UKRYJ ODMIANĘ ROZWIŃ WSZYSTKO DRUKUJ

dorżnąć

Chronologizacja

XVII w., Kart XVII-XVIII
W postaci: dorznąć

1. drzewa

Definicja

oddzielić do końca coś od podstawy lub całości za pomocą ostrego narzędzia

Kwalifikacja tematyczna

CODZIENNE ŻYCIE CZŁOWIEKA Praca rodzaje pracy

Cytaty

Mimo zapowiedzi [...] rządzący dali czas drwalom, by zdążyli dorżnąć drzewa, skazane na zagładę przez swoich właścicieli.

źródło: Wincenty Elsner: Zielony Sojusz, Dziennik Trybuna, 2017-03-05 (trybuna.info)

Odmiana

część mowy: czasownik

aspekt: dokonany

Tryb oznajmujący

Czas przyszły

liczba pojedyncza liczba mnoga
1 os. dorżnę
dorżniemy
2 os. dorżniesz
dorżniecie
3 os. dorżnie
dorżną

Czas przeszły

liczba pojedyncza liczba mnoga
m ż n mo -mo
1 os. dorżnąłem
+(e)m dorżnął
dorżnęłam
+(e)m dorżnęła
dorżnęłom
+(e)m dorżnęło
dorżnęliśmy
+(e)śmy dorżnęli
dorżnęłyśmy
+(e)śmy dorżnęły
2 os. dorżnąłeś
+(e)ś dorżnął
dorżnęłaś
+(e)ś dorżnęła
dorżnęłoś
+(e)ś dorżnęło
dorżnęliście
+(e)ście dorżnęli
dorżnęłyście
+(e)ście dorżnęły
3 os. dorżnął
dorżnęła
dorżnęło
dorżnęli
dorżnęły

bezosobnik: dorżnięto

Tryb rozkazujący

liczba pojedyncza liczba mnoga
1 os. dorżnijmy
2 os. dorżnij
dorżnijcie

Tryb warunkowy

liczba pojedyncza liczba mnoga
m ż n mo -mo
1 os. dorżnąłbym
bym dorżnął
dorżnęłabym
bym dorżnęła
dorżnęłobym
bym dorżnęło
dorżnęlibyśmy
byśmy dorżnęli
dorżnęłybyśmy
byśmy dorżnęły
2 os. dorżnąłbyś
byś dorżnął
dorżnęłabyś
byś dorżnęła
dorżnęłobyś
byś dorżnęło
dorżnęlibyście
byście dorżnęli
dorżnęłybyście
byście dorżnęły
3 os. dorżnąłby
by dorżnął
dorżnęłaby
by dorżnęła
dorżnęłoby
by dorżnęło
dorżnęliby
by dorżnęli
dorżnęłyby
by dorżnęły

bezosobnik: dorżnięto by

bezokolicznik: dorżnąć

imiesłów przysłówkowy uprzedni: dorżnąwszy

gerundium: dorżnięcie

liczba pojedyncza liczba mnoga
M. dorżnięcie
dorżnięcia
D. dorżnięcia
dorżnięć
C. dorżnięciu
dorżnięciom
B. dorżnięcie
dorżnięcia
N. dorżnięciem
dorżnięciami
Ms. dorżnięciu
dorżnięciach
W. dorżnięcie
dorżnięcia

imiesłów przymiotnikowy bierny: dorżnięty

liczba pojedyncza
m1 m2 m3 n1, n2 ż
M. dorżnięty
dorżnięty
dorżnięty
dorżnięte
dorżnięta
D. dorżniętego
dorżniętego
dorżniętego
dorżniętego
dorżniętej
C. dorżniętemu
dorżniętemu
dorżniętemu
dorżniętemu
dorżniętej
B. dorżniętego
dorżniętego
dorżnięty
dorżnięte
dorżniętą
N. dorżniętym
dorżniętym
dorżniętym
dorżniętym
dorżniętą
Ms. dorżniętym
dorżniętym
dorżniętym
dorżniętym
dorżniętej
liczba mnoga
p1 m1 ndepr m1 depr pozostałe
M. dorżnięci
dorżnięci
dorżnięte
dorżnięte
D. dorżniętych
dorżniętych
dorżniętych
dorżniętych
C. dorżniętym
dorżniętym
dorżniętym
dorżniętym
B. dorżniętych
dorżniętych
dorżniętych
dorżnięte
N. dorżniętymi
dorżniętymi
dorżniętymi
dorżniętymi
Ms. dorżniętych
dorżniętych
dorżniętych
dorżniętych

