UKRYJ ODMIANĘ ROZWIŃ WSZYSTKO DRUKUJ

zbrzydnąć

Chronologizacja

XVI w., SPXVI
Na podstawie indeksu haseł.

Odmiana

część mowy: czasownik

aspekt: dokonany

Tryb oznajmujący

Czas przyszły

liczba pojedyncza liczba mnoga
1 os. zbrzydnę
zbrzydniemy
2 os. zbrzydniesz
zbrzydniecie
3 os. zbrzydnie
zbrzydną

Czas przeszły

liczba pojedyncza liczba mnoga
m ż n mo -mo
1 os. zbrzydłem
zbrzydnąłem
+(e)m zbrzydł
+(e)m zbrzydnął
zbrzydłam
zbrzydnęłam
+(e)m zbrzydła
+(e)m zbrzydnęła
zbrzydłom
zbrzydnęłom
+(e)m zbrzydło
+(e)m zbrzydnęło
zbrzydliśmy
zbrzydnęliśmy
+(e)śmy zbrzydli
+(e)śmy zbrzydnęli
zbrzydłyśmy
zbrzydnęłyśmy
+(e)śmy zbrzydły
+(e)śmy zbrzydnęły
2 os. zbrzydłeś
zbrzydnąłeś
+(e)ś zbrzydł
+(e)ś zbrzydnął
zbrzydłaś
zbrzydnęłaś
+(e)ś zbrzydła
+(e)ś zbrzydnęła
zbrzydłoś
zbrzydnęłoś
+(e)ś zbrzydło
+(e)ś zbrzydnęło
zbrzydliście
zbrzydnęliście
+(e)ście zbrzydli
+(e)ście zbrzydnęli
zbrzydłyście
zbrzydnęłyście
+(e)ście zbrzydły
+(e)ście zbrzydnęły
3 os. zbrzydł
zbrzydnął
zbrzydła
zbrzydnęła
zbrzydło
zbrzydnęło
zbrzydli
zbrzydnęli
zbrzydły
zbrzydnęły

bezosobnik: zbrzydnięto

Tryb rozkazujący

liczba pojedyncza liczba mnoga
1 os. zbrzydnijmy
2 os. zbrzydnij
zbrzydnijcie

Tryb warunkowy

liczba pojedyncza liczba mnoga
m ż n mo -mo
1 os. zbrzydłbym
zbrzydnąłbym
bym zbrzydł
bym zbrzydnął
zbrzydłabym
zbrzydnęłabym
bym zbrzydła
bym zbrzydnęła
zbrzydłobym
zbrzydnęłobym
bym zbrzydło
bym zbrzydnęło
zbrzydlibyśmy
zbrzydnęlibyśmy
byśmy zbrzydli
byśmy zbrzydnęli
zbrzydłybyśmy
zbrzydnęłybyśmy
byśmy zbrzydły
byśmy zbrzydnęły
2 os. zbrzydłbyś
zbrzydnąłbyś
byś zbrzydł
byś zbrzydnął
zbrzydłabyś
zbrzydnęłabyś
byś zbrzydła
byś zbrzydnęła
zbrzydłobyś
zbrzydnęłobyś
byś zbrzydło
byś zbrzydnęło
zbrzydlibyście
zbrzydnęlibyście
byście zbrzydli
byście zbrzydnęli
zbrzydłybyście
zbrzydnęłybyście
byście zbrzydły
byście zbrzydnęły
3 os. zbrzydłby
zbrzydnąłby
by zbrzydł
by zbrzydnął
zbrzydłaby
zbrzydnęłaby
by zbrzydła
by zbrzydnęła
zbrzydłoby
zbrzydnęłoby
by zbrzydło
by zbrzydnęło
zbrzydliby
zbrzydnęliby
by zbrzydli
by zbrzydnęli
zbrzydłyby
zbrzydnęłyby
by zbrzydły
by zbrzydnęły

bezosobnik: zbrzydnięto by

bezokolicznik: zbrzydnąć

imiesłów przysłówkowy uprzedni:

