Chronologizacja
Odmiana
część mowy: czasownik
aspekt: dokonany
Tryb oznajmujący
Czas przyszły
| liczba pojedyncza | liczba mnoga | ||||
|---|---|---|---|---|---|
| 1 os. |
wzgardzę |
wzgardzimy |
|||
| 2 os. |
wzgardzisz |
wzgardzicie |
|||
| 3 os. |
wzgardzi |
wzgardzą |
|||
Czas przeszły
| liczba pojedyncza | liczba mnoga | ||||
|---|---|---|---|---|---|
| m | ż | n | mo | -mo | |
| 1 os. |
wzgardziłem +(e)m wzgardził |
wzgardziłam +(e)m wzgardziła |
wzgardziłom +(e)m wzgardziło |
wzgardziliśmy +(e)śmy wzgardzili |
wzgardziłyśmy +(e)śmy wzgardziły |
| 2 os. |
wzgardziłeś +(e)ś wzgardził |
wzgardziłaś +(e)ś wzgardziła |
wzgardziłoś +(e)ś wzgardziło |
wzgardziliście +(e)ście wzgardzili |
wzgardziłyście +(e)ście wzgardziły |
| 3 os. |
wzgardził |
wzgardziła |
wzgardziło |
wzgardzili |
wzgardziły |
bezosobnik: wzgardzono
Tryb rozkazujący
| liczba pojedyncza | liczba mnoga | |
|---|---|---|
| 1 os. |
wzgardźmy |
|
| 2 os. |
wzgardź |
wzgardźcie |
Tryb warunkowy
| liczba pojedyncza | liczba mnoga | ||||
|---|---|---|---|---|---|
| m | ż | n | mo | -mo | |
| 1 os. |
wzgardziłbym bym wzgardził |
wzgardziłabym bym wzgardziła |
wzgardziłobym bym wzgardziło |
wzgardzilibyśmy byśmy wzgardzili |
wzgardziłybyśmy byśmy wzgardziły |
| 2 os. |
wzgardziłbyś byś wzgardził |
wzgardziłabyś byś wzgardziła |
wzgardziłobyś byś wzgardziło |
wzgardzilibyście byście wzgardzili |
wzgardziłybyście byście wzgardziły |
| 3 os. |
wzgardziłby by wzgardził |
wzgardziłaby by wzgardziła |
wzgardziłoby by wzgardziło |
wzgardziliby by wzgardzili |
wzgardziłyby by wzgardziły |
bezosobnik: wzgardzono by
bezokolicznik: wzgardzić
imiesłów przysłówkowy uprzedni:
wzgardziwszy
gerundium: wzgardzenie
| liczba pojedyncza | liczba mnoga | |
|---|---|---|
| M. | wzgardzenie |
wzgardzenia |
| D. | wzgardzenia |
wzgardzeń |
| C. | wzgardzeniu |
wzgardzeniom |
| B. | wzgardzenie |
wzgardzenia |
| N. | wzgardzeniem |
wzgardzeniami |
| Ms. | wzgardzeniu |
wzgardzeniach |
| W. | wzgardzenie |
wzgardzenia |
imiesłów przymiotnikowy bierny: wzgardzony
| liczba pojedyncza | |||||
|---|---|---|---|---|---|
| m1 | m2 | m3 | n1, n2 | ż | |
| M. | wzgardzony |
wzgardzony |
wzgardzony |
wzgardzone |
wzgardzona |
| D. | wzgardzonego |
wzgardzonego |
wzgardzonego |
wzgardzonego |
wzgardzonej |
| C. | wzgardzonemu |
wzgardzonemu |
wzgardzonemu |
wzgardzonemu |
wzgardzonej |
| B. | wzgardzonego |
wzgardzonego |
wzgardzony |
wzgardzone |
wzgardzoną |
| N. | wzgardzonym |
wzgardzonym |
wzgardzonym |
wzgardzonym |
wzgardzoną |
| Ms. | wzgardzonym |
wzgardzonym |
wzgardzonym |
wzgardzonym |
wzgardzonej |
| liczba mnoga | ||||
|---|---|---|---|---|
| p1 | m1 ndepr | m1 depr | pozostałe | |
| M. | wzgardzeni |
wzgardzeni |
wzgardzone |
wzgardzone |
| D. | wzgardzonych |
wzgardzonych |
wzgardzonych |
wzgardzonych |
| C. | wzgardzonym |
wzgardzonym |
wzgardzonym |
wzgardzonym |
| B. | wzgardzonych |
wzgardzonych |
wzgardzonych |
wzgardzone |
| N. | wzgardzonymi |
wzgardzonymi |
wzgardzonymi |
wzgardzonymi |
| Ms. | wzgardzonych |
wzgardzonych |
