UKRYJ ODMIANĘ ROZWIŃ WSZYSTKO DRUKUJ

wypominki

Chronologizacja

1888, Kłosy, t. 46, books.google.pl
Wcześniej używane w lp. r. ż - B.lp wypominkę poświadczony w wierszu T. Lenartowicza "Wiecznie to samo" (1855).

Odmiana

część mowy: rzeczownik

rodzaj gramatyczny: p3

liczba pojedyncza liczba mnoga
M. wypominki
D. wypominków
C. wypominkom
B. wypominki
N. wypominkami
Ms. wypominkach
W. wypominki

Inne uwagi

Spotykane również użycie formy D. wypominek.

Pochodzenie

Od: przedrostkowego czasownika wypomnieć / wypominać; zob. pomnieć

1. w kościele

Definicja

rel. 
nabożeństwo za zmarłych odprawiane w kościele katolickim codziennie w oktawie Wszystkich Świętych, a także w innych okresach, polegające na tym, że wyczytuje się się imiona i nazwiska osób zmarłych, a następnie odmawia w ich intencji określone modlitwy

Kwalifikacja tematyczna

CZŁOWIEK W SPOŁECZEŃSTWIE ➔ Religia – kościół ➔ sakramenty i obrzędy religijne

CZŁOWIEK JAKO ISTOTA FIZYCZNA ➔ Bieg życia ➔ śmierć

Relacje znaczeniowe

synonimy:  wspominki

Połączenia

  • listopadowe wypominki
  • wypominki za zmarłych, za duszę kogoś
  • ofiara na wypominki
  • czytać, odprawiać wypominki
  • dawać na wypominki

Cytaty

Dzisiaj Zaduszki. We wszystkich kościołach odczytuje się wypominki za zmarłych.

źródło: NKJP: Dziennik Polski, 2005-11-02

Gosposia wspominała bratową z najwyższym szacunkiem, dawała księdzu na wypominki za jej duszę.

źródło: NKJP: Antoni Kroh: Starorzecza, 2010

2. w rodzinie

Definicja

żart. 
przypominanie jakichś złych rzeczy, które ktoś dawniej zrobił lub robi, połączone z wyrażaniem pretensji do tej osoby

Kwalifikacja tematyczna

CZŁOWIEK JAKO ISTOTA PSYCHICZNA ➔ Relacje międzyludzkie ➔ określenia relacji międzyludzkich

Cytaty

O ile kandydaci starają się utrzymać klasę, o tyle ich sprzymierzeńcy używają sobie wzajemnie bez ograniczeń. Trwają rozliczenia, wypominki, a wyborcom pozostaje gorycz. Czy po raz kolejny będą musieli wybierać między większym lub mniejszym złem?

źródło: NKJP: Myślenice do II tury, Gazeta Krakowska, 2003-03-21

[...] w nerwach bardzo często mówi mi, że ten związek go męczy, że moje ciągłe wypominki doprowadzają go do szału, ale jak ja mam spuścić z tonu, skoro jego przeszłość mija się z moimi schematami moralnymi [...]

źródło: Internet: vinted.pl

Data ostatniej modyfikacji: 01.11.2017
Copyright© Instytut Języka Polskiego PAN
Open toolbar

Menu dostępności

  • Powiększ tekst

  • Zmniejsz tekst

  • Wysoki kontrast

  • Resetuj
json