odpowiednik aspektowy: dorzynać

Składnia

bez ograniczeń + dorżnąć +
CO

2. na części

Definicja

podzielić do końca coś na bardzo drobne części za pomocą ostrego narzędzia

Kwalifikacja tematyczna

CODZIENNE ŻYCIE CZŁOWIEKA Praca rodzaje pracy

Cytaty

Można też dorżnąć sieczki w sieczkarni.

źródło: Internet: salon24.pl

Odmiana

część mowy: czasownik

aspekt: dokonany

Tryb oznajmujący

Czas przyszły

liczba pojedyncza liczba mnoga
1 os. dorżnę
dorżniemy
2 os. dorżniesz
dorżniecie
3 os. dorżnie
dorżną

Czas przeszły

liczba pojedyncza liczba mnoga
m ż n mo -mo
1 os. dorżnąłem
+(e)m dorżnął
dorżnęłam
+(e)m dorżnęła
dorżnęłom
+(e)m dorżnęło
dorżnęliśmy
+(e)śmy dorżnęli
dorżnęłyśmy
+(e)śmy dorżnęły
2 os. dorżnąłeś
+(e)ś dorżnął
dorżnęłaś
+(e)ś dorżnęła
dorżnęłoś
+(e)ś dorżnęło
dorżnęliście
+(e)ście dorżnęli
dorżnęłyście
+(e)ście dorżnęły
3 os. dorżnął
dorżnęła
dorżnęło
dorżnęli
dorżnęły

bezosobnik: dorżnięto

Tryb rozkazujący

liczba pojedyncza liczba mnoga
1 os. dorżnijmy
2 os. dorżnij
dorżnijcie

Tryb warunkowy

liczba pojedyncza liczba mnoga
m ż n mo -mo
1 os. dorżnąłbym
bym dorżnął
dorżnęłabym
bym dorżnęła
dorżnęłobym
bym dorżnęło
dorżnęlibyśmy
byśmy dorżnęli
dorżnęłybyśmy
byśmy dorżnęły
2 os. dorżnąłbyś
byś dorżnął
dorżnęłabyś
byś dorżnęła
dorżnęłobyś
byś dorżnęło
dorżnęlibyście
byście dorżnęli
dorżnęłybyście
byście dorżnęły
3 os. dorżnąłby
by dorżnął
dorżnęłaby
by dorżnęła
dorżnęłoby
by dorżnęło
dorżnęliby
by dorżnęli
dorżnęłyby
by dorżnęły

bezosobnik: dorżnięto by

bezokolicznik: dorżnąć

imiesłów przysłówkowy uprzedni: dorżnąwszy

gerundium: dorżnięcie

liczba pojedyncza liczba mnoga
M. dorżnięcie
dorżnięcia
D. dorżnięcia
dorżnięć
C. dorżnięciu
dorżnięciom
B. dorżnięcie
dorżnięcia
N. dorżnięciem
dorżnięciami
Ms. dorżnięciu
dorżnięciach
W. dorżnięcie
dorżnięcia

