Chronologizacja
Pochodzenie
Zob. brzemię
1. ciężarny
Definicja
Kwalifikacja tematyczna
CZŁOWIEK JAKO ISTOTA FIZYCZNA Budowa i funkcjonowanie ciała ludzkiego czynności i stany fizjologiczne
CZŁOWIEK JAKO ISTOTA FIZYCZNA Bieg życia narodziny i dzieciństwo
Relacje znaczeniowe
| synonimy: | ciężarny |
Połączenia
- brzemienna kobieta, żona
Cytaty
|
Kiedy Niemcy wydali rozkaz, by wszyscy stawili się na placu koło dworca, wiedziałem, że to koniec. [...] Przekupiłem policjantów i uciekliśmy. Ja, moja brzemienna żona, moi synowie: ośmioletni Maks i pięcioletni Romuś, moi rodzice [...]. źródło: NKJP: Małgorzata Saramonowicz: Sanatorium, 2005 |
|
|
Przed sklepami i na przystankach autobusowych często widywało się brzemienne kobiety. Żony osiedlowych twórców kultury w tym samym niemal czasie pozachodziły w ciążę. źródło: NKJP: Witold Zalewski: Zakładnicy, 2001 |
|
|
Gospodyni jest już stara i znowu brzemienna. Ma prawie pięćdziesiąt lat i z roku na rok coraz ciężej rodzi. Marzy więc o tym, by w sowchozowym ambulatorium w tajemnicy przed mężami lekarz wsadzał kobietom do brzucha takie coś, od czego przez rok nie zachodziłyby w ciążę. źródło: NKJP: Jacek Hugo-Bader: Rowerem przez Azję 1, Gazeta Wyborcza, 1998-10-30 |
|
|
- Tak, ojcze - powiedziała twardo i zdecydowanie. - Jestem brzemienna. A Bronisław jest ojcem mojego dziecka. źródło: NKJP: Marek Krajewski: Głowa Minotaura, 2009 |
Odmiana
część mowy: przymiotnik
Stopień równy
| liczba pojedyncza | |||||
|---|---|---|---|---|---|
| m1 | m2 | m3 | n1, n2 | ż | |
| M. | brzemienny |
brzemienny |
brzemienny |
brzemienne |
brzemienna |
| D. | brzemiennego |
brzemiennego |
brzemiennego |
brzemiennego |
brzemiennej |
| C. | brzemiennemu |
brzemiennemu |
brzemiennemu |
brzemiennemu |
brzemiennej |
| B. | brzemiennego |
brzemiennego |
brzemienny |
brzemienne |
brzemienną |
| N. | brzemiennym |
brzemiennym |
brzemiennym |
brzemiennym |
brzemienną |
| Ms. | brzemiennym |
brzemiennym |
brzemiennym |
brzemiennym |
brzemiennej |
| W. | brzemienny |
brzemienny |
brzemienny |
brzemienne |
brzemienna |
| liczba mnoga | ||||
|---|---|---|---|---|
| p1 | m1 ndepr | m1 depr | pozostałe | |
| M. | brzemienni |
brzemienni |
brzemienne |
brzemienne |
| D. | brzemiennych |
brzemiennych |
brzemiennych |
brzemiennych |
| C. | brzemiennym |
brzemiennym |
brzemiennym |
brzemiennym |
| B. | brzemiennych |
brzemiennych |
brzemiennych |
brzemienne |
| N. | brzemiennymi |
brzemiennymi |
brzemiennymi |
brzemiennymi |
| Ms. | brzemiennych |
brzemiennych |
brzemiennych |
brzemiennych |
| W. | brzemienni |
brzemienni |
brzemienne |
brzemienne |
2. brzuch
Definicja
Kwalifikacja tematyczna
CZŁOWIEK JAKO ISTOTA FIZYCZNA Budowa i funkcjonowanie ciała ludzkiego czynności i stany fizjologiczne
CZŁOWIEK JAKO ISTOTA FIZYCZNA Określenia fizyczności człowieka wygląd
Relacje znaczeniowe
| synonimy: | ciężarny |
Połączenia
- brzemienny brzuch
Cytaty
|
Oglądający, słuchający Czytającą ... czuje się zanurzony w podwodnym świecie błękitu. Słyszy to samo co dziecko, otulone wodami płodowymi. Brzemienny brzuch Czytającej, okryty niebiesko-morskim kubrakiem, jest najważniejszym miejscem obrazu – tam przecinają się kierunki kompozycji. źródło: NKJP: Manuela Gretkowska: Światowidz, 1998 |
Odmiana
część mowy: przymiotnik
Stopień równy
| liczba pojedyncza | |||||
|---|---|---|---|---|---|
| m1 | m2 | m3 | n1, n2 | ż | |
| M. | brzemienny |
brzemienny |
brzemienny |
brzemienne |
brzemienna |
| D. | brzemiennego |
brzemiennego |
brzemiennego |
brzemiennego |
brzemiennej |
| C. | brzemiennemu |
brzemiennemu |
brzemiennemu |
brzemiennemu |
brzemiennej |
| B. | brzemiennego |
brzemiennego |
brzemienny |
brzemienne |
brzemienną |
| N. | brzemiennym |
brzemiennym |
brzemiennym |
brzemiennym |
brzemienną |
| Ms. | brzemiennym |
brzemiennym |
brzemiennym |
brzemiennym |
brzemiennej |
| W. | brzemienny |
brzemienny |
brzemienny |
brzemienne |
brzemienna |
| liczba mnoga | ||||
|---|---|---|---|---|
| p1 | m1 ndepr | m1 depr | pozostałe | |
| M. | brzemienni |
brzemienni |
brzemienne |
brzemienne |
| D. | brzemiennych |
brzemiennych |
brzemiennych |
brzemiennych |
| C. | brzemiennym |
brzemiennym |
brzemiennym |
brzemiennym |
| B. | brzemiennych |
brzemiennych |
brzemiennych |
brzemienne |
| N. | brzemiennymi |
brzemiennymi |
brzemiennymi |
brzemiennymi |
| Ms. | brzemiennych |
brzemiennych |
brzemiennych |
brzemiennych |
| W. | brzemienni |
brzemienni |
brzemienne |
brzemienne |
3. w skutki
Definicja
Kwalifikacja tematyczna
KATEGORIE FIZYCZNE Cechy i właściwości materii jakość i intensywność
Połączenia
- brzemienny w konsekwencje, w skutki, w wydarzenia
Cytaty
|
Potwierdza się też - choć rzecz ujawni się dużo później - znana prawda, że w historycznych czasach najdrobniejsze nawet zdarzenie może okazać się brzemienne w historyczne skutki. źródło: NKJP: Andrzej Sapkowski: Narrenturm, 2002 |
|
|
Manfred, syn Fryderyka, usiłował z mieczem w dłoni dochodzić praw do swego sycylijskiego dziedzictwa, zginął jednak w bitwie pod Benewentem w lutym owego brzemiennego w dramatyczne wydarzenia Roku Pańskiego tysiąc dwieście sześćdziesiątego ósmego. źródło: NKJP: Witold Jabłoński: Metamorfozy, 2004 |
|
|
- A obecnie - mówił kapitan Powell - stoimy u progu nowych, brzemiennych wypadków, których plonem dla nas będzie olbrzymi szmat bogatego kraju. źródło: NKJP: Arkady Fiedler: Orinoko, 1974 |
|
|
I to właśnie jest Gruzja, zalana słońcem i płynąca winem, brzemienna tradycją i bogata pięknem krajobrazu. źródło: NKJP: Lucjan Wolanowski: Upał i gorączka, 1970 |
|
|
Paradoksalne, ale ta opowieść o pustym miejscu jest przecież opowieścią o pełni. O pustce brzemiennej sensem, wyposażonej w trwanie. źródło: NKJP: Dariusz Czaja: Lekcje ciemności source, 2009 |
Odmiana
część mowy: przymiotnik
Stopień równy
| liczba pojedyncza | |||||
|---|---|---|---|---|---|
| m1 | m2 | m3 | n1, n2 | ż | |
| M. | brzemienny |
brzemienny |
brzemienny |
brzemienne |
brzemienna |
| D. | brzemiennego |
brzemiennego |
brzemiennego |
brzemiennego |
brzemiennej |
| C. | brzemiennemu |
brzemiennemu |
brzemiennemu |
brzemiennemu |
brzemiennej |
| B. | brzemiennego |
brzemiennego |
brzemienny |
brzemienne |
brzemienną |
| N. | brzemiennym |
brzemiennym |
brzemiennym |
brzemiennym |
brzemienną |
| Ms. | brzemiennym |
brzemiennym |
brzemiennym |
brzemiennym |
brzemiennej |
| W. | brzemienny |
brzemienny |
brzemienny |
brzemienne |
brzemienna |
| liczba mnoga | ||||
|---|---|---|---|---|
| p1 | m1 ndepr | m1 depr | pozostałe | |
| M. | brzemienni |
brzemienni |
brzemienne |
brzemienne |
| D. | brzemiennych |
brzemiennych |
brzemiennych |
brzemiennych |
| C. | brzemiennym |
brzemiennym |
brzemiennym |
brzemiennym |
| B. | brzemiennych |
brzemiennych |
brzemiennych |
brzemienne |
| N. | brzemiennymi |
brzemiennymi |
brzemiennymi |
brzemiennymi |
| Ms. | brzemiennych |
brzemiennych |
brzemiennych |
brzemiennych |
| W. | brzemienni |
brzemienni |
brzemienne |
brzemienne |
Stopień wyższy
| liczba pojedyncza | |||||
|---|---|---|---|---|---|
| m1 | m2 | m3 | n1, n2 | ż | |
| M. | brzemienniejszy |
brzemienniejszy |
brzemienniejszy |
brzemienniejsze |
brzemienniejsza |
| D. | brzemienniejszego |
brzemienniejszego |
brzemienniejszego |
brzemienniejszego |
brzemienniejszej |
| C. | brzemienniejszemu |
brzemienniejszemu |
brzemienniejszemu |
brzemienniejszemu |
brzemienniejszej |
| B. | brzemienniejszego |
brzemienniejszego |
brzemienniejszy |
brzemienniejsze |
brzemienniejszą |
| N. | brzemienniejszym |
brzemienniejszym |
brzemienniejszym |
brzemienniejszym |
brzemienniejszą |
| Ms. | brzemienniejszym |
brzemienniejszym |
brzemienniejszym |
brzemienniejszym |
brzemienniejszej |
| W. | brzemienniejszy |
brzemienniejszy |
brzemienniejszy |
brzemienniejsze |
brzemienniejsza |
| liczba mnoga | ||||
|---|---|---|---|---|
| p1 | m1 ndepr | m1 depr | pozostałe | |
| M. | brzemienniejsi |
brzemienniejsi |
brzemienniejsze |
brzemienniejsze |
| D. | brzemienniejszych |
brzemienniejszych |
brzemienniejszych |
brzemienniejszych |
| C. | brzemienniejszym |
brzemienniejszym |
brzemienniejszym |
brzemienniejszym |
| B. | brzemienniejszych |
brzemienniejszych |
brzemienniejszych |
brzemienniejsze |
| N. | brzemienniejszymi |
brzemienniejszymi |
brzemienniejszymi |
brzemienniejszymi |
| Ms. | brzemienniejszych |
brzemienniejszych |
brzemienniejszych |
brzemienniejszych |
| W. | brzemienniejsi |
brzemienniejsi |
brzemienniejsze |
brzemienniejsze |
Składnia
|
+ | brzemienny | + |
(w CO)
|
| szyk: neutralny | ||||
|
+ | brzemienny | + |
CZYM
|
| szyk: neutralny | ||||