UKRYJ ODMIANĘ ROZWIŃ WSZYSTKO DRUKUJ

rudyment

Chronologizacja

1842, Biblioteka Warszawska, Tom 2, books.google.pl

Odmiana

część mowy: rzeczownik

rodzaj gramatyczny: m3

liczba pojedyncza liczba mnoga
M. rudyment
rudymenta
rudymenty
D. rudymentu
rudymentów
C. rudymentowi
rudymentom
B. rudyment
rudymenta
rudymenty
N. rudymentem
rudymentami
Ms. rudymencie
rudymentach
W. rudymencie
rudymenta
rudymenty

Pochodzenie

łac. rudīmentum 'pierwociny'

1. podstawa

Definicja

książk. 
element, od którego coś się zaczyna i co stanowi podstawę tego

Kwalifikacja tematyczna

ATEMATYCZNY

Relacje znaczeniowe

hiperonimy:  podstawa

Cytaty

Dla Greków igrzyska stanowiły rudyment religii panhelleńskiej.

źródło: NKJP: Halina Zdebska: Istota i wartości zespołowych gier sportowych, 2008

Ja chciałem tak, Rena inaczej i na tym cała sprawa utknęła. Rudymenty tego pomysłu można odnaleźć w moim Opowiadaniu z kotem.

źródło: NKJP: Jarosław Iwaszkiewicz: Podróże do Włoch, 1977

[...] odczuwa potrzebę uzupełnienia zdobytych w ojcowskiej pracowni rudymentów sztuki malarskiej.

źródło: NKJP: Wojciech Pięciak: Anioł mocuje się z księgą, Gazeta Wyborcza, 1998-10-23

[...] Możemy niemal nieświadomie uczestniczyć we wspólnotach pamięci. Nieświadomie i, z liberalnego punktu widzenia, bez zagrożenia dla rudymentów wolności jednostki.

źródło: NKJP: Marcin Król: Liberalizm strachu czy liberalizm odwagi, 1996

Składnia

bez ograniczeń + rudyment +
CZEGO

2. pozostałość

Definicja

książk. 
to, co jeszcze istnieje lub funkcjonuje w postaci pierwotnej albo zbliżonej do pierwotnej, podczas gdy towarzyszące mu czy współtworzące go elementy już przestały istnieć

Kwalifikacja tematyczna

ATEMATYCZNY

Cytaty

Angielski antropolog potraktował mit jako rudyment i nieszkodliwy przeżytek, zamykając historię żywej i inspirującej obecności mitu w kulturze na czasach archaicznych.

źródło: NKJP: Maria Zowisło: Między reliktem a archetypem Krytyka rozumu mitologicznego, 2006

„Solidarność” nadaje się tylko na fundament moralny Rzeczypospolitej. Wszystko inne, co pozostało, to tylko rudymenta (odpryski), którymi próbuje się zatykać dziury w programach wyborczych.

źródło: NKJP: Maciej Radwan Rybiński: Fundamenta i rudymenta, Dziennik Polski, 2005-09-02

Przychodzimy na świat jak Terezjasz ociemniali, z okruchami rudymentów starej pamięci, i zdani jesteśmy na ich ponowne zestrajanie.

źródło: KWJP: Piotr Brysacz: Czyżyk na drogę, 2019

Obecność przynajmniej połowy tego życiowego dorobku jest dla mnie absolutną zagadką. Książki - tak, rudymenta ubraniowe - owszem, garnki i talerze - niech będzie, choć ich ilość wydaje mi się znacznie przesadna.

źródło: NKJP: Ludwik Stomma: Przeprowadzka, Polityka, 2005-10-29

Składnia

bez ograniczeń + rudyment +
(CZEGO)

3. narząd

Definicja

biol. 
narząd, który w toku ewolucji zanika z powodu utracenia swojej funkcji

Kwalifikacja tematyczna

CZŁOWIEK JAKO ISTOTA FIZYCZNA Budowa i funkcjonowanie ciała ludzkiego części ciała, elementy i substancje składowe

CZŁOWIEK I PRZYRODA Świat zwierząt budowa i funkcjonowanie organizmów zwierzęcych

Relacje znaczeniowe

hiperonimy:  narząd

Cytaty

Równocześnie uformował się związek puszki mózgowej ze szczękami za pośrednictwem rudymentu łuku gnykowego.

źródło: NKJP: Jerzy Dzik: Dzieje życia na ziemi: wprowadzenie do paleobiologii, 1992

Narząd szczątkowy to rudyment. W biologii określa się tak narządy o uproszczonej budowie w porównaniu z ich odpowiednikami u innych organizmów, zwłaszcza przodków.

źródło: NKJP: Internet

Składnia

bez ograniczeń + rudyment +
(CZEGO)
Data ostatniej modyfikacji: 18.03.2025
Copyright© Instytut Języka Polskiego PAN
Open toolbar

Menu dostępności

  • Powiększ tekst

  • Zmniejsz tekst

  • Wysoki kontrast

  • Resetuj
json