UKRYJ ODMIANĘ ROZWIŃ WSZYSTKO DRUKUJ

brzemienny

Chronologizacja

1471, SStp

Pochodzenie

Zob. brzemię

1. ciężarny

Definicja

książk. 
o kobiecie: będąca w ciąży

Kwalifikacja tematyczna

CZŁOWIEK JAKO ISTOTA FIZYCZNA Budowa i funkcjonowanie ciała ludzkiego czynności i stany fizjologiczne

CZŁOWIEK JAKO ISTOTA FIZYCZNA Bieg życia narodziny i dzieciństwo

Relacje znaczeniowe

synonimy:  ciężarny

Połączenia

  • brzemienna kobieta, żona

Cytaty

Kiedy Niemcy wydali rozkaz, by wszyscy stawili się na placu koło dworca, wiedziałem, że to koniec. [...] Przekupiłem policjantów i uciekliśmy. Ja, moja brzemienna żona, moi synowie: ośmioletni Maks i pięcioletni Romuś, moi rodzice [...].

źródło: NKJP: Małgorzata Saramonowicz: Sanatorium, 2005

Przed sklepami i na przystankach autobusowych często widywało się brzemienne kobiety. Żony osiedlowych twórców kultury w tym samym niemal czasie pozachodziły w ciążę.

źródło: NKJP: Witold Zalewski: Zakładnicy, 2001

Gospodyni jest już stara i znowu brzemienna. Ma prawie pięćdziesiąt lat i z roku na rok coraz ciężej rodzi. Marzy więc o tym, by w sowchozowym ambulatorium w tajemnicy przed mężami lekarz wsadzał kobietom do brzucha takie coś, od czego przez rok nie zachodziłyby w ciążę.

źródło: NKJP: Jacek Hugo-Bader: Rowerem przez Azję 1, Gazeta Wyborcza, 1998-10-30

- Tak, ojcze - powiedziała twardo i zdecydowanie. - Jestem brzemienna. A Bronisław jest ojcem mojego dziecka.

źródło: NKJP: Marek Krajewski: Głowa Minotaura, 2009

Odmiana

część mowy: przymiotnik


Stopień równy

liczba pojedyncza
m1 m2 m3 n1, n2 ż
M. brzemienny
brzemienny
brzemienny
brzemienne
brzemienna
D. brzemiennego
brzemiennego
brzemiennego
brzemiennego
brzemiennej
C. brzemiennemu
brzemiennemu
brzemiennemu
brzemiennemu
brzemiennej
B. brzemiennego
brzemiennego
brzemienny
brzemienne
brzemienną
N. brzemiennym
brzemiennym
brzemiennym
brzemiennym
brzemienną
Ms. brzemiennym
brzemiennym
brzemiennym
brzemiennym
brzemiennej
W. brzemienny
brzemienny
brzemienny
brzemienne
brzemienna
liczba mnoga
p1 m1 ndepr m1 depr pozostałe
M. brzemienni
brzemienni
brzemienne
brzemienne
D. brzemiennych
brzemiennych
brzemiennych
brzemiennych
C. brzemiennym
brzemiennym
brzemiennym
brzemiennym
B. brzemiennych
brzemiennych
brzemiennych
brzemienne
N. brzemiennymi
brzemiennymi
brzemiennymi
brzemiennymi
Ms. brzemiennych
brzemiennych
brzemiennych
brzemiennych
W. brzemienni
brzemienni
brzemienne
brzemienne

2. brzuch

Definicja

książk. 
taki, jaki ma kobieta będąca w ciąży

Kwalifikacja tematyczna

CZŁOWIEK JAKO ISTOTA FIZYCZNA Budowa i funkcjonowanie ciała ludzkiego czynności i stany fizjologiczne

CZŁOWIEK JAKO ISTOTA FIZYCZNA Określenia fizyczności człowieka wygląd

Relacje znaczeniowe

synonimy:  ciężarny

Połączenia

  • brzemienny brzuch

Cytaty

Oglądający, słuchający Czytającą ... czuje się zanurzony w podwodnym świecie błękitu. Słyszy to samo co dziecko, otulone wodami płodowymi. Brzemienny brzuch Czytającej, okryty niebiesko-morskim kubrakiem, jest najważniejszym miejscem obrazu – tam przecinają się kierunki kompozycji.

źródło: NKJP: Manuela Gretkowska: Światowidz, 1998

Odmiana

część mowy: przymiotnik


Stopień równy

liczba pojedyncza
m1 m2 m3 n1, n2 ż
M. brzemienny
brzemienny
brzemienny
brzemienne
brzemienna
D. brzemiennego
brzemiennego
brzemiennego
brzemiennego
brzemiennej
C. brzemiennemu
brzemiennemu
brzemiennemu
brzemiennemu
brzemiennej
B. brzemiennego
brzemiennego
brzemienny
brzemienne
brzemienną
N. brzemiennym
brzemiennym
brzemiennym
brzemiennym
brzemienną
Ms. brzemiennym
brzemiennym
brzemiennym
brzemiennym
brzemiennej
W. brzemienny
brzemienny
brzemienny
brzemienne
brzemienna
liczba mnoga
p1 m1 ndepr m1 depr pozostałe
M. brzemienni
brzemienni
brzemienne
brzemienne
D. brzemiennych
brzemiennych
brzemiennych
brzemiennych
C. brzemiennym
brzemiennym
brzemiennym
brzemiennym
B. brzemiennych
brzemiennych
brzemiennych
brzemienne
N. brzemiennymi
brzemiennymi
brzemiennymi
brzemiennymi
Ms. brzemiennych
brzemiennych
brzemiennych
brzemiennych
W. brzemienni
brzemienni
brzemienne
brzemienne

3. w skutki

Definicja

książk. 
pełen czegoś, co ma znaczenie dla przebiegu wydarzeń, o których mowa

Kwalifikacja tematyczna

KATEGORIE FIZYCZNE Cechy i właściwości materii jakość i intensywność

Połączenia

  • brzemienny w konsekwencje, w skutki, w wydarzenia

Cytaty

Potwierdza się też - choć rzecz ujawni się dużo później - znana prawda, że w historycznych czasach najdrobniejsze nawet zdarzenie może okazać się brzemienne w historyczne skutki.

