Chronologizacja
Odmiana
część mowy: czasownik
aspekt: niedokonany
Tryb oznajmujący
Czas teraźniejszy
| liczba pojedyncza | liczba mnoga | ||||
|---|---|---|---|---|---|
| 1 os. |
przerażam się |
przerażamy się |
|||
| 2 os. |
przerażasz się |
przerażacie się |
|||
| 3 os. |
przeraża się |
przerażają się |
|||
Czas przeszły
| liczba pojedyncza | liczba mnoga | ||||
|---|---|---|---|---|---|
| m | ż | n | mo | -mo | |
| 1 os. |
przerażałem się +(e)m się przerażał |
przerażałam się +(e)m się przerażała |
przerażałom się +(e)m się przerażało |
przerażaliśmy się +(e)śmy się przerażali |
przerażałyśmy się +(e)śmy się przerażały |
| 2 os. |
przerażałeś się +(e)ś się przerażał |
przerażałaś się +(e)ś się przerażała |
przerażałoś się +(e)ś się przerażało |
przerażaliście się +(e)ście się przerażali |
przerażałyście się +(e)ście się przerażały |
| 3 os. |
przerażał się |
przerażała się |
przerażało się |
przerażali się |
przerażały się |
bezosobnik: przerażano się
Czas przyszły
| liczba pojedyncza | liczba mnoga | ||||
|---|---|---|---|---|---|
| m | ż | n | mo | -mo | |
| 1 os. |
będę się przerażał będę się przerażać |
będę się przerażała będę się przerażać |
będę się przerażało będę się przerażać |
będziemy się przerażali będziemy się przerażać |
będziemy się przerażały będziemy się przerażać |
| 2 os. |
będziesz się przerażał będziesz się przerażać |
będziesz się przerażała będziesz się przerażać |
będziesz się przerażało będziesz się przerażać |
będziecie się przerażali będziecie się przerażać |
będziecie się przerażały będziecie się przerażać |
| 3 os. |
będzie się przerażał będzie się przerażać |
będzie się przerażała będzie się przerażać |
będzie się przerażało będzie się przerażać |
będą się przerażali będą się przerażać |
będą się przerażały będą się przerażać |
Tryb rozkazujący
| liczba pojedyncza | liczba mnoga | |
|---|---|---|
| 1 os. |
przerażajmy się |
|
| 2 os. |
przerażaj się |
przerażajcie się |
Tryb warunkowy
| liczba pojedyncza | liczba mnoga | ||||
|---|---|---|---|---|---|
| m | ż | n | mo | -mo | |
| 1 os. |
przerażałbym się bym się przerażał |
przerażałabym się bym się przerażała |
przerażałobym się bym się przerażało |
przerażalibyśmy się byśmy się przerażali |
przerażałybyśmy się byśmy się przerażały |
| 2 os. |
przerażałbyś się byś się przerażał |
przerażałabyś się byś się przerażała |
przerażałobyś się byś się przerażało |
przerażalibyście się byście się przerażali |
przerażałybyście się byście się przerażały |
| 3 os. |
przerażałby się by się przerażał |
przerażałaby się by się przerażała |
przerażałoby się by się przerażało |
przerażaliby się by się przerażali |
przerażałyby się by się przerażały |
bezosobnik: przerażano by się
bezokolicznik: przerażać się
imiesłów przysłówkowy współczesny:
przerażając się
gerundium: przerażanie się
| liczba pojedyncza | liczba mnoga | |
|---|---|---|
| M. | przerażanie się |
przerażania się |
| D. | przerażania się |
przerażań się |
| C. | przerażaniu się |
przerażaniom się |
| B. | przerażanie się |
przerażania się |
| N. | przerażaniem się |
przerażaniami się |
| Ms. | przerażaniu się |
przerażaniach się |
| W. | przerażanie się |
przerażania się |
imiesłów przymiotnikowy czynny: przerażający się
| liczba pojedyncza | |||||
|---|---|---|---|---|---|
| m1 | m2 | m3 | n1, n2 | ż | |
| M. | przerażający się |
przerażający się |
przerażający się |
przerażające się |
przerażająca się |
| D. | przerażającego się |
