Chronologizacja
Odmiana
część mowy: rzeczownik
rodzaj gramatyczny: m3
| liczba pojedyncza | liczba mnoga | ||
|---|---|---|---|
| M. | czepek |
czepki |
|
| D. | czepka |
czepków |
|
| C. | czepkowi |
czepkom |
|
| B. | czepek |
czepki |
|
| N. | czepkiem |
czepkami |
|
| Ms. | czepku |
czepkach |
|
| W. | czepku |
czepki |
Pochodzenie
psł. *čepъkъ 'nakrycie głowy, czepiec'
1. kąpielowy
Definicja
Kwalifikacja tematyczna
CZŁOWIEK JAKO ISTOTA FIZYCZNA Pