UKRYJ ODMIANĘ ROZWIŃ WSZYSTKO DRUKUJ

ujma

Chronologizacja

XVI w., SPXVI
Na podstawie indeksu haseł

Odmiana

część mowy: rzeczownik

rodzaj gramatyczny: ż

	liczba pojedyncza	liczba mnoga
M.	ujma	ujmy
D.	ujmy	ujm

C.	ujmie	ujmom
B.	ujmę	ujmy
N.	ujmą	ujmami
Ms.	ujmie	ujmach
W.	ujmo	ujmy

Pochodzenie

słow. *u-jьm-a 'umniejszenie, ubytek,uszczerbek'; 'ujęcie, uchwycenie, to, co ujmuje, umocowuje coś' - derywat od przedrostkowego czasownika ująć; zob. jąć

Definicja

książk.

to, co kogoś poniża lub obraża

Kwalifikacja tematyczna

CZŁOWIEK W SPOŁECZEŃSTWIE Zasady współżycia społecznego zachowania i wyrażenia nieakceptowane społecznie

Połączenia

ujma !?na godności, !?na honorze
przynieść/przynosić komuś ujmę

Cytaty

Gdybym znowu otworzył zbyt późno [drzwi], najosobliwszy pan musiałby zwolnić kroku, a może nawet zatrzymać się, co byłoby ujmą dla godności pańskiej, która wymaga, aby poruszanie się pierwszej osoby było bezkolizyjne i nie napotykało na żadną przeszkodę.

źródło: NKJP: Ryszard Kapuściński: Cesarz, 2005

W cukierniach bywało wytworne towarzystwo, niekiedy całe rodziny. Elegancja tych lokalików pozwalała, by bez ujmy !? na honorze mogły w nich bywać kobiety, gdyż w przeciwieństwie do kawiarni cieszyły się dobrą sławą.

źródło: NKJP: Andrzej Chwalba (red.): Obyczaje w Polsce: od średniowiecza do czasów współczesnych: praca zbiorowa, 2004

Dyplomantów zaproszonych na tę prestiżową wystawę jest w tym roku 35. Wystawiają obrazy, rzeźby, grafiki, projekty wnętrz, unikatowe meble (pracownia mebla z krakowskiej ASP ma już renomę, a tegoroczni absolwenci też nie przyniosą ujmy), dokumentację prac konserwatorskich.

źródło: NKJP: Dyplomy na wystawie, Dziennik Polski, 2000-06-03

Składnia

	+	ujma	+	dla KOGO/CZEGO
	+	ujma	+	!?na CZYM

Informacja normatywna

Uznawane za niepoprawne: ujma na czym

Data ostatniej modyfikacji: 19.08.2017