UKRYJ ODMIANĘ ROZWIŃ WSZYSTKO DRUKUJ

rozpryskać

Chronologizacja

1643, Kart XVII-XVIII

Odmiana

część mowy: czasownik

aspekt: dokonany

Tryb oznajmujący

Czas przyszły

liczba pojedyncza liczba mnoga
1 os. rozpryskam
rozpryskamy
2 os. rozpryskasz
rozpryskacie
3 os. rozpryska
rozpryskają

Czas przeszły

liczba pojedyncza liczba mnoga
m ż n mo -mo
1 os. rozpryskałem
+(e)m rozpryskał
rozpryskałam
+(e)m rozpryskała
rozpryskałom
+(e)m rozpryskało
rozpryskaliśmy
+(e)śmy rozpryskali
rozpryskałyśmy
+(e)śmy rozpryskały
2 os. rozpryskałeś
+(e)ś rozpryskał
rozpryskałaś
+(e)ś rozpryskała
rozpryskałoś
+(e)ś rozpryskało
rozpryskaliście
+(e)ście rozpryskali
rozpryskałyście
+(e)ście rozpryskały
3 os. rozpryskał
rozpryskała
rozpryskało
rozpryskali
rozpryskały

bezosobnik: rozpryskano

Tryb rozkazujący

liczba pojedyncza liczba mnoga
1 os. rozpryskajmy
2 os. rozpryskaj
rozpryskajcie

Tryb warunkowy

liczba pojedyncza liczba mnoga
m ż n mo -mo
1 os. rozpryskałbym
bym rozpryskał
rozpryskałabym
bym rozpryskała
rozpryskałobym
bym rozpryskało
rozpryskalibyśmy
byśmy rozpryskali
rozpryskałybyśmy
byśmy rozpryskały
2 os. rozpryskałbyś
byś rozpryskał
rozpryskałabyś
byś rozpryskała
rozpryskałobyś
byś rozpryskało
rozpryskalibyście
byście rozpryskali
rozpryskałybyście
byście rozpryskały
3 os. rozpryskałby
by rozpryskał
rozpryskałaby
by rozpryskała
rozpryskałoby
by rozpryskało
rozpryskaliby
by rozpryskali
rozpryskałyby
by rozpryskały

bezosobnik: rozpryskano by

bezokolicznik: rozpryskać

imiesłów przysłówkowy uprzedni:

rozpryskawszy

gerundium: rozpryskanie

liczba pojedyncza liczba mnoga
M. rozpryskanie
rozpryskania
D. rozpryskania
rozpryskań
C. rozpryskaniu
rozpryskaniom
B. rozpryskanie
rozpryskania
N. rozpryskaniem
rozpryskaniami
Ms. rozpryskaniu
rozpryskaniach
W. rozpryskanie
rozpryskania

imiesłów przymiotnikowy bierny: rozpryskany

liczba pojedyncza
m1 m2 m3 n1, n2 ż
M. rozpryskany
rozpryskany
rozpryskany
rozpryskane
rozpryskana
D. rozpryskanego
rozpryskanego
rozpryskanego
rozpryskanego
rozpryskanej
C. rozpryskanemu
rozpryskanemu
rozpryskanemu
rozpryskanemu
rozpryskanej
B. rozpryskanego
rozpryskanego
rozpryskany
rozpryskane
rozpryskaną
N. rozpryskanym
rozpryskanym
rozpryskanym
rozpryskanym
rozpryskaną
Ms. rozpryskanym
rozpryskanym
rozpryskanym
rozpryskanym
rozpryskanej
liczba mnoga
p1 m1 ndepr m1 depr pozostałe
M. rozpryskani
rozpryskani
rozpryskane
rozpryskane
D. rozpryskanych
rozpryskanych
rozpryskanych
rozpryskanych
C. rozpryskanym
rozpryskanym
rozpryskanym
rozpryskanym
B. rozpryskanych
rozpryskanych
rozpryskanych
rozpryskane
N. rozpryskanymi
rozpryskanymi
rozpryskanymi
rozpryskanymi
Ms. rozpryskanych
rozpryskanych
rozpryskanych
rozpryskanych

odpowiednik aspektowy: rozpryskiwać

Pochodzenie

Zob. pryskać

1. wodę

Definicja

spowodować szybkie rozprzestrzenienie się kropel lub cząsteczek jakiejś substancji

Kwalifikacja tematyczna

KATEGORIE FIZYCZNE Cechy i właściwości materii stan skupienia, trwałość materii

Relacje znaczeniowe

synonimy:  rozchlapać, rozpylić

Cytaty

Mercedes przemknął, rozpryskał kałużę i brudna woda znów ochlapała mnie od stóp do głów.

źródło: NKJP: Jerzy Trammer: Nauczyciel, Gazeta Wyborcza, 1992-01-25

Malowanie ścian i sufitów często kojarzy się z bałaganem, rozpryskaną dookoła farbą i zaciekami.

źródło: NKJP: (KNI): Skuteczna farba, Gazeta Wrocławska, 2003-05-06

Pisarza Konstantego Jeleńskiego na pewnym przyjęciu w Paryżu zafascynował intensywny, egzotyczny zapach. Postanowił pójść za kobietą, która go nosiła. W ten sposób poznał swoją przyszłą towarzyszkę życia [...]. Jej perfumy [...] rozpryskano na wystawie o Jeleńskim w roku 2011 w warszawskim Muzeum Literatury.

źródło: Joanna Bojańczyk: Zapach – niewidzialny kod, Do Rzeczy, 2013-12-31 (dorzeczy.pl)

Gdy sytuacja wydawała się opanowana, pojawił się kolejny mężczyzna, który próbował uwolnić sprawcę napadu. Ten usiłując się wydostać, zdołał jeszcze na trzymających go mężczyzn rozpryskać cały pojemnik gazu pieprzowego.

źródło: Internet: policja.pl

Składnia

bez ograniczeń + rozpryskać +
CO + (GDZIE)

2. szkło

Definicja

spowodować rozpadnięcie się czegoś na bardzo dużo małych kawałków

Kwalifikacja tematyczna

KATEGORIE FIZYCZNE Cechy i właściwości materii stan skupienia, trwałość materii

Cytaty

[...] zaraz po wejściu gości stłukłam słoik z zawartością i goście musieli uważać na szkło rozpryskane.

źródło: NKJP: Internet

Poprowadziłam policjantów na drogę, gdzie była kałuża krwi i rozpryskane szczątki stawu barkowego Agi.

źródło: NKJP: Polowanie w mieście, Dziennik Polski, 2002-05-31

Można [...] wybrać szkło klejone lub hartowane. Ono będzie znacznie bardziej wytrzymałe. [...] Jeśli już doszłoby do rozbicia takiej szyby, to zachowa ona swój kształt. Nie będzie rozpryskać.

źródło: Internet: gzgkzorawina.pl

Składnia

bez ograniczeń + rozpryskać +
CO
Data ostatniej modyfikacji: 15.03.2021
Copyright© Instytut Języka Polskiego PAN
Open toolbar

Menu dostępności

  • Powiększ tekst

  • Zmniejsz tekst

  • Wysoki kontrast

  • Resetuj
json