UKRYJ ODMIANĘ ROZWIŃ WSZYSTKO DRUKUJ

ktoś ma na końcu języka coś

1. powstrzymuje się

Definicja

ktoś ma ochotę coś powiedzieć, ale w ostatniej chwili powstrzymuje się od tego

Kwalifikacja tematyczna

CZŁOWIEK W SPOŁECZEŃSTWIE Język mówienie

CZŁOWIEK JAKO ISTOTA PSYCHICZNA Ocena i wartościowanie wola, postawy, nastawienie człowieka wobec świata i życia

Połączenia

  • ktoś ma na końcu języka przekleństwo, pytanie, replikę, słowa

Cytaty

Miała na końcu języka ciętą, choć, swoim zwyczajem, ani mądrą, ani przemyślaną odpowiedź i gdyby nie ostry kuksaniec ojca, komisarz Dyna usłyszałby jakieś piramidalne głupstwo. Regina odpuściła sobie pyskówkę [...].

źródło: NKJP: Irena Matuszkiewicz: Nie zabijać pająków, 2007

- Tylko bez koronkarstwa - najechał raz na studentkę Kuryluk docent ASP (spec od scen batalistycznych w wykonaniu wojsk Układu Warszawskiego). Nie broniła się, choć na końcu języka miała dwa słowa o koronkarce Rosalbie Carriera (1675-1757), która do malarstwa portretowego wprowadziła pastele, a swoją „szydełkową” techniką zainicjowała styl rokoko we Włoszech i Francji.

źródło: NKJP: Ewa Kuryluk: Portrecistki (i Bęcwały), Magazyn Gazety Wyborczej, 1998-04-24

Wesołowski już miał na końcu języka pytanie, co to jest ten Bluboks, ale w ostatniej chwili się powstrzymał. Miał intuicję i ona go uratowała. Być może jego kariera właśnie wtedy by się zakończyła albo nigdy by się nie rozpoczęła.

źródło: NKJP: Marek Kochan: Ballada o dobrym dresiarzu, 2005

Owszem, Wanda piękna dziewczyna i podoba się każdemu mężczyźnie, ale na szlaku to bez znaczenia„ - już miał te słowa na końcu języka, ale się wstrzymał. ”No, trudno, jeśli szef twierdzi, że tak wspaniale nadają się do służby kurierskiej, nie mam innego wyjścia„ - pomyślał.

źródło: NKJP: Alfons Filar: Śladami tatrzańskich kurierów, 1995

- To czego się czepiasz? - Bo tu nie jest most westchnień, tylko kwatera dowództwa. Hektor miał już na końcu języka przekleństwo, ale Ewa go uprzedziła. - Daj spokój, on ma rację.

źródło: NKJP: Jerzy Andrzejewski: Niewinni czarodzieje, Gazeta Wyborcza, 1994-07-23

Odmiana

typ frazy: fraza czasownikowa

ndk, npch; odmienny: mieć

2. nie pamięta słowa

Definicja

ktoś chce coś powiedzieć, ale nie może sobie tego przypomnieć lub brakuje mu akurat odpowiedniego słowa

Kwalifikacja tematyczna

CZŁOWIEK W SPOŁECZEŃSTWIE Język mówienie

CZŁOWIEK JAKO ISTOTA PSYCHICZNA Działalność intelektualna człowieka nazwy działań intelektualnych człowieka

Połączenia

  • ktoś ma na końcu języka jakąś nazwę, czyjeś nazwisko, jakieś słowo

Cytaty

Pamiętam... pani się nazywa, zaraz, zaraz, mam to na końcu języka... – Halina Rotter. – Jasne, Halina Rotter, no pewnie.

źródło: NKJP: Jacek Dehnel: Balzakiana, 2008

Ileż to razy w życiu zdarzało nam się mówić: chwileczkę, mam to przecież na końcu języka, zaraz sobie przypomnę! Zapominamy. Dzieje się to jakoś niepostrzeżenie.

źródło: NKJP: Elżbieta Borek: Tylko nie zapomnij!, Dziennik Polski, 1998-09-11

Chory nie pamięta, co miał zrobić, do kogo zadzwonić, z kim się spotkać. Zapomina nazw znanych mu przedmiotów, mówi, że ma to na końcu języka.

źródło: NKJP: Obcy w lustrze, Dziennik Polski, 1998-10-02

Odmiana

typ frazy: fraza czasownikowa

ndk, npch; odmienny: mieć
Data ostatniej modyfikacji: 31.10.2013
Copyright© Instytut Języka Polskiego PAN
Open toolbar

Menu dostępności

  • Powiększ tekst

  • Zmniejsz tekst

  • Wysoki kontrast

  • Resetuj
json