UKRYJ ODMIANĘ ROZWIŃ WSZYSTKO DRUKUJ

ubecja

Chronologizacja

1978, NFJP

Odmiana

część mowy: rzeczownik

rodzaj gramatyczny: ż

liczba pojedyncza liczba mnoga
M. ubecja
ubecje
D. ubecji
ubecji
neut
ubecyj
char
C. ubecji
ubecjom
B. ubecję
ubecje
N. ubecją
ubecjami
Ms. ubecji
ubecjach
W. ubecjo
ubecje

Inne uwagi

Zwykle lp

Pochodzenie

Od: skrótu UB < Urząd Bezpieczeństwa w PRL.

1.a organizacja

Definicja

pot.  pogard. 
policja polityczna istniejąca w Polsce w latach 1944-56, jednostka Ministerstwa Bezpieczeństwa Publicznego

Noty o użyciu

Wyraz odnoszony często do innych tajnych służb PRL.

Kwalifikacja tematyczna

CZŁOWIEK W SPOŁECZEŃSTWIE Prawo i łamanie prawa policja i inne służby mundurowe

CZŁOWIEK W SPOŁECZEŃSTWIE Tradycja świat dawnych epok i wydarzenia historyczne

Relacje znaczeniowe

synonimy:  UB

Połączenia

  • ubecja i partia
  • agenci, archiwa, oficerowie, teczki ubecji

Cytaty

[...] na początku roku 2005 pojawiła się najpierw w Internecie, a potem na ustach wszystkich Polaków lista IPN-u, zwana potocznie listą Wildsteina, podająca do wiadomości ogółu dziesiątki tysięcy nazwisk osób zapisanych w archiwach ubecji [...].

źródło: NKJP: Marek Bieńczyk: Przezroczystość, 2007

Tam było wyraźnie powiedziane, co ten człowiek robi, jak robi, a mimo to - były nawet dowody na to, że współpracuje z ubecją - nie chciano się go pozbyć.

źródło: NKJP: Jarosław Józef Szczepański: Górnik polski, 2005

[...] ośmielił się wmieszać Pana dostojną osobę w nędzną prowokację polityczną i umieścić pańskie nazwisko na osławionych listach proskrypcyjnych domniemanych agentów ubecji.

źródło: NKJP: Aleksander Małachowski: Do Jana Zamoyskiego, Gazeta Wyborcza, 1992-06-10

1.b ludzie

Definicja

pot.  pogard. 
grupa lub ogół osób pracujących w Urzędzie Bezpieczeństwa - policji politycznej, działającej w Polsce w latach 1944-56

Noty o użyciu

Wyraz odnoszony często do pracowników innych tajnych służb PRL.

Kwalifikacja tematyczna

CZŁOWIEK W SPOŁECZEŃSTWIE Prawo i łamanie prawa policja i inne służby mundurowe

CZŁOWIEK W SPOŁECZEŃSTWIE Tradycja świat dawnych epok i wydarzenia historyczne

Relacje znaczeniowe

synonimy:  UB

Połączenia

  • ubecja aresztowała, podsłuchiwała kogoś; rozszyfrowała coś

Cytaty

[...] przeciętni ubecy to są małe gnojki. Dajcie im spokój. - Ale jak do Pana przyszła ubecja zabrać prawo jazdy, to wyrzucił ich Pan za drzwi... - Tak! Powiedziałem: „Won”.

źródło: NKJP: Krzysztof Burnetko; Witold Bereś: Marek Edelman. Życie. Po prostu, 2008

- „Towarzysze, jednego dnia się budzicie i nie ma >>Solidarnościubecja, musiał spędzać urlopy na Krymie, gdzie przymusowo oddawał krew do analizy.

źródło: NKJP: Ernest Skalski: Powtórka z PRL, Gazeta Wyborcza, 1997-03-26

Przecież wiadomo, jak działała ubecja: łamali ludzi w podły sposób, czasami wykorzystując jakieś wstydliwe sprawy, czasami zastraszając...

źródło: NKJP: (o): TW Wiktor, Życie Podkarpackie, 2007-12-09

Ubecja zrewidowała jego kawalerkę na placu Wilsona w stolicy, a wszystkie jego obrazy wyrzuciła ze złości na śmietnik.

źródło: NKJP: Kazimierz Kutz: Piąta strona świata, 2010

Data ostatniej modyfikacji: 14.05.2018
Copyright© Instytut Języka Polskiego PAN
Open toolbar

Menu dostępności

  • Powiększ tekst

  • Zmniejsz tekst

  • Wysoki kontrast

  • Resetuj
json