imiesłów przymiotnikowy bierny: dorżnięty

liczba pojedyncza
m1 m2 m3 n1, n2 ż
M. dorżnięty
dorżnięty
dorżnięty
dorżnięte
dorżnięta
D. dorżniętego
dorżniętego
dorżniętego
dorżniętego
dorżniętej
C. dorżniętemu
dorżniętemu
dorżniętemu
dorżniętemu
dorżniętej
B. dorżniętego
dorżniętego
dorżnięty
dorżnięte
dorżniętą
N. dorżniętym
dorżniętym
dorżniętym
dorżniętym
dorżniętą
Ms. dorżniętym
dorżniętym
dorżniętym
dorżniętym
dorżniętej
liczba mnoga
p1 m1 ndepr m1 depr pozostałe
M. dorżnięci
dorżnięci
dorżnięte
dorżnięte
D. dorżniętych
dorżniętych
dorżniętych
dorżniętych
C. dorżniętym
dorżniętym
dorżniętym
dorżniętym
B. dorżniętych
dorżniętych
dorżniętych
dorżnięte
N. dorżniętymi
dorżniętymi
dorżniętymi
dorżniętymi
Ms. dorżniętych
dorżniętych
dorżniętych
dorżniętych

Składnia

bez ograniczeń + dorżnąć +
CZEGO | CO

3. rowek

Definicja

wyciąć w czymś do końca jakieś wzory lub figury z jakiegoś materiału

Kwalifikacja tematyczna

CODZIENNE ŻYCIE CZŁOWIEKA Praca rodzaje pracy

CZŁOWIEK I TECHNIKA Przemysł rzemiosło

Cytaty

Żeliwo ma dużą zawartość węgla – zatem nadaje się do elementów ruchomych, pracujących w trudnych warunkach. Ja zastosowałem materiał B101, dorżnąłem rowki smarownicze i dodałem kalamitki.

źródło: Internet: hacy.pl

Odmiana

część mowy: czasownik

aspekt: dokonany

Tryb oznajmujący

Czas przyszły

liczba pojedyncza liczba mnoga
1 os. dorżnę
dorżniemy
2 os. dorżniesz
dorżniecie
3 os. dorżnie
dorżną

Czas przeszły

liczba pojedyncza liczba mnoga
m ż n mo -mo
1 os. dorżnąłem
+(e)m dorżnął
dorżnęłam
+(e)m dorżnęła
dorżnęłom
+(e)m dorżnęło
dorżnęliśmy
+(e)śmy dorżnęli
dorżnęłyśmy
+(e)śmy dorżnęły
2 os. dorżnąłeś
+(e)ś dorżnął
dorżnęłaś
+(e)ś dorżnęła
dorżnęłoś
+(e)ś dorżnęło
dorżnęliście
+(e)ście dorżnęli
dorżnęłyście
+(e)ście dorżnęły
3 os. dorżnął
dorżnęła
dorżnęło
dorżnęli
dorżnęły

bezosobnik: dorżnięto

Tryb rozkazujący

liczba pojedyncza liczba mnoga
1 os. dorżnijmy
2 os. dorżnij
dorżnijcie

Tryb warunkowy

liczba pojedyncza liczba mnoga
m ż n mo -mo
1 os. dorżnąłbym
bym dorżnął
dorżnęłabym
bym dorżnęła
dorżnęłobym
bym dorżnęło
dorżnęlibyśmy
byśmy dorżnęli
dorżnęłybyśmy
byśmy dorżnęły
2 os. dorżnąłbyś
byś dorżnął
dorżnęłabyś
byś dorżnęła
dorżnęłobyś
byś dorżnęło
dorżnęlibyście
byście dorżnęli
dorżnęłybyście
byście dorżnęły
3 os. dorżnąłby
by dorżnął
dorżnęłaby
by dorżnęła
dorżnęłoby
by dorżnęło
dorżnęliby
by dorżnęli
dorżnęłyby
by dorżnęły

bezosobnik: dorżnięto by

bezokolicznik: dorżnąć

imiesłów przysłówkowy uprzedni: dorżnąwszy

gerundium: dorżnięcie

liczba pojedyncza liczba mnoga
M. dorżnięcie
dorżnięcia
D. dorżnięcia
dorżnięć
C. dorżnięciu
dorżnięciom
B. dorżnięcie
dorżnięcia
N. dorżnięciem
dorżnięciami
Ms. dorżnięciu
dorżnięciach
W. dorżnięcie
dorżnięcia