źródło: NKJP: Andrzej Sapkowski: Narrenturm, 2002

Manfred, syn Fryderyka, usiłował z mieczem w dłoni dochodzić praw do swego sycylijskiego dziedzictwa, zginął jednak w bitwie pod Benewentem w lutym owego brzemiennego w dramatyczne wydarzenia Roku Pańskiego tysiąc dwieście sześćdziesiątego ósmego.

źródło: NKJP: Witold Jabłoński: Metamorfozy, 2004

- A obecnie - mówił kapitan Powell - stoimy u progu nowych, brzemiennych wypadków, których plonem dla nas będzie olbrzymi szmat bogatego kraju.

źródło: NKJP: Arkady Fiedler: Orinoko, 1974

I to właśnie jest Gruzja, zalana słońcem i płynąca winem, brzemienna tradycją i bogata pięknem krajobrazu.

źródło: NKJP: Lucjan Wolanowski: Upał i gorączka, 1970

Paradoksalne, ale ta opowieść o pustym miejscu jest przecież opowieścią o pełni. O pustce brzemiennej sensem, wyposażonej w trwanie.

źródło: NKJP: Dariusz Czaja: Lekcje ciemności source, 2009

Odmiana

część mowy: przymiotnik


Stopień równy

liczba pojedyncza
m1 m2 m3 n1, n2 ż
M. brzemienny
brzemienny
brzemienny
brzemienne
brzemienna
D. brzemiennego
brzemiennego
brzemiennego
brzemiennego
brzemiennej
C. brzemiennemu
brzemiennemu
brzemiennemu
brzemiennemu
brzemiennej
B. brzemiennego
brzemiennego
brzemienny
brzemienne
brzemienną
N. brzemiennym
brzemiennym
brzemiennym
brzemiennym
brzemienną
Ms. brzemiennym
brzemiennym
brzemiennym
brzemiennym
brzemiennej
W. brzemienny
brzemienny
brzemienny
brzemienne
brzemienna
liczba mnoga
p1 m1 ndepr m1 depr pozostałe
M. brzemienni
brzemienni
brzemienne
brzemienne
D. brzemiennych
brzemiennych
brzemiennych
brzemiennych
C. brzemiennym
brzemiennym
brzemiennym
brzemiennym
B. brzemiennych
brzemiennych
brzemiennych
brzemienne
N. brzemiennymi
brzemiennymi
brzemiennymi
brzemiennymi
Ms. brzemiennych
brzemiennych
brzemiennych
brzemiennych
W. brzemienni
brzemienni
brzemienne
brzemienne

Stopień wyższy

liczba pojedyncza
m1 m2 m3 n1, n2 ż
M. brzemienniejszy
brzemienniejszy
brzemienniejszy
brzemienniejsze
brzemienniejsza
D. brzemienniejszego
brzemienniejszego
brzemienniejszego
brzemienniejszego
brzemienniejszej
C. brzemienniejszemu
brzemienniejszemu
brzemienniejszemu
brzemienniejszemu
brzemienniejszej
B. brzemienniejszego
brzemienniejszego
brzemienniejszy
brzemienniejsze
brzemienniejszą
N. brzemienniejszym
brzemienniejszym
brzemienniejszym
brzemienniejszym
brzemienniejszą
Ms. brzemienniejszym
brzemienniejszym
brzemienniejszym
brzemienniejszym
brzemienniejszej
W. brzemienniejszy
brzemienniejszy
brzemienniejszy
brzemienniejsze
brzemienniejsza
liczba mnoga
p1 m1 ndepr m1 depr pozostałe
M. brzemienniejsi
brzemienniejsi
brzemienniejsze
brzemienniejsze
D. brzemienniejszych
brzemienniejszych
brzemienniejszych
brzemienniejszych
C. brzemienniejszym
brzemienniejszym
brzemienniejszym
brzemienniejszym
B. brzemienniejszych
brzemienniejszych
brzemienniejszych
brzemienniejsze
N. brzemienniejszymi
brzemienniejszymi
brzemienniejszymi
brzemienniejszymi
Ms. brzemienniejszych
brzemienniejszych
brzemienniejszych
brzemienniejszych
W. brzemienniejsi
brzemienniejsi
brzemienniejsze
brzemienniejsze

Składnia

bez ograniczeń + brzemienny +
(w CO)
szyk: neutralny
bez ograniczeń + brzemienny +
CZYM
szyk: neutralny
Data ostatniej modyfikacji: 04.03.2018
Copyright© Instytut Języka Polskiego PAN
Open toolbar

Menu dostępności

  • Powiększ tekst

  • Zmniejsz tekst

  • Wysoki kontrast

  • Resetuj
json