zbrzydłszy
zbrzydnąwszy

gerundium: zbrzydnięcie

liczba pojedyncza liczba mnoga
M. zbrzydnięcie
zbrzydnięcia
D. zbrzydnięcia
zbrzydnięć
C. zbrzydnięciu
zbrzydnięciom
B. zbrzydnięcie
zbrzydnięcia
N. zbrzydnięciem
zbrzydnięciami
Ms. zbrzydnięciu
zbrzydnięciach
W. zbrzydnięcie
zbrzydnięcia

odpowiednik aspektowy: brzydnąć

1. na twarzy

Definicja

stać się brzydkim

Kwalifikacja tematyczna

CZŁOWIEK JAKO ISTOTA FIZYCZNA Określenia fizyczności człowieka wygląd

CZŁOWIEK JAKO ISTOTA PSYCHICZNA Ocena i wartościowanie słownictwo oceniające

Relacje znaczeniowe

antonimy:  wyładnieć

Połączenia

  • żona zbrzydła
  • postarzeć się i zbrzydnąć; roztyć się i zbrzydnąć

Cytaty

Zuzia z dziecka stawała się kobietą. Chyba trochę zbrzydła, ten za krótki nos jeszcze się skrócił, to było coś takiego, jakby twarz Zuzi powiększyła się, a nos nie.

źródło: NKJP: Maria Nurowska: Panny i wdowy: zdrada, 1991

Zestarzałeś się, zbrzydłeś... Naprawdę! - potwierdziła widząc stropienie na jego twarzy. - Zdaje mi się, że teraz nie mogłabym się w tobie zakochać.

źródło: NKJP: Jerzy Andrzejewski: Noc i inne opowiadania, 2001

Moja mama kiedyś usłyszała od koleżanki całkiem życiową maksymę - najwięcej przyjaciółek będziesz mieć wtedy, gdy przytyjesz, zbrzydniesz i mąż cię zostawi...

źródło: NKJP: Internet

Konstancin jednak nie zbrzydł. Obumierający, przypominający zapomnianą rekwizytornię, miał u schyłku lat 70. dziwny, zniewalający urok.

źródło: NKJP: Włodzimierz Kalicki: Latowisko próżności, Gazeta Wyborcza, 1995-06-02

2. o życiu

Definicja

stać się dla kogoś nieinteresującym i trudnym do zniesienia w wyniku znużenia tym, o czym mowa

Kwalifikacja tematyczna

CZŁOWIEK JAKO ISTOTA PSYCHICZNA Ocena i wartościowanie wola, postawy, nastawienie człowieka wobec świata i życia

Relacje znaczeniowe

synonimy:  obrzydnąć, sprzykrzyć się

Połączenia

  • praca zbrzydła; życie zbrzydło; ludzie zbrzydli

Cytaty

Chciałeś kupić nową wieżę i nie musieć pracować przez dłuższy czas. Przynajmniej nie za barem. Zacząłeś tam, bo cię zapytano, czy nie miałbyś ochoty. Choć początkowo lubiłeś tę pracę, po roku ci zbrzydła.

źródło: NKJP: Adam Pluszka: Flauta, 2007

[...] trzymał ten nabój dla siebie, na wypadek, gdyby kiedyś życie zbrzydło mu do reszty.

źródło: NKJP: Magdalena Tulli: Skaza, 2006

Kiedy pracowałem, wymagano ode mnie służbowego ubioru, czyli białej koszuli, krawata i marynarki. Ten ubiór tak mi zbrzydł, że z radością posprzedawałem wszystkie krawaty i koszule.

źródło: NKJP: Grażyna Bednarek: Moda na wagę, Dziennik Zachodni, 2004-03-19

[...] po tym, jak lekarze nie pozwolili mu już pić, trzymał w domu butelkę francuskiego koniaku, by opróżnić ją, gdy zbrzydnie mu życie.

źródło: NKJP: Jacek Szczerba: Wspomnienia sławnego czeskiego reżysera już w księgarniach, Gazeta Wyborcza, 1996-09-17

Data ostatniej modyfikacji: 04.01.2019
Copyright© Instytut Języka Polskiego PAN
Open toolbar

Menu dostępności

  • Powiększ tekst

  • Zmniejsz tekst

  • Wysoki kontrast

  • Resetuj
json