przerażającego się |
przerażającego się |
przerażającego się |
przerażającej się |
| C. | przerażającemu się |
przerażającemu się |
przerażającemu się |
przerażającemu się |
przerażającej się |
| B. | przerażającego się |
przerażającego się |
przerażający się |
przerażające się |
przerażającą się |
| N. | przerażającym się |
przerażającym się |
przerażającym się |
przerażającym się |
przerażającą się |
| Ms. | przerażającym się |
przerażającym się |
przerażającym się |
przerażającym się |
przerażającej się |
| liczba mnoga | ||||
|---|---|---|---|---|
| p1 | m1 ndepr | m1 depr | pozostałe | |
| M. | przerażający się |
przerażający się |
przerażające się |
przerażające się |
| D. | przerażających się |
przerażających się |
przerażających się |
przerażających się |
| C. | przerażającym się |
przerażającym się |
przerażającym się |
przerażającym się |
| B. | przerażających się |
przerażających się |
przerażających się |
przerażające się |
| N. | przerażającymi się |
przerażającymi się |
przerażającymi się |
przerażającymi się |
| Ms. | przerażających się |
przerażających się |
przerażających się |
przerażających się |
odpowiednik aspektowy: przerazić się
Pochodzenie
Zob. razić
1. bardzo przestraszać się
Definicja
Kwalifikacja tematyczna
CZŁOWIEK JAKO ISTOTA PSYCHICZNA Stany psychiczne człowieka emocje i uczucia
Relacje znaczeniowe
| synonimy: | robi się zimno komuś |
Cytaty
|
Pacjent nie powinien przerażać się nieznanym, obcym otoczeniem, wypełnionym światłem i nieznanym sprzętem, wokół niego będą życzliwi ludzie o pełnych kompetencjach i to oni, nie najbardziej wyrafinowana nawet aparatura, będą nad nim czuwali. źródło: NKJP: X: W znieczuleniu, Polska Głos Wielkopolski, 2005-09-15 |
|
|
I sama zaraz przeraża się tych marzeń, bo gdyby się ziściły, oznaczałoby, że ona przestała być rodzicom potrzebna. źródło: NKJP: Dopóki starczy sił, Dziennik Polski, 2006-11-09 |
|
|
Nie przerażajmy się, jeśli okaże się, że mamy rozmawiać z kilkoma osobami lub jeśli na „ interview” zaproszono kilku ubiegających się o pracę. źródło: NKJP: Agata Kafarska: Jak oczarować pracodawcę, Gazeta Wyborcza, 1992-04-30 |
|
|
- Idę do doktora Zalewskiego. - Do doktora Zalewskiego?... - Pestka otwiera szeroko zdumione oczy. - Po co? - Niech zdecyduje, jak należy postąpić. Ula także jest zamieszana w tę sprawę. - Mamo, nie! - przeraża się Pestka. - Proszę cię! Proszę cię! źródło: NKJP: Irena Jurgielewiczowa: Ten obcy, 1961 |
|
|
Miałem osiem lat, kiedy dostałem pierwszą strzelbę. Popędziłem w las. Babka przerażała się, że się postrzelę. źródło: Krzysztof Kąkolewski: Wańkowicz krzepi: wywiad rzeka, 1984 (books.google.pl) |
Składnia
|
+ | przerażać się | + |
(KOGO/CZEGO)
|
|
+ | przerażać się | + |
(CZYM)
|
|
+ | przerażać się | + |
(że ZDANIE | ZDANIE PYTAJNOZALEŻNE)
|
|
+ | przerażać się | + |
MOWA WPROST
|
2. bardzo przejmować się
Definicja
Kwalifikacja tematyczna
CZŁOWIEK JAKO ISTOTA PSYCHICZNA Stany psychiczne człowieka emocje i uczucia
Cytaty
|
Nie przerażajcie się szatą graficzną, bo to na razie wersja testowa. źródło: NKJP: Internet |
|
|
nie o to mi chodziło [...]. Raczej o to, by ci, którzy wchodzą na grupę, nie przerażali się wszystkimi wypowiedziami, bo część z nich może pochodzić od pacjentów, którzy jak wiadomo, nie zawsze są zrównoważeni. źródło: NKJP: |
|
|
[...] nie przerażajcie się, że to film polski. To naprawdę znakomity film! źródło: NKJP: Internet |
Składnia
|
+ | przerażać się | + |
(CZYM)
|