UKRYJ ODMIANĘ ROZWIŃ WSZYSTKO DRUKUJ

bandzior

Chronologizacja

1924, Marceli Dąbrowski, Z za krat i bram więziennych. Djalogi z życia więźniów, polona.pl

Pochodzenie

Od: bandyta

1. ekspresywnie

Wymowa

[bandzior] lub [bańdzior]

Cytaty

Odmiana

część mowy: rzeczownik

1.a osoba, która dla zdobycia pieniędzy napada na ludzi

Definicja

pot. 
bandyta - osoba, która dla zdobycia pieniędzy napada na ludzi

Wymowa

[bandzior] lub [bańdzior]

Kwalifikacja tematyczna

CZŁOWIEK W SPOŁECZEŃSTWIE Prawo i łamanie prawa przestępstwa

Relacje znaczeniowe

synonimy:  bandyta
hiperonimy:  przestępca

Połączenia

  • zamaskowany, uzbrojony; bezwzględny, groźny, niebezpieczny bandzior; miejscowe; nastoletnie, nieletnie bandziory
  • bandziory w kominiarkach
  • bandziory i złodzieje; opryszki i bandziory
  • portret (pamięciowy) bandziora; szajka, szef; napad; pseudonimy bandziorów
  • kara dla bandziora
  • walka; zmowa z bandziorami
  • bandzior dusi kogoś; uciekł, ukrywa się; bandziory napadły, namierzyły kogoś
  • (nie) bać się bandziorów
  • łapać, schwytać, ścigać, tropić, uwolnić, zatrzymać bandziorów; nasłać na kogoś bandziorów
  • aresztowanie bandziorów
  • rozprawić się, walczyć z bandziorami
  • uważać kogoś za bandziora

Cytaty

Angielskie bandziory odebrały mu życie.

źródło: KWSJP: Oskar Maya: Angielskie bandziory odebrały mu życie, prasa, 2006

Latem ktoś rodzicom Gosi ukradł nowy samochód. Znaleziono go w lesie, był spalony... - Boimy się, że naśle na nas jakichś bandziorów - mówią przerażeni rodzice.

źródło: KWSJP: Andrzej Komorowski, Małgorzata Janczewska: Wypalił jej twarz kwasem, prasa, 1998

Kilku bandziorów w kominiarkach i pałami w garściach waliło na oślep.

źródło: KWSJP: Kazimierz Sikorski: W Irlandii Północnej biją naszych, prasa, 2006

Według policji bandzior uciekł z miasta i prawdopodobnie jest w Holandii.

źródło: KWSJP: Ryszard Rudnik, Tomasz Gdula: „Rusek” pije za wymiar sprawiedliwości, prasa, 2006

Dariusz T. spędził ponad dwa lata za kratami. Zmarnowano mu życie, sąsiedzi uważają go za bandziora, stracił źródło dochodów, dom, mieszka z rodzicami.

źródło: KWSJP: Piotr Ożadowicz: Cena zmarnowanego życia, prasa, 2006

Odmiana

część mowy: rzeczownik

rodzaj gramatyczny: m1

liczba pojedyncza liczba mnoga
M. bandzior
bandziorowie
ndepr
bandziory
depr
D. bandziora
bandziorów
C. bandziorowi
bandziorom
B. bandziora
bandziorów
N. bandziorem
bandziorami
Ms. bandziorze
bandziorach
W. bandziorze
bandziorowie
ndepr
bandziory
depr

1.b osoba lekceważąca przyjęte zasady współżycia społecznego

Definicja

pot. 
bandyta - osoba lekceważąca przyjęte zasady współżycia społecznego

Wymowa

[bandzior] lub [bańdzior]

Kwalifikacja tematyczna

CZŁOWIEK W SPOŁECZEŃSTWIE Zasady współżycia społecznego zachowania i wyrażenia nieakceptowane społecznie

Relacje znaczeniowe

synonimy:  bandyta, chuligan, łobuz, łobuziak

Połączenia

  • osiedlowy, stadionowy bandzior

Cytaty

- Ja się nie boję „Krakowiaków” czy „Pershingów”, ja się obawiam o moje dziecko, o mnie, o mój samochód. O to, co znowu strzeli do głowy osiedlowym bandziorom, którzy po zimowej przerwie wylegli na ulice.

źródło: NKJP: Marek Dębicki: Wyszli przed domy, Dziennik Polski, 2001-05-05

Z dnia na dzień widziałam, jak się dzieciaki zmieniały w bandziorów. Przechodzę raz obok boiska szkoły, patrzę, a tam klej wąchają, papierosy palą.

źródło: NKJP: Agnieszka Niezgoda: Los poniżej normy, prasa, 2005

[...] baseball jako dyscyplina sportowa praktycznie u nas nie istnieje. A jednak sklepy z upodobaniem sprzedają akcesoria do nie uprawianego sportu! Sprzedawcy mówią, że na pierwszy rzut oka widać, iż kupujący nie są sportowcami, lecz bandziorami.

źródło: KWSJP: Tomasz Raczek: Pies na telewizję, 1999

Wielu bandziorów, którzy atakowali policjantów i niszczyli mienie po sobotnim meczu Legia - Wisła, pozostaje na wolności.

źródło: NKJP: Iwona Aleksandrowska Piotr Krysiak, Iwona Aleksandrowska, Piotr Krysiak: Niech w kajdanach odrobią to, co zniszczyli!, prasa, 2006

Odmiana

część mowy: rzeczownik

rodzaj gramatyczny: m1

liczba pojedyncza liczba mnoga
M. bandzior
bandziorowie
ndepr
bandziory
depr
D. bandziora
bandziorów
C. bandziorowi
bandziorom
B. bandziora
bandziorów
N. bandziorem
bandziorami
Ms. bandziorze
bandziorach
W. bandziorze
bandziorowie
ndepr
bandziory
depr
Data ostatniej modyfikacji: 13.03.2024
Copyright© Instytut Języka Polskiego PAN
Open toolbar

Menu dostępności

  • Powiększ tekst

  • Zmniejsz tekst

  • Wysoki kontrast

  • Resetuj
json