UKRYJ ODMIANĘ ROZWIŃ WSZYSTKO DRUKUJ

sykać

Chronologizacja

1675, Kart XVII-XVIII

Odmiana

część mowy: czasownik

aspekt: niedokonany

Tryb oznajmujący

Czas teraźniejszy

	liczba pojedyncza	liczba mnoga
1 os.	sykam	sykamy
2 os.	sykasz	sykacie
3 os.	syka	sykają

Czas przeszły

	liczba pojedyncza			liczba mnoga
	m	ż	n	mo	-mo
1 os.	sykałem +(e)m sykał	sykałam +(e)m sykała	sykałom +(e)m sykało	sykaliśmy +(e)śmy sykali	sykałyśmy +(e)śmy sykały
2 os.	sykałeś +(e)ś sykał	sykałaś +(e)ś sykała	sykałoś +(e)ś sykało	sykaliście +(e)ście sykali	sykałyście +(e)ście sykały
3 os.	sykał	sykała	sykało	sykali	sykały

bezosobnik: sykano

Czas przyszły

	liczba pojedyncza			liczba mnoga
	m	ż	n	mo	-mo
1 os.	będę sykał będę sykać	będę sykała będę sykać	będę sykało będę sykać	będziemy sykali będziemy sykać	będziemy sykały będziemy sykać
2 os.	będziesz sykał będziesz sykać	będziesz sykała będziesz sykać	będziesz sykało będziesz sykać	będziecie sykali będziecie sykać	będziecie sykały będziecie sykać
3 os.	będzie sykał będzie sykać	będzie sykała będzie sykać	będzie sykało będzie sykać	będą sykali będą sykać	będą sykały będą sykać

Tryb rozkazujący

	liczba pojedyncza	liczba mnoga
1 os.		sykajmy
2 os.	sykaj	sykajcie

Tryb warunkowy

	liczba pojedyncza			liczba mnoga
	m	ż	n	mo	-mo
1 os.	sykałbym bym sykał	sykałabym bym sykała	sykałobym bym sykało	sykalibyśmy byśmy sykali	sykałybyśmy byśmy sykały
2 os.	sykałbyś byś sykał	sykałabyś byś sykała	sykałobyś byś sykało	sykalibyście byście sykali	sykałybyście byście sykały
3 os.	sykałby by sykał	sykałaby by sykała	sykałoby by sykało	sykaliby by sykali	sykałyby by sykały

bezosobnik: sykano by

bezokolicznik: sykać

imiesłów przysłówkowy współczesny: sykając

gerundium: sykanie

	liczba pojedyncza	liczba mnoga
M.	sykanie	sykania
D.	sykania	sykań
C.	sykaniu	sykaniom
B.	sykanie	sykania
N.	sykaniem	sykaniami
Ms.	sykaniu	sykaniach
W.	sykanie	sykania

imiesłów przymiotnikowy czynny: sykający

	liczba pojedyncza
	m1	m2	m3	n1, n2	ż
	M.	sykający	sykający	sykający	sykające	sykająca
D.	sykającego	sykającego	sykającego	sykającego	sykającej
C.	sykającemu	sykającemu	sykającemu	sykającemu	sykającej
B.	sykającego	sykającego	sykający	sykające	sykającą
N.	sykającym	sykającym	sykającym	sykającym	sykającą
Ms.	sykającym	sykającym	sykającym	sykającym	sykającej

	liczba mnoga
	p1	m1 ndepr	m1 depr	pozostałe
	M.	sykający	sykający	sykające	sykające
D.	sykających	sykających	sykających	sykających
C.	sykającym	sykającym	sykającym	sykającym
B.	sykających	sykających	sykających	sykające
N.	sykającymi	sykającymi	sykającymi	sykającymi
Ms.	sykających	sykających	sykających	sykających

odpowiednik aspektowy: syknąć

Pochodzenie

psł. *sykati 'wydawać syk (dźwięk przypominający sy!)'

1. z bólu

Definicja

książk.

wydawać odgłos przypominający wydłużone wymawianie głoski s

Kwalifikacja tematyczna

KATEGORIE FIZYCZNE Cechy i właściwości materii dźwięki

CZŁOWIEK I PRZYRODA Świat zwierząt zwyczaje i zachowania zwierząt

Relacje znaczeniowe

synonimy:

syczeć

Połączenia

sykać z bólu

Cytaty

Człowiek z obu nogami amputowanymi do kolan mówi cicho jakieś słowa. Jagiełło syka przez zęby, jakby to jego uraził ktoś w ranę.

źródło: NKJP: Roman Bratny: Kolumbowie — rocznik 20, 1957

[...] po tej bójce na weselu przeleżałem kilka dni w łóżku, nie mogąc podnieść ani ręki, ani nogi. [...] Gdy po paru dniach zacząłem chodzić, potykając się jeszcze, opierając o ściany i sykając z bólu, zawsze któraś z nich, zazwyczaj Hela, szła do stodoły, do stajni, do drewutni.

źródło: NKJP: Tadeusz Nowak: A jak królem, a jak katem będziesz, 1967

Po wzgórzach chrzęściła krótka ostra trawa i sykały nieprzeliczone polne koniki.

źródło: NKJP: Zofia Kossak: Błogosławiona wina, 1953

2. ze złością

Definicja

książk.

mówić przez zaciśnięte usta lub zęby, wyrażając emocje takie jak złość czy niechęć

Kwalifikacja tematyczna

CZŁOWIEK W SPOŁECZEŃSTWIE Język mówienie

CZŁOWIEK JAKO ISTOTA PSYCHICZNA Stany psychiczne człowieka zachowania emocjonalne

Relacje znaczeniowe

synonimy:

syczeć

Cytaty

	[...] nie myślimy o tym, że kiedyś i my będziemy starsi i jakiś młody gniewny będzie na nas sykał, że idziemy powoli lub będziemy chcieć np. usiąść w autobusie. źródło: Internet: poradnikdlaopiekunaiseniora.blogspot.com
	Jeden na drugiego syka: cicho, ciiicho... Tego licho bierze, bo mu przerzucili program, tamten nie może się skupić, ów się obraża. źródło: NKJP: Marzena i Tadeusz Woźniakowie: Zdrowy umiar na talerzu, Dziennik Zachodni, 2004-08-14
	Ktoś syka z rzędu nad nimi. Przeszkadzają, chcą gadać, to po co przyszli do teatru. Później porozmawiamy. źródło: NKJP: Marek Kochan: Plac zabaw, 2007
	Nayana, krztusząc się ze śmiechu, wymknęła się z kościoła, bo nawet cierpliwi Szwedzi zaczęli na nią sykać. źródło: NKJP: Grażyna Plebanek: Przystupa, 2007

Składnia

	+	sykać	+	że ZDANIE + (na KOGO)
	+	sykać	+	MOWA WPROST + (na KOGO)

Data ostatniej modyfikacji: 10.02.2021