UKRYJ ODMIANĘ ROZWIŃ WSZYSTKO DRUKUJ

równolegle

Chronologizacja

1861, SJPWil

Odmiana

część mowy: przysłówek

Pochodzenie

Zob. równo I, leżeć, por. też równoległy.

1. do drogi

Definicja

tak, że dana rzecz lub osoba znajduje się na całej swojej długości w takiej samej odległości od czegoś bądź kogoś innego

Kwalifikacja tematyczna

KATEGORIE FIZYCZNE Cechy i właściwości przestrzeni ułożenie względem siebie

Relacje znaczeniowe

antonimy:  prostopadle

Połączenia

  • równolegle do autostrady, do jezdni, do szosy, do torów, do ulicy; do granicy, do krawędzi, do linii (brzegowej, kolejowej...), do osi jezdni; do rzeki, do wybrzeża, do ziemi; do bloków, do podłogi, do powierzchni czegoś, do sufitu, do ścian
  • ułożyć/układać coś; biec, iść, jechać, przebiegać; zagrać; ustawiony, usytuowany równolegle

Cytaty

Ulice budowane prostopadle, a nie równolegle do rzeki, stanowią naturalne tamy.

źródło: NKJP: Alicja Lesner: Podtopione domy, Dziennik Bałtycki, 2004-02-16

Teraz Ula ułożyła równolegle dwie cegły, sprawdzając, czy są dość blisko siebie, by blaszanka mogła na nich stanąć.

źródło: NKJP: Irena Jurgielewiczowa: Ten obcy, 1961

[...] fosa w tym miejscu jest po skosie. To znaczy - biegnie równolegle do ulicy Mickiewicza, czyli wzdłuż dawnego muru, ale na skrzyżowaniu z ul. Szpitalną - wszystko na to wskazuje - nagle ścinała róg, podchodząc aż pod sam mur.

źródło: NKJP: (old): Wykopali fosę, Dziennik Polski, 2005-10-28

Widziałem, że jadący równolegle z nami tir sygnalizował skręt w lewo, nawet zatrzymał się na moment.

źródło: NKJP: KAS: Tirem wjechał pod pociąg, Gazeta Poznańska, 2002-02-01

Drugiego dnia imprezy siedziałam sobie na boisku, aby odpocząć, gdy nagle zauważyłam równolegle do mnie siedzącego kolesia.

źródło: NKJP: Internet

Składnia

bez ograniczeń + równolegle +
(do CZEGO/KOGO | z CZYM/KIM)

Informacja normatywna

Uznawane za niepoprawne: równolegle z CZYM, z wyłączeniem użyć z czasownikami typu: iść, biec, jechać równolegle z KIM/CZYM (nie: do KOGO/CZEGO).

2. do spadku dochodów

Definicja

w sposób podobny lub jednakowy pod jakimś względem do czegoś innego

Kwalifikacja tematyczna

KATEGORIE FIZYCZNE Cechy i właściwości materii jakość i intensywność

Relacje znaczeniowe

synonimy:  paralelnie

Cytaty

Do ubiegłego roku kontrakty rosły równolegle do wzrostu liczby pacjentów.

źródło: NKJP: (EBnis): Wielkie oszczędzanie, Gazeta Krakowska, 2003-03-04

Obniżyły się znacznie dochody realne gospodarstw rolniczych. Równolegle do spadku tych dochodów zwiększa się liczba zadłużonych gospodarstw.

źródło: NKJP: Sprawozdanie stenograficzne z obrad Sejmu RP z dnia 19.02.1993

Kolejne wnioski od 24. do 28. polegają na zmianie ustawy o łączności analogicznie, równolegle do zmiany zapisów dotyczących wysokości udziału podmiotów zagranicznych w kapitale.

źródło: NKJP: Sprawozdanie stenograficzne z obrad Sejmu RP z dnia 17.02.2000

Składnia

bez ograniczeń + równolegle +
do CZEGO

3. równocześnie

Definicja

tak, że coś dzieje się w tym samym czasie, w którym dzieje się coś innego

Kwalifikacja tematyczna

KATEGORIE FIZYCZNE Cechy i właściwości czasu upływ czasu

Relacje znaczeniowe

synonimy:  paralelnie, równocześnie II

Połączenia

  • równolegle do działalności, do prac; do festiwalu, do imprezy
  • równolegle z akcją, z działaniami z postępowaniem, z procesem, z rozwojem; z budową, z pracami, z projektem; z karierą, z nauką; z konferencją, z targami, z turniejem
  • dziać się, odbyć się/odbywać się, toczyć się, trwać; działać, funkcjonować, obowiązywać; organizować coś, produkować coś, prowadzić coś, sprzedawać coś, zajmować się; pracować, studiować; rozgrywać coś równolegle

Cytaty

Równolegle toczyły się przygotowania w Paryżu, Warszawie i Krakowie, w La Serena i Santiago w Chile, na Litwie, w Stanach Zjednoczonych i innych miejscach

źródło: NKJP: Daniel Passent: Choroba dyplomatyczna, 2002

Porozumienie jasno precyzowało zakres inwestycji, a znalazło się tam stwierdzenie, że zarówno centrum handlowe jak i dworzec mają powstać i zostać oddane do użytku równolegle, w tym samym czasie.

źródło: NKJP: (mst): Dworzec poczeka, Gazeta Krakowska, 2003-05-17

Wzorem lat ubiegłych !?równolegle do festiwalu w Operze Leśnej odbędą się występy na sopockim molu.

źródło: NKJP: (vera): Zabawa pod gołym niebem, Dziennik Bałtycki, 1999-08-13

Równolegle z karierą piłkarską Arek uczył się w liceum.

źródło: NKJP: Robert22 Błoński: Piłka nożna. Sylwetka Arkadiusza Bąka, Gazeta Wyborcza, 1997-11-26

Wiem, że !?równolegle do nas, w Austrii robione są podobne próby nad tego rodzaju zasilaniem gazowym.

źródło: NKJP: Henryk Szewszyk: Naukowiec z samochodówki, Gazeta Krakowska, 2003-05-0

Składnia

bez ograniczeń + równolegle +
(z KIM/CZYM | !?do KOGO/CZEGO)

Informacja normatywna

Uznawane za niepoprawne równolegle do CZEGO.

Data ostatniej modyfikacji: 08.10.2018
Copyright© Instytut Języka Polskiego PAN