UKRYJ ODMIANĘ ROZWIŃ WSZYSTKO DRUKUJ

wszeteczny

Chronologizacja

1566, SPXVI

Odmiana

część mowy: przymiotnik


Stopień równy

liczba pojedyncza
m1 m2 m3 n1, n2 ż
M. wszeteczny
wszeteczny
wszeteczny
wszeteczne
wszeteczna
D. wszetecznego
wszetecznego
wszetecznego
wszetecznego
wszetecznej
C. wszetecznemu
wszetecznemu
wszetecznemu
wszetecznemu
wszetecznej
B. wszetecznego
wszetecznego
wszeteczny
wszeteczne
wszeteczną
N. wszetecznym
wszetecznym
wszetecznym
wszetecznym
wszeteczną
Ms. wszetecznym
wszetecznym
wszetecznym
wszetecznym
wszetecznej
W. wszeteczny
wszeteczny
wszeteczny
wszeteczne
wszeteczna
liczba mnoga
p1 m1 ndepr m1 depr pozostałe
M. wszeteczni
wszeteczni
wszeteczne
wszeteczne
D. wszetecznych
wszetecznych
wszetecznych
wszetecznych
C. wszetecznym
wszetecznym
wszetecznym
wszetecznym
B. wszetecznych
wszetecznych
wszetecznych
wszeteczne
N. wszetecznymi
wszetecznymi
wszetecznymi
wszetecznymi
Ms. wszetecznych
wszetecznych
wszetecznych
wszetecznych
W. wszeteczni
wszeteczni
wszeteczne
wszeteczne

Stopień wyższy

liczba pojedyncza
m1 m2 m3 n1, n2 ż
M. wszeteczniejszy
wszeteczniejszy
wszeteczniejszy
wszeteczniejsze
wszeteczniejsza
D. wszeteczniejszego
wszeteczniejszego
wszeteczniejszego
wszeteczniejszego
wszeteczniejszej
C. wszeteczniejszemu
wszeteczniejszemu
wszeteczniejszemu
wszeteczniejszemu
wszeteczniejszej
B. wszeteczniejszego
wszeteczniejszego
wszeteczniejszy
wszeteczniejsze
wszeteczniejszą
N. wszeteczniejszym
wszeteczniejszym
wszeteczniejszym
wszeteczniejszym
wszeteczniejszą
Ms. wszeteczniejszym
wszeteczniejszym
wszeteczniejszym
wszeteczniejszym
wszeteczniejszej
W. wszeteczniejszy
wszeteczniejszy
wszeteczniejszy
wszeteczniejsze
wszeteczniejsza
liczba mnoga
p1 m1 ndepr m1 depr pozostałe
M. wszeteczniejsi
wszeteczniejsi
wszeteczniejsze
wszeteczniejsze
D. wszeteczniejszych
wszeteczniejszych
wszeteczniejszych
wszeteczniejszych
C. wszeteczniejszym
wszeteczniejszym
wszeteczniejszym
wszeteczniejszym
B. wszeteczniejszych
wszeteczniejszych
wszeteczniejszych
wszeteczniejsze
N. wszeteczniejszymi
wszeteczniejszymi
wszeteczniejszymi
wszeteczniejszymi
Ms. wszeteczniejszych
wszeteczniejszych
wszeteczniejszych
wszeteczniejszych
W. wszeteczniejsi
wszeteczniejsi
wszeteczniejsze
wszeteczniejsze

Pochodzenie

st.czes. všetečný 'natrętny, bezczelny'

Wyraz złożony: 1) st.czes. veš 'wszystek' (z wcz.psł. *vьx-) + 2) -teč- (< psł. *tъk-a-ti 'dotykać, wsadzać, wtykać' + 3) -ný (< *-ьnъ(jь)). Pierwotne znaczenie 'taki, który wszystkiego dotyka, wszędzie się wpycha'. W polszczyźnie widoczne więc zawężenie znaczenia 'natrętny, bezczelny' > 'bezwstydny' > 'nieprzyzwoity, rozpustny' (Bor)

1.a człowiek

Definicja

daw. 
taki, który zachowuje się w sposób łamiący uznawane normy moralne i obyczajowe

Kwalifikacja tematyczna

CZŁOWIEK W SPOŁECZEŃSTWIE Zasady współżycia społecznego zachowania i wyrażenia nieakceptowane społecznie

Cytaty

- Gdybym w to nie wierzył, dawno już kazałbym ci odejść - rzekł z sympatią. - Nie słucham jednak dworskich zazdrośników, którzy opowiadają o tobie niestworzone historie...
- Wiele w nich prawdy - rzekłem z niezmąconym spokojem. - Jestem bezbożnikiem i wszetecznym intrygantem, parającym się czarną magią.

źródło: NKJP: Witold Jabłoński: Ogród miłości, 2006

Mało kto dziś wie, że wyraz kobieta miał kiedyś zabarwienie niezbyt pozytywne. Pojawił się w XVI wieku i oznaczał niewiastę wszeteczną , rozpustną.

źródło: NKJP: Kwiaty dla kobiet i... kobietek, Dziennik Łódzki, 2002-03-07

1.b taniec

Definicja

daw. 
budzący zgorszenie swoją niezgodnością z uznawanymi powszechnie normami moralnymi i obyczajowymi

Kwalifikacja tematyczna

CZŁOWIEK W SPOŁECZEŃSTWIE Zasady współżycia społecznego zachowania i wyrażenia nieakceptowane społecznie

CZŁOWIEK JAKO ISTOTA PSYCHICZNA Ocena i wartościowanie słownictwo oceniające

Cytaty

Widzę tę jej nagość czarną, inną od nagości białej, a przecież tak samo kuszącą, tak samo wszeteczną , przyciągającą jak magnes, jak źródło spragnionego.

źródło: NKJP: Tadeusz Nowak: Półbaśnie, 1976

Seks w przodującym ustroju był czymś więcej niż jednym z licznych tabu: był wszeteczną siłą, która odciągała uwagę proletariatu od ważniejszych zadań i dowodem moralnej degeneracji społeczeństw Zachodu.

źródło: NKJP: Paweł Mossakowski: W telewizji pokażą, Gazeta Wyborcza, 1994-05-27

Jakże opłakane rezultaty przyniosła prohibicja w USA. Kościół katolicki okazał się znacznie mądrzejszy od Kongresu USA, skoro dość wcześnie podzielił tańce na wszeteczne i godziwe.

źródło: NKJP: Janusz Tazbir: Tańce grzeczne i wszeteczne, 2002-02-16

Data ostatniej modyfikacji: 22.09.2018
Copyright© Instytut Języka Polskiego PAN
Open toolbar

Menu dostępności

  • Powiększ tekst

  • Zmniejsz tekst

  • Wysoki kontrast

  • Resetuj
json