Chronologizacja
Odmiana
część mowy: czasownik
aspekt: niedokonany
Tryb oznajmujący
Czas teraźniejszy
| liczba pojedyncza | liczba mnoga | ||||
|---|---|---|---|---|---|
| 1 os. |
przyćmiewam |
przyćmiewamy |
|||
| 2 os. |
przyćmiewasz |
przyćmiewacie |
|||
| 3 os. |
przyćmiewa |
przyćmiewają |
|||
Czas przeszły
| liczba pojedyncza | liczba mnoga | ||||
|---|---|---|---|---|---|
| m | ż | n | mo | -mo | |
| 1 os. |
przyćmiewałem +(e)m przyćmiewał |
przyćmiewałam +(e)m przyćmiewała |
przyćmiewałom +(e)m przyćmiewało |
przyćmiewaliśmy +(e)śmy przyćmiewali |
przyćmiewałyśmy +(e)śmy przyćmiewały |
| 2 os. |
przyćmiewałeś +(e)ś przyćmiewał |
przyćmiewałaś +(e)ś przyćmiewała |
przyćmiewałoś +(e)ś przyćmiewało |
przyćmiewaliście +(e)ście przyćmiewali |
przyćmiewałyście +(e)ście przyćmiewały |
| 3 os. |
przyćmiewał |
przyćmiewała |
przyćmiewało |
przyćmiewali |
przyćmiewały |
bezosobnik: przyćmiewano
Czas przyszły
| liczba pojedyncza | liczba mnoga | ||||
|---|---|---|---|---|---|
| m | ż | n | mo | -mo | |
| 1 os. |
będę przyćmiewał będę przyćmiewać |
będę przyćmiewała będę przyćmiewać |
będę przyćmiewało będę przyćmiewać |
będziemy przyćmiewali będziemy przyćmiewać |
będziemy przyćmiewały będziemy przyćmiewać |
| 2 os. |
będziesz przyćmiewał będziesz przyćmiewać |
będziesz przyćmiewała będziesz przyćmiewać |
będziesz przyćmiewało będziesz przyćmiewać |
będziecie przyćmiewali będziecie przyćmiewać |
będziecie przyćmiewały będziecie przyćmiewać |
| 3 os. |
będzie przyćmiewał będzie przyćmiewać |
będzie przyćmiewała będzie przyćmiewać |
będzie przyćmiewało będzie przyćmiewać |
będą przyćmiewali będą przyćmiewać |
będą przyćmiewały będą przyćmiewać |
Tryb rozkazujący
| liczba pojedyncza | liczba mnoga | |
|---|---|---|
| 1 os. |
przyćmiewajmy |
|
| 2 os. |
przyćmiewaj |
przyćmiewajcie |
Tryb warunkowy
| liczba pojedyncza | liczba mnoga | ||||
|---|---|---|---|---|---|
| m | ż | n | mo | -mo | |
| 1 os. |
przyćmiewałbym bym przyćmiewał |
przyćmiewałabym bym przyćmiewała |
przyćmiewałobym bym przyćmiewało |
przyćmiewalibyśmy byśmy przyćmiewali |
przyćmiewałybyśmy byśmy przyćmiewały |
| 2 os. |
przyćmiewałbyś byś przyćmiewał |
przyćmiewałabyś byś przyćmiewała |
przyćmiewałobyś byś przyćmiewało |
przyćmiewalibyście byście przyćmiewali |
przyćmiewałybyście byście przyćmiewały |
| 3 os. |
przyćmiewałby by przyćmiewał |
przyćmiewałaby by przyćmiewała |
przyćmiewałoby by przyćmiewało |
przyćmiewaliby by przyćmiewali |
przyćmiewałyby by przyćmiewały |
bezosobnik: przyćmiewano by
bezokolicznik: przyćmiewać
imiesłów przysłówkowy współczesny:
przyćmiewając
gerundium: przyćmiewanie
| liczba pojedyncza | liczba mnoga | |
|---|---|---|
| M. | przyćmiewanie |
przyćmiewania |
| D. | przyćmiewania |
przyćmiewań |
| C. | przyćmiewaniu |
przyćmiewaniom |
| B. | przyćmiewanie |
przyćmiewania |
| N. | przyćmiewaniem |
przyćmiewaniami |
| Ms. | przyćmiewaniu |
przyćmiewaniach |
| W. | przyćmiewanie |
przyćmiewania |
imiesłów przymiotnikowy czynny: przyćmiewający
| liczba pojedyncza | |||||
|---|---|---|---|---|---|
| m1 | m2 | m3 | n1, n2 | ż | |
| M. | przyćmiewający |
przyćmiewający |
przyćmiewający |
przyćmiewające |
przyćmiewająca |
| D. | przyćmiewającego |
przyćmiewającego |
przyćmiewającego |
przyćmiewającego |
przyćmiewającej |
| C. | przyćmiewającemu |
przyćmiewającemu |
przyćmiewającemu |
przyćmiewającemu |
przyćmiewającej |
| B. | przyćmiewającego |
przyćmiewającego |
przyćmiewający |
przyćmiewające |
przyćmiewającą |
| N. | przyćmiewającym |
przyćmiewającym |
przyćmiewającym |
przyćmiewającym |
przyćmiewającą |
| Ms. | przyćmiewającym |
przyćmiewającym |
przyćmiewającym |
przyćmiewającym |
przyćmiewającej |
| liczba mnoga | ||||
|---|---|---|---|---|
| p1 | m1 ndepr | m1 depr | pozostałe | |
| M. | przyćmiewający |
przyćmiewający |
przyćmiewające |