imiesłów przymiotnikowy bierny: dorżnięty

liczba pojedyncza
m1 m2 m3 n1, n2 ż
M. dorżnięty
dorżnięty
dorżnięty
dorżnięte
dorżnięta
D. dorżniętego
dorżniętego
dorżniętego
dorżniętego
dorżniętej
C. dorżniętemu
dorżniętemu
dorżniętemu
dorżniętemu
dorżniętej
B. dorżniętego
dorżniętego
dorżnięty
dorżnięte
dorżniętą
N. dorżniętym
dorżniętym
dorżniętym
dorżniętym
dorżniętą
Ms. dorżniętym
dorżniętym
dorżniętym
dorżniętym
dorżniętej
liczba mnoga
p1 m1 ndepr m1 depr pozostałe
M. dorżnięci
dorżnięci
dorżnięte
dorżnięte
D. dorżniętych
dorżniętych
dorżniętych
dorżniętych
C. dorżniętym
dorżniętym
dorżniętym
dorżniętym
B. dorżniętych
dorżniętych
dorżniętych
dorżnięte
N. dorżniętymi
dorżniętymi
dorżniętymi
dorżniętymi
Ms. dorżniętych
dorżniętych
dorżniętych
dorżniętych

odpowiednik aspektowy: dorzynać

Składnia

bez ograniczeń + dorżnąć +
CO

4. zwierzę

Definicja

zabić ostrym narzędziem bliskiego śmierci człowieka lub zwierzę

Warianty

  • rzadziej przest. dorznąć

Kwalifikacja tematyczna

CZŁOWIEK JAKO ISTOTA FIZYCZNA Bieg życia śmierć

CZŁOWIEK I PRZYRODA Świat zwierząt hodowla i opieka nad zwierzętami; człowiek wobec zwierząt

Relacje znaczeniowe

hiperonimy:  dobić

Cytaty

- Łżesz - powiedziała niepewnie. - Ona... W garści ją trzymam. A ciebie trafię dobrze i nożem szybko dorżnę.

źródło: NKJP: Artur Baniewicz: Smoczy pazur, 2003

Jak się krowa źle wycieliła, to lekarz dorżnął.

źródło: NKJP: Internet

Kolo z sąsiedniej wsi kupił dwa lata temu trzy jałówki [...] z Niemiec po 6000 zł za sztukę. Jedna mu zdechła, drugą dorznął, a trzecią sprzedał za 600 zł.

źródło: Internet: agrofoto.pl

Odmiana

część mowy: czasownik

aspekt: dokonany

Tryb oznajmujący

Czas przyszły

liczba pojedyncza liczba mnoga
1 os. dorżnę
dorżniemy
2 os. dorżniesz
dorżniecie
3 os. dorżnie
dorżną

Czas przeszły

liczba pojedyncza liczba mnoga
m ż n mo -mo
1 os. dorżnąłem
+(e)m dorżnął
dorżnęłam
+(e)m dorżnęła
dorżnęłom
+(e)m dorżnęło
dorżnęliśmy
+(e)śmy dorżnęli
dorżnęłyśmy
+(e)śmy dorżnęły
2 os. dorżnąłeś
+(e)ś dorżnął
dorżnęłaś
+(e)ś dorżnęła
dorżnęłoś
+(e)ś dorżnęło
dorżnęliście
+(e)ście dorżnęli
dorżnęłyście
+(e)ście dorżnęły
3 os. dorżnął
dorżnęła
dorżnęło
dorżnęli
dorżnęły

bezosobnik: dorżnięto

Tryb rozkazujący

liczba pojedyncza liczba mnoga
1 os. dorżnijmy
2 os. dorżnij
dorżnijcie

Tryb warunkowy

liczba pojedyncza liczba mnoga
m ż n mo -mo
1 os. dorżnąłbym
bym dorżnął
dorżnęłabym
bym dorżnęła
dorżnęłobym
bym dorżnęło
dorżnęlibyśmy
byśmy dorżnęli
dorżnęłybyśmy
byśmy dorżnęły
2 os. dorżnąłbyś
byś dorżnął
dorżnęłabyś
byś dorżnęła
dorżnęłobyś
byś dorżnęło
dorżnęlibyście
byście dorżnęli
dorżnęłybyście
byście dorżnęły
3 os. dorżnąłby
by dorżnął
dorżnęłaby
by dorżnęła
dorżnęłoby
by dorżnęło
dorżnęliby
by dorżnęli
dorżnęłyby
by dorżnęły

