Chronologizacja
Odmiana
część mowy: czasownik
aspekt: niedokonany
Tryb oznajmujący
Czas teraźniejszy
| liczba pojedyncza | liczba mnoga | ||||
|---|---|---|---|---|---|
| 1 os. |
ręczę |
ręczymy |
|||
| 2 os. |
ręczysz |
ręczycie |
|||
| 3 os. |
ręczy |
ręczą |
|||
Czas przeszły
| liczba pojedyncza | liczba mnoga | ||||
|---|---|---|---|---|---|
| m | ż | n | mo | -mo | |
| 1 os. |
ręczyłem +(e)m ręczył |
ręczyłam +(e)m ręczyła |
ręczyłom +(e)m ręczyło |
ręczyliśmy +(e)śmy ręczyli |
ręczyłyśmy +(e)śmy ręczyły |
| 2 os. |
ręczyłeś +(e)ś ręczył |
ręczyłaś +(e)ś ręczyła |
ręczyłoś +(e)ś ręczyło |
ręczyliście +(e)ście ręczyli |
ręczyłyście +(e)ście ręczyły |
| 3 os. |
ręczył |
ręczyła |
ręczyło |
ręczyli |
ręczyły |
bezosobnik: ręczono
Czas przyszły
| liczba pojedyncza | liczba mnoga | ||||
|---|---|---|---|---|---|
| m | ż | n | mo | -mo | |
| 1 os. |
będę ręczył będę ręczyć |
będę ręczyła będę ręczyć |
będę ręczyło będę ręczyć |
będziemy ręczyli będziemy ręczyć |
będziemy ręczyły będziemy ręczyć |
| 2 os. |
będziesz ręczył będziesz ręczyć |
będziesz ręczyła będziesz ręczyć |
będziesz ręczyło będziesz ręczyć |
będziecie ręczyli będziecie ręczyć |
będziecie ręczyły będziecie ręczyć |
| 3 os. |
będzie ręczył będzie ręczyć |
będzie ręczyła będzie ręczyć |
będzie ręczyło będzie ręczyć |
będą ręczyli będą ręczyć |
będą ręczyły będą ręczyć |
Tryb rozkazujący
| liczba pojedyncza | liczba mnoga | |
|---|---|---|
| 1 os. |
ręczmy |
|
| 2 os. |
ręcz |
ręczcie |
Tryb warunkowy
| liczba pojedyncza | liczba mnoga | ||||
|---|---|---|---|---|---|
| m | ż | n | mo | -mo | |
| 1 os. |
ręczyłbym bym ręczył |
ręczyłabym bym ręczyła |
ręczyłobym bym ręczyło |
ręczylibyśmy byśmy ręczyli |
ręczyłybyśmy byśmy ręczyły |
| 2 os. |
ręczyłbyś byś ręczył |
ręczyłabyś byś ręczyła |
ręczyłobyś byś ręczyło |
ręczylibyście byście ręczyli |
ręczyłybyście byście ręczyły |
| 3 os. |
ręczyłby by ręczył |
ręczyłaby by ręczyła |
ręczyłoby by ręczyło |
ręczyliby by ręczyli |
ręczyłyby by ręczyły |
bezosobnik: ręczono by
bezokolicznik: ręczyć
imiesłów przysłówkowy współczesny:
ręcząc
gerundium: ręczenie
| liczba pojedyncza | liczba mnoga | |
|---|---|---|
| M. | ręczenie |
ręczenia |
| D. | ręczenia |
ręczeń |
| C. | ręczeniu |
ręczeniom |
| B. | ręczenie |
ręczenia |
| N. | ręczeniem |
ręczeniami |
| Ms. | ręczeniu |
ręczeniach |
| W. | ręczenie |
ręczenia |
imiesłów przymiotnikowy czynny: ręczący
| liczba pojedyncza | |||||
|---|---|---|---|---|---|
| m1 | m2 | m3 | n1, n2 | ż | |
| M. | ręczący |
ręczący |
ręczący |
ręczące |
ręcząca |
| D. | ręczącego |
ręczącego |
ręczącego |
ręczącego |
ręczącej |
| C. | ręczącemu |
ręczącemu |
ręczącemu |
ręczącemu |
ręczącej |
| B. | ręczącego |
ręczącego |
ręczący |
ręczące |
ręczącą |
| N. | ręczącym |
ręczącym |
ręczącym |
ręczącym |
ręczącą |
| Ms. | ręczącym |
ręczącym |
ręczącym |
ręczącym |
ręczącej |
| liczba mnoga | ||||
|---|---|---|---|---|
| p1 | m1 ndepr | m1 depr | pozostałe | |
| M. | ręczący |
ręczący |
ręczące |
ręczące |
| D. | ręczących |
ręczących |
ręczących |
ręczących |
| C. | ręczącym |
ręczącym |
ręczącym |
ręczącym |
| B. | ręczących |
ręczących |
ręczących |
ręczące |
| N. | ręczącymi |
ręczącymi |
ręczącymi |
ręczącymi |
| Ms. | ręczących |
ręczących |
ręczących |
ręczących |
Pochodzenie
psł. rǫčiti 'podawać rękę na znak gwarancji, zapewnienia kogoś o czymś'
Zob. ręka
1. o prawdzie
Definicja
Kwalifikacja tematyczna
CZŁOWIEK JAKO ISTOTA PSYCHICZNA Ocena i wartościowanie wola, postawy, nastawienie człowieka wobec świata i życia
Połączenia
- ręczyć honorem
Cytaty
|
W magistracie ręczą, że wszystko zmierza w dobrym kierunku. źródło: NKJP: Paweł Plinta: Wydali miliony, a budowa utknęła w martwym punkcie, Dziennik Polski, 2008-11-21 |
|
|
- Jeśli pijacie herbaty owocowe, ręczę wam, że w ich skład wchodzi także i hibiskus. źródło: NKJP: (AGN): Zrozumieć Afrykę, Dziennik Polski, 2005-04-16 |
|
|
- Nie ma powodu, żeby czegokolwiek się obawiać - ręczył zastępca burmistrza [...]. źródło: NKJP: (GeP): Karłowaty pro test, Gazeta Krakowska, 2002-01-28 |
Składnia
|
+ | ręczyć | + |
(KOMU) +
że ZDANIE
|
|
+ | ręczyć | + |
MOWA WPROST
|
2. za kogoś
Definicja
Kwalifikacja tematyczna
CZŁOWIEK JAKO ISTOTA PSYCHICZNA Relacje międzyludzkie określenia relacji międzyludzkich
Cytaty
|
Nie mogę oczywiście ręczyć za każdego członka składu sędziowskiego, ale sądzę, że dla pozostałych sędziów także to nie miało znaczenia. źródło: NKJP: Artur Domosławski: Gdybym miał dowody, Gazeta Wyborcza, 1994-08-24 |
|
|
Gdyby chłopak zdradził... Nie, to niemożliwe. Jakubowski nie mógł się pomylić. Ręczę za niego głową - powiedział [...]. źródło: NKJP: Andrzej Zbych: Stawka większa niż życie, 1967 |
|
|
[...] oskarża robotnika mieszkającego w suterenie, że ukradł kapę, którą wietrzyła w kuchennym oknie, i nie słucha sąsiadów, gdy ręczą za uczciwość robotnika. źródło: NKJP: Monika Piątkowska: Nikczemne historie, 2009 |
Składnia
|
+ | ręczyć | + |
za KOGO/CO +
(CZYM)
|