przyćmiewające |
| D. | przyćmiewających |
przyćmiewających |
przyćmiewających |
przyćmiewających |
| C. | przyćmiewającym |
przyćmiewającym |
przyćmiewającym |
przyćmiewającym |
| B. | przyćmiewających |
przyćmiewających |
przyćmiewających |
przyćmiewające |
| N. | przyćmiewającymi |
przyćmiewającymi |
przyćmiewającymi |
przyćmiewającymi |
| Ms. | przyćmiewających |
przyćmiewających |
przyćmiewających |
przyćmiewających |
imiesłów przymiotnikowy bierny: przyćmiewany
| liczba pojedyncza | |||||
|---|---|---|---|---|---|
| m1 | m2 | m3 | n1, n2 | ż | |
| M. | przyćmiewany |
przyćmiewany |
przyćmiewany |
przyćmiewane |
przyćmiewana |
| D. | przyćmiewanego |
przyćmiewanego |
przyćmiewanego |
przyćmiewanego |
przyćmiewanej |
| C. | przyćmiewanemu |
przyćmiewanemu |
przyćmiewanemu |
przyćmiewanemu |
przyćmiewanej |
| B. | przyćmiewanego |
przyćmiewanego |
przyćmiewany |
przyćmiewane |
przyćmiewaną |
| N. | przyćmiewanym |
przyćmiewanym |
przyćmiewanym |
przyćmiewanym |
przyćmiewaną |
| Ms. | przyćmiewanym |
przyćmiewanym |
przyćmiewanym |
przyćmiewanym |
przyćmiewanej |
| liczba mnoga | ||||
|---|---|---|---|---|
| p1 | m1 ndepr | m1 depr | pozostałe | |
| M. | przyćmiewani |
przyćmiewani |
przyćmiewane |
przyćmiewane |
| D. | przyćmiewanych |
przyćmiewanych |
przyćmiewanych |
przyćmiewanych |
| C. | przyćmiewanym |
przyćmiewanym |
przyćmiewanym |
przyćmiewanym |
| B. | przyćmiewanych |
przyćmiewanych |
przyćmiewanych |
przyćmiewane |
| N. | przyćmiewanymi |
przyćmiewanymi |
przyćmiewanymi |
przyćmiewanymi |
| Ms. | przyćmiewanych |
przyćmiewanych |
przyćmiewanych |
przyćmiewanych |
odpowiednik aspektowy: przyćmić
Pochodzenie
Zob. ćmić
1. kolorem
Definicja
Kwalifikacja tematyczna
KATEGORIE FIZYCZNE Cechy i właściwości materii jakość i intensywność
Cytaty
|
Niestety, żółty potrafi przyćmiewać inne kolory, dlatego ważne jest, aby nie przesadzić z ilością lub wybrać jego bardziej stonowany odcień. źródło: NKJP: Aurelia Pawlak: Moc żywiołów, Polska Głos Wielkopolski, 2004-01-06 |
|
|
Biały obłoczek sunący po błękicie tylko na chwilę przyćmiewa jaskrawy blask. źródło: NKJP: Magdalena Tulli: Tryby, 2003 |
|
|
Dym cygar i papierosów przyćmiewał i tak przygaszone czyjąś ręką światło sufitowej ampli. źródło: NKJP: Krystyna Uniechowska-Dembińska: Był pałac, 2008 |
Składnia
|
+ | przyćmiewać | + |
CO
|
2. pokusami
Definicja
Kwalifikacja tematyczna
CZŁOWIEK JAKO ISTOTA PSYCHICZNA Stany psychiczne człowieka emocje i uczucia
Cytaty
|
A może tylko strach przyćmiewa wam umysł i wciąż boicie się o siebie? źródło: NKJP: Beata Prusinkiewicz: Scenariusz Wielkanocny..., Wychowawca, nr 196, 2009-04 |
|
|
Rozkosze cielesne nie powinny mu przyćmiewać powołania. źródło: NKJP: Internet |
|
|
Przyjemność ślizgania się przyćmiewała wyrzuty sumienia. źródło: NKJP: Maria Nurowska: Wybór Anny, 2010 |
Składnia
|
+ | przyćmiewać | + |
CO +
(KOMU)
|
3. mądrością
Definicja
Kwalifikacja tematyczna
CZŁOWIEK JAKO ISTOTA PSYCHICZNA Relacje międzyludzkie określenia relacji międzyludzkich
Cytaty
|
Ta postać wysuwa się na pierwszy plan aktorski, a swą energią Debbouze zdecydowanie przyćmiewa inne, przecież większego formatu, gwiazdy filmu. źródło: NKJP: Jakub Sas: Komiks z aktorami, Express Ilustrowany, 2002-07-22 |
|
|
Swoimi popisami przyćmiewał wszystkich. źródło: NKJP: Internet |
|
|
„Jego osiągnięcia przyćmiewały wszelkie moje sukcesy - wspominał, mając 63 lata. - Wszystko, co robiłem, sprawiało, że rodzice tym bardziej odczuwali stratę syna. To dlatego brak mi było wiary w siebie”. źródło: NKJP: Karol Jałochowski: Transformator, Polityka, 2006-12-23 |
|
|
Byłam duszą każdego towarzystwa, przyćmiewając największych nudziarzy i bufonów. źródło: NKJP: Hanna Samson: Wojna żeńsko-męska i przeciwko światu, 2005 |
Składnia
|
+ | przyćmiewać | + |
KOGO/CO +
(CZYM)
|