bezosobnik: dorżnięto by

bezokolicznik: dorżnąć

imiesłów przysłówkowy uprzedni: dorżnąwszy

gerundium: dorżnięcie

liczba pojedyncza liczba mnoga
M. dorżnięcie
dorżnięcia
D. dorżnięcia
dorżnięć
C. dorżnięciu
dorżnięciom
B. dorżnięcie
dorżnięcia
N. dorżnięciem
dorżnięciami
Ms. dorżnięciu
dorżnięciach
W. dorżnięcie
dorżnięcia

imiesłów przymiotnikowy bierny: dorżnięty

liczba pojedyncza
m1 m2 m3 n1, n2 ż
M. dorżnięty
dorżnięty
dorżnięty
dorżnięte
dorżnięta
D. dorżniętego
dorżniętego
dorżniętego
dorżniętego
dorżniętej
C. dorżniętemu
dorżniętemu
dorżniętemu
dorżniętemu
dorżniętej
B. dorżniętego
dorżniętego
dorżnięty
dorżnięte
dorżniętą
N. dorżniętym
dorżniętym
dorżniętym
dorżniętym
dorżniętą
Ms. dorżniętym
dorżniętym
dorżniętym
dorżniętym
dorżniętej
liczba mnoga
p1 m1 ndepr m1 depr pozostałe
M. dorżnięci
dorżnięci
dorżnięte
dorżnięte
D. dorżniętych
dorżniętych
dorżniętych
dorżniętych
C. dorżniętym
dorżniętym
dorżniętym
dorżniętym
B. dorżniętych
dorżniętych
dorżniętych
dorżnięte
N. dorżniętymi
dorżniętymi
dorżniętymi
dorżniętymi
Ms. dorżniętych
dorżniętych
dorżniętych
dorżniętych

odpowiednik aspektowy: dorzynać

Składnia

bez ograniczeń + dorżnąć +
KOGO/CO + (CZYM)

5. gospodarkę

Definicja

pot. 
dobić - pogorszyć zły stan lub samopoczucie

Warianty

  • rzadziej przest. dorznąć

Kwalifikacja tematyczna

KATEGORIE FIZYCZNE Cechy i właściwości materii jakość i intensywność

Relacje znaczeniowe

synonimy:  dobić

Cytaty

Problem tylko, czy dobrą metodą jest dorżnąć podatkami tych, którzy jeszcze je mogą płacić [...].

źródło: Internet: lotnictwo.net.pl

Trzydziestu pracowników człuchowskiego szpitala, którzy złożyli pozwy, domagając się 203 zł obiecanej przez rząd podwyżki, dostanie swoje pieniądze [...]. To dorżnięcie szpitala [...].

źródło: NKJP: (pif): Sąd każe, szpital płaci, Dziennik Bałtycki, 2001-08-28

Maszyny - wprowadzenie 22% VAT i zgoda na to oznacza po prostu dorżnięcie polskiego rolnika.

źródło: NKJP: Sprawozdanie stenograficzne z obrad Sejmu RP z dnia 20.12.2002

Prowadzący podrzucał jak żongler idiotyzmy wyplatane przez nieszczęsną belferkę – co sprawiało wrażenie, że potężna machina telewizyjna została uruchomiona tylko po to, by dorżnąć sątopską wychowawczynię i sątopską społeczność [...].

źródło: NKJP: Zbigniew Bauer: W Sątopach, Gazeta Krakowska, 2006-01-14

Dopłaty dla rolnictwa promuje głównie Francja, żeby dorznąć całe rolnictwo poza własnym.

