Chronologizacja
Odmiana
część mowy: czasownik
aspekt: niedokonany
Tryb oznajmujący
Czas teraźniejszy
| liczba pojedyncza | liczba mnoga | ||||
|---|---|---|---|---|---|
| 1 os. |
przyciemniam się |
przyciemniamy się |
|||
| 2 os. |
przyciemniasz się |
przyciemniacie się |
|||
| 3 os. |
przyciemnia się |
przyciemniają się |
|||
Czas przeszły
| liczba pojedyncza | liczba mnoga | ||||
|---|---|---|---|---|---|
| m | ż | n | mo | -mo | |
| 1 os. |
przyciemniałem się +(e)m się przyciemniał |
przyciemniałam się +(e)m się przyciemniała |
przyciemniałom się +(e)m się przyciemniało |
przyciemnialiśmy się +(e)śmy się przyciemniali |
przyciemniałyśmy się +(e)śmy się przyciemniały |
| 2 os. |
przyciemniałeś się +(e)ś się przyciemniał |
przyciemniałaś się +(e)ś się przyciemniała |
przyciemniałoś się +(e)ś się przyciemniało |
przyciemnialiście się +(e)ście się przyciemniali |
przyciemniałyście się +(e)ście się przyciemniały |
| 3 os. |
przyciemniał się |
przyciemniała się |
przyciemniało się |
przyciemniali się |
przyciemniały się |
bezosobnik: przyciemniano się
Czas przyszły
| liczba pojedyncza | liczba mnoga | ||||
|---|---|---|---|---|---|
| m | ż | n | mo | -mo | |
| 1 os. |
będę się przyciemniał będę się przyciemniać |
będę się przyciemniała będę się przyciemniać |
będę się przyciemniało będę się przyciemniać |
będziemy się przyciemniali będziemy się przyciemniać |
będziemy się przyciemniały będziemy się przyciemniać |
| 2 os. |
będziesz się przyciemniał będziesz się przyciemniać |
będziesz się przyciemniała będziesz się przyciemniać |
będziesz się przyciemniało będziesz się przyciemniać |
będziecie się przyciemniali będziecie się przyciemniać |
będziecie się przyciemniały będziecie się przyciemniać |
| 3 os. |
będzie się przyciemniał będzie się przyciemniać |
będzie się przyciemniała będzie się przyciemniać |
będzie się przyciemniało będzie się przyciemniać |
będą się przyciemniali będą się przyciemniać |
będą się przyciemniały będą się przyciemniać |
Tryb rozkazujący
| liczba pojedyncza | liczba mnoga | |
|---|---|---|
| 1 os. |
przyciemniajmy się |
|
| 2 os. |
przyciemniaj się |
przyciemniajcie się |
Tryb warunkowy
| liczba pojedyncza | liczba mnoga | ||||
|---|---|---|---|---|---|
| m | ż | n | mo | -mo | |
| 1 os. |
przyciemniałbym się bym się przyciemniał |
przyciemniałabym się bym się przyciemniała |
przyciemniałobym się bym się przyciemniało |
przyciemnialibyśmy się byśmy się przyciemniali |
przyciemniałybyśmy się byśmy się przyciemniały |
| 2 os. |
przyciemniałbyś się byś się przyciemniał |
przyciemniałabyś się byś się przyciemniała |
przyciemniałobyś się byś się przyciemniało |
przyciemnialibyście się byście się przyciemniali |
przyciemniałybyście się byście się przyciemniały |
| 3 os. |
przyciemniałby się by się przyciemniał |
przyciemniałaby się by się przyciemniała |
przyciemniałoby się by się przyciemniało |
przyciemnialiby się by się przyciemniali |
przyciemniałyby się by się przyciemniały |
bezosobnik: przyciemniano by się
bezokolicznik: przyciemniać się
imiesłów przysłówkowy współczesny:
przyciemniając się
gerundium: przyciemnianie się
| liczba pojedyncza | liczba mnoga | |
|---|---|---|
| M. | przyciemnianie się |