wzgardzonych |
wzgardzonych |
odpowiednik aspektowy: gardzić
Pochodzenie
1. człowiekiem
Definicja
Kwalifikacja tematyczna
CZŁOWIEK JAKO ISTOTA PSYCHICZNA Relacje międzyludzkie określenia relacji międzyludzkich
CZŁOWIEK W SPOŁECZEŃSTWIE Zasady współżycia społecznego zachowania i wyrażenia nieakceptowane społecznie
Relacje znaczeniowe
| synonimy: | pogardzić |
Cytaty
|
[...] odkryliśmy przyczynę, dla której obydwaj, jako nieślubni synowie, nie cierpimy na kompleks ojca, i doszliśmy do wniosku, że to piękne przesłanie... wzgardzić ojcem i żyć samemu z siebie tylko i jedynie kompleksem syna, nie mieć żadnego wzoru poza samym sobą [...]. źródło: NKJP: Bohumil Hrabal; tłum. Aleksander Kaczorowski: Czuli barbarzyńcy, Gazeta Wyborcza, 1994-08-06 |
|
|
[...] Dorotę naprawdę można stawiać za przykład płochym rówieśnicom. Jeżeli Irek nią wzgardził, ma prawo ułożyć sobie życie podług własnego rozumienia. źródło: NKJP: Ewa Nowacka: As w rękawie, 1998 |
|
|
Inga wzgardziła samorządowcem, więc ten próbował się odegrać. Dawał w lokalnej prasie ogłoszenia typu: „Informuję, że pewna bizneswoman o blondanielskiej urodzie wyciska mężczyzn jak cytryny i porzuca jak śmiecie!” [...]. źródło: NKJP: Rozwodówka, Dziennik Polski, 1999-02-12 |
|
|
Spotkaliśmy się kilka razy przy piwku, pogadaliśmy i przy okazji zobaczyłem, jak sympatyczną osobą jest Kasia. Ale wiesz, co jest dla mnie najważniejsze? Że ona nie wzgardziła człowiekiem z Idola, potraktowała mnie naprawdę bardzo poważnie. źródło: NKJP: Maciej Kołodziejczyk: Biję się o autentyczność, Trybuna Śląska, 2004-03-12 |
|
|
Postawa ateistyczno-misjonarska wyklucza jakąkolwiek dyskusję i zmierza do poniżenia wierzącego, aby ten w końcu przyjął za słuszny ateizm i wzgardził wyznawaną religią. źródło: NKJP: Internet |
Składnia
|
+ | wzgardzić | + |
KIM/CZYM
|
2. poczęstunkiem
Definicja
Kwalifikacja tematyczna
CZŁOWIEK JAKO ISTOTA PSYCHICZNA Ocena i wartościowanie wola, postawy, nastawienie człowieka wobec świata i życia
Relacje znaczeniowe
| synonimy: | pogardzić |
Cytaty
|
Czy mieszkańcy Bagandou i okolic zaakceptowali księdza? – Tak, pracuję tam już kilka lat. Poznaliśmy się nawzajem. Objeżdżam wszystkie okoliczne wioski i spotykam się z mieszkańcami. ? Ta integracja nie zawsze jest łatwa, zwłaszcza gdy nie można wzgardzić gościną tubylców… źródło: NKJP: Agnieszka Borzęcka: Muszę im pomagać, Gazeta Krakowska, 2005-06-04 |
|
|
Żaden prawdziwy Polak nie wzgardzi kiełbaską lub szaszłykiem z grilla. źródło: NKJP: (AR): Kuchenka pod chmurką, Dziennik Bałtycki, 2005-06-17 |
|
|
W jednej z firm powiedziano jej, że ma za duże aspiracje, bo wzgardziła posadą referenta. źródło: NKJP: Absolwent na zasiłku, Dziennik Polski, 2000-07-14 |
|
|
Jeżeli zatem pielęgniarki do tej pory zarabiały ok. 800-1000 zł, to 500 zł podwyżki, jakiej domagały się, wyznacza zdaje się właśnie najniższy poziom pensji godziwej. Stąd też wzgardzenie podwyżką 203 zł. źródło: NKJP: Mariusz Janicki: W siatce płac, Polityka, 2001-02-24 |
Składnia
|
|
+ | wzgardzić | + |
CZYM
|