedyncza
m1 m2 m3 n1, n2 ż
M. tyjący
tyjący
tyjący
tyjące
tyjąca
D. tyjącego
tyjącego
tyjącego
tyjącego
tyjącej
C. tyjącemu
tyjącemu
tyjącemu
tyjącemu
tyjącej
B. tyjącego
tyjącego
tyjący
tyjące
tyjącą
N. tyjącym
tyjącym
tyjącym
tyjącym
tyjącą
Ms. tyjącym
tyjącym
tyjącym
tyjącym
tyjącej
liczba mnoga
p1 m1 ndepr m1 depr pozostałe
M. tyjący
tyjący
tyjące
tyjące
D. tyjących
tyjących
tyjących
tyjących
C. tyjącym
tyjącym
tyjącym
tyjącym
B. tyjących
tyjących
tyjących
tyjące
N. tyjącymi
tyjącymi
tyjącymi
tyjącymi
Ms. tyjących
tyjących
tyjących
tyjących

odpowiednik aspektowy: utyć

Składnia

Rzżywotny + tyć + bez ograniczeń
Data ostatniej modyfikacji: 27.11.2025
Copyright© Instytut Języka Polskiego PAN
Open toolbar

Menu dostępności

  • Powiększ tekst

  • Zmniejsz tekst

  • Wysoki kontrast

  • Resetuj
json