przyciemniania się |
| D. | przyciemniania się |
przyciemniań się |
| C. | przyciemnianiu się |
przyciemnianiom się |
| B. | przyciemnianie się |
przyciemniania się |
| N. | przyciemnianiem się |
przyciemnianiami się |
| Ms. | przyciemnianiu się |
przyciemnianiach się |
| W. | przyciemnianie się |
przyciemniania się |
imiesłów przymiotnikowy czynny: przyciemniający się
| liczba pojedyncza | |||||
|---|---|---|---|---|---|
| m1 | m2 | m3 | n1, n2 | ż | |
| M. | przyciemniający się |
przyciemniający się |
przyciemniający się |
przyciemniające się |
przyciemniająca się |
| D. | przyciemniającego się |
przyciemniającego się |
przyciemniającego się |
przyciemniającego się |
przyciemniającej się |
| C. | przyciemniającemu się |
przyciemniającemu się |
przyciemniającemu się |
przyciemniającemu się |
przyciemniającej się |
| B. | przyciemniającego się |
przyciemniającego się |
przyciemniający się |
przyciemniające się |
przyciemniającą się |
| N. | przyciemniającym się |
przyciemniającym się |
przyciemniającym się |
przyciemniającym się |
przyciemniającą się |
| Ms. | przyciemniającym się |
przyciemniającym się |
przyciemniającym się |
przyciemniającym się |
przyciemniającej się |
| liczba mnoga | ||||
|---|---|---|---|---|
| p1 | m1 ndepr | m1 depr | pozostałe | |
| M. | przyciemniający się |
przyciemniający się |
przyciemniające się |
przyciemniające się |
| D. | przyciemniających się |
przyciemniających się |
przyciemniających się |
przyciemniających się |
| C. | przyciemniającym się |
przyciemniającym się |
przyciemniającym się |
przyciemniającym się |
| B. | przyciemniających się |
przyciemniających się |
przyciemniających się |
przyciemniające się |
| N. | przyciemniającymi się |
przyciemniającymi się |
przyciemniającymi się |
przyciemniającymi się |
| Ms. | przyciemniających się |
przyciemniających się |
przyciemniających się |
przyciemniających się |
odpowiednik aspektowy: przyciemnić się
Pochodzenie
Zob. ciemny
1. o szybach
Definicja
Kwalifikacja tematyczna
KATEGORIE FIZYCZNE Cechy i właściwości materii kolory i światło
Relacje znaczeniowe
| antonimy: | rozjaśniać się |
Cytaty
|
Szyby w tym samochodzie wykonano ze szkła elektrochromatycznego - w zależności od natężenia promieni słońca zmienia się natężenie prądu przepuszczane przez takie szyby, a jednocześnie przyciemniają się one lub stają się jasne. źródło: NKJP: Andrzej Kublik: Szkło czterech kółek, Gazeta Wyborcza, 1995-08-25 |
|
|
Okulary, które same przyciemniają się w zależności od natężenia światła, tzw. fotochromy, mają różny stopień przyciemnienia, od niewielkiego do silnego, wynoszącego np. 75 proc. źródło: NKJP: Zza słonecznych okularów, Dziennik Polski, 2008-08-14 |
|
|
Całości dopełnia komputer pokładowy, elektroniczna klimatyzacja, szklany dach, samoczynnie przyciemniające się lusterko wsteczne, elektrycznie sterowane szyby we wszystkich drzwiach [...]. źródło: NKJP: Rafał Jemielita: Peugeot 406 '99, Motomagazyn, nr 07, 1999 |
2. o światłach
Definicja
Kwalifikacja tematyczna
KATEGORIE FIZYCZNE Cechy i właściwości materii kolory i światło
Cytaty
|
Cichną dźwięki orkiestry i przyciemniają się światła. źródło: NKJP: Sylwestry z KC-em, Dziennik Polski, 1998-12-31 |