Chronologizacja
Na podstawie indeksu haseł
Odmiana
część mowy: czasownik
aspekt: dokonany
Tryb oznajmujący
Czas przyszły
| liczba pojedyncza | liczba mnoga | ||||
|---|---|---|---|---|---|
| 1 os. |
zagorzeję zagorzę |
zagorzejemy zagorzemy |
|||
| 2 os. |
zagorzejesz zagorzesz |
zagorzecie zagorzejecie |
|||
| 3 os. |
zagorze zagorzeje |
zagorzą zagorzeją |
|||
Czas przeszły
| liczba pojedyncza | liczba mnoga | ||||
|---|---|---|---|---|---|
| m | ż | n | mo | -mo | |
| 1 os. |
zagorzałem +(e)m zagorzał |
zagorzałam +(e)m zagorzała |
zagorzałom +(e)m zagorzało |
zagorzeliśmy +(e)śmy zagorzeli |
zagorzałyśmy +(e)śmy zagorzały |
| 2 os. |
zagorzałeś +(e)ś zagorzał |
zagorzałaś +(e)ś zagorzała |
zagorzałoś +(e)ś zagorzało |
zagorzeliście +(e)ście zagorzeli |
zagorzałyście +(e)ście zagorzały |
| 3 os. |
zagorzał |
zagorzała |
zagorzało |
zagorzeli |
zagorzały |
bezosobnik: zagorzano
Tryb rozkazujący
| liczba pojedyncza | liczba mnoga | |
|---|---|---|
| 1 os. |
zagorzejmy zagorzyjmy |
|
| 2 os. |
zagorzej zagorzyj |
zagorzejcie zagorzyjcie |
Tryb warunkowy
| liczba pojedyncza | liczba mnoga | ||||
|---|---|---|---|---|---|
| m | ż | n | mo | -mo | |
| 1 os. |
zagorzałbym bym zagorzał |
zagorzałabym bym zagorzała |
zagorzałobym bym zagorzało |
zagorzelibyśmy byśmy zagorzeli |
zagorzałybyśmy byśmy zagorzały |
| 2 os. |
zagorzałbyś byś zagorzał |
zagorzałabyś byś zagorzała |
zagorzałobyś byś zagorzało |
zagorzelibyście byście zagorzeli |
zagorzałybyście byście zagorzały |
| 3 os. |
zagorzałby by zagorzał |
zagorzałaby by zagorzała |
zagorzałoby by zagorzało |
zagorzeliby by zagorzeli |
zagorzałyby by zagorzały |
bezosobnik: zagorzano by
bezokolicznik: zagorzeć
imiesłów przysłówkowy uprzedni:
zagorzawszy
gerundium: zagorzenie
| liczba pojedyncza | liczba mnoga | |
|---|---|---|
| M. | zagorzenie |
zagorzenia |
| D. | zagorzenia |
zagorzeń |
| C. | zagorzeniu |
zagorzeniom |
| B. | zagorzenie |
zagorzenia |
| N. | zagorzeniem |
zagorzeniami |
| Ms. | zagorzeniu |
zagorzeniach |
| W. | zagorzenie |
zagorzenia |
Pochodzenie
1. ogień
Definicja
Kwalifikacja tematyczna
KATEGORIE FIZYCZNE Cechy i właściwości materii temperatura i ogień
Relacje znaczeniowe
| synonimy: | zapalić się, zapłonąć, zażegnąć się |
Cytaty
|
Paliła się krótko, zbyt krótko, sądząc po nienadtopionym stożku zakończenia, tak, jakby ktoś zapalił ja przez pomyłkę tylko i zdusił płomień, nim zdążył on naprawdę zagorzeć. źródło: Internet: art-decorum.pl/artysci |
2. dom
Definicja
Kwalifikacja tematyczna
KATEGORIE FIZYCZNE Cechy i właściwości materii temperatura i ogień
Relacje znaczeniowe
| synonimy: | zapalić się, zapłonąć |
Cytaty
|
[...] czy czasami nie przeniosłem się do średniowiecza i za chwilę nie zagorzeją stosy i ogniska, gdzie będą palone książki myślących „inaczej” i sami autorzy. źródło: Internet: trojmiasto.wyborcza.pl |
|
|
Polali kiedyś słup smołą, podpalili i nie odeszli, aż dębowy pień zagorzał. źródło: Internet: kosciol.wiara.pl |
|
|
Obyś zagorzał w siedmiu piekłach – zaklął Ogar. źródło: Internet: ogienilod.in-mist.net/ |
3. światło
Definicja
Kwalifikacja tematyczna
KATEGORIE FIZYCZNE Cechy i właściwości materii temperatura i ogień
Relacje znaczeniowe
| synonimy: | zapalić się, zapłonąć, zaświecić się |
Cytaty
|
Tu, nad dziewięćdziesiątą planetą, zagorzeje maleńka gwiazda. źródło: Internet: b2.top |
|
|
Niech w sercach zagorze znicz wiary źródło: NKJP: Marek Harny: Zdrajca, 2007 |
4. twarz
Definicja
Kwalifikacja tematyczna
CZŁOWIEK JAKO ISTOTA FIZYCZNA Budowa i funkcjonowanie ciała ludzkiego czynności i stany fizjologiczne
CZŁOWIEK JAKO ISTOTA PSYCHICZNA Stany psychiczne człowieka zachowania emocjonalne
Relacje znaczeniowe
| synonimy: | krew uderzyła do twarzy komuś, ktoś oblał się rumieńcem, poczerwienieć, rozgorzeć, zaczerwienić się, zapłonąć | |
| antonimy: | poblednąć, zblednąć | |
| hiperonimy: | zabarwić się |
Cytaty
|
Twarz jego znów zagorzała rumieńcem, który znika powoli, a otępiałe z bólu oczy odzyskują roztropne wejrzenie. źródło: NKJP: Jerzy Krzysztoń: Obłęd, 1980 |
Składnia
|
+ | zagorzeć | + |
(CZYM)
|
5. gniewem
Definicja
Kwalifikacja tematyczna
KATEGORIE FIZYCZNE Cechy i właściwości materii kolory i światło
Relacje znaczeniowe
| synonimy: | zapłonąć |
Cytaty
|
Na takie dictum nowoczesny klasyk zagorzeje świętym oburzeniem. „Jak to - powie. [...] źródło: Internet: polityka.pl |
Składnia
|
|
+ | zagorzeć | + |
CZYM
|
6. dyskusja
Definicja
Kwalifikacja tematyczna
KATEGORIE FIZYCZNE Cechy i właściwości materii jakość i intensywność
CZŁOWIEK JAKO ISTOTA PSYCHICZNA Relacje międzyludzkie
Relacje znaczeniowe
| synonimy: | rozgorzeć, rozpalić się |
Połączenia
- zagorzeje konflikt, dyskusja, spór
Cytaty
|
Ruchomy cel to trudny cel – taktyka ta zapewni graczom przewagę, zwłaszcza gdy walka zagorzeje. źródło: Internet: ea.com |
|
|
A to sprawi, że wewnątrz obozu Zjednoczonej Prawicy ponownie zagorzeje konflikt. źródło: Internet: propolski.pl |
|
|
[...] na fali odrodzonego nacjonalizmu serbskiego może ponownie zostać przyłączone do Serbii, a konflikt etniczny zagorzeje od nowa. źródło: Internet: psz.pl |
|
|
W przypadku „Love, Rosie” jest bardzo duża szansa na to, że nasz profetyzm spali na panewce, a po seansie zagorzeje gorąca dyskusja [...] źródło: Internet: plasterlodzki.pl |
|
|
Na scenie zlokalizowanej w części wystawowej zagorzeje dyskusja m. in. na temat zmian w nowym prawie geologicznym i górniczym, źródło: Internet: old.exposilesia.pl |
7. zatruć się
Definicja
Kwalifikacja tematyczna
CZŁOWIEK JAKO ISTOTA FIZYCZNA Choroby i ich leczenie rodzaje chorób
Relacje znaczeniowe
| synonimy: | oczadzieć, zaczadzić się, zaczadzieć |
Cytaty
|
Do spania urządzano szynkową izbę, otwierano piece, by nie zagorzeć, przynoszono sterty słomy, rzucano na nie dywany, kładziono pościel. źródło: Anna Pachocka, „Karczmiane historie” – relacje z miejsc noclegowych w dziewiętnastowiecznych wspomnieniach pamiętnikarskich, (biblioteka.teatrnn.pl/) |
|
|
Robota była ciężka i niebezpieczna. Łatwo mógł każdy zagorzeć od silnego gazu. źródło: Jan Koprowski: Opowieść o moim ojcu, 1979 (books. google.pl) |
|
|
By i ludzie pamiętali, że zagorzeć przez ognisko można, gdy się siedzi blisko. Gdy się wciąga dymek gorzki, to tak jakby łykał silne proszki. źródło: Internet: solec-zdroj.eu |