źródło: Internet: wizaz.pl

Odmiana

część mowy: czasownik

aspekt: dokonany

Tryb oznajmujący

Czas przyszły

liczba pojedyncza liczba mnoga
1 os. dorżnę
dorżniemy
2 os. dorżniesz
dorżniecie
3 os. dorżnie
dorżną

Czas przeszły

liczba pojedyncza liczba mnoga
m ż n mo -mo
1 os. dorżnąłem
+(e)m dorżnął
dorżnęłam
+(e)m dorżnęła
dorżnęłom
+(e)m dorżnęło
dorżnęliśmy
+(e)śmy dorżnęli
dorżnęłyśmy
+(e)śmy dorżnęły
2 os. dorżnąłeś
+(e)ś dorżnął
dorżnęłaś
+(e)ś dorżnęła
dorżnęłoś
+(e)ś dorżnęło
dorżnęliście
+(e)ście dorżnęli
dorżnęłyście
+(e)ście dorżnęły
3 os. dorżnął
dorżnęła
dorżnęło
dorżnęli
dorżnęły

bezosobnik: dorżnięto

Tryb rozkazujący

liczba pojedyncza liczba mnoga
1 os. dorżnijmy
2 os. dorżnij
dorżnijcie

Tryb warunkowy

liczba pojedyncza liczba mnoga
m ż n mo -mo
1 os. dorżnąłbym
bym dorżnął
dorżnęłabym
bym dorżnęła
dorżnęłobym
bym dorżnęło
dorżnęlibyśmy
byśmy dorżnęli
dorżnęłybyśmy
byśmy dorżnęły
2 os. dorżnąłbyś
byś dorżnął
dorżnęłabyś
byś dorżnęła
dorżnęłobyś
byś dorżnęło
dorżnęlibyście
byście dorżnęli
dorżnęłybyście
byście dorżnęły
3 os. dorżnąłby
by dorżnął
dorżnęłaby
by dorżnęła
dorżnęłoby
by dorżnęło
dorżnęliby
by dorżnęli
dorżnęłyby
by dorżnęły

bezosobnik: dorżnięto by

bezokolicznik: dorżnąć

imiesłów przysłówkowy uprzedni: dorżnąwszy

gerundium: dorżnięcie

liczba pojedyncza liczba mnoga
M. dorżnięcie
dorżnięcia
D. dorżnięcia
dorżnięć
C. dorżnięciu
dorżnięciom
B. dorżnięcie
dorżnięcia
N. dorżnięciem
dorżnięciami
Ms. dorżnięciu
dorżnięciach
W. dorżnięcie
dorżnięcia

imiesłów przymiotnikowy bierny: dorżnięty

liczba pojedyncza
m1 m2 m3 n1, n2 ż
M. dorżnięty
dorżnięty
dorżnięty
dorżnięte
dorżnięta
D. dorżniętego
dorżniętego
dorżniętego
dorżniętego
dorżniętej
C. dorżniętemu
dorżniętemu
dorżniętemu
dorżniętemu
dorżniętej
B. dorżniętego
dorżniętego
dorżnięty
dorżnięte
dorżniętą
N. dorżniętym
dorżniętym
dorżniętym
dorżniętym
dorżniętą
Ms. dorżniętym
dorżniętym
dorżniętym
dorżniętym
dorżniętej
liczba mnoga
p1 m1 ndepr m1 depr pozostałe
M. dorżnięci
dorżnięci
dorżnięte
dorżnięte
D. dorżniętych
dorżniętych
dorżniętych
dorżniętych
C. dorżniętym
dorżniętym
dorżniętym
dorżniętym
B. dorżniętych
dorżniętych
dorżniętych
dorżnięte
N. dorżniętymi
dorżniętymi
dorżniętymi
dorżniętymi
Ms. dorżniętych
dorżniętych
dorżniętych
dorżniętych

odpowiednik aspektowy: dorzynać

Składnia

bez ograniczeń + dorżnąć +
KOGO/CO + (CZYM)
Data ostatniej modyfikacji: 16.10.2018
Copyright© Instytut Języka Polskiego PAN
Open toolbar

Menu dostępności

  • Powiększ tekst

  • Zmniejsz tekst

  • Wysoki kontrast

  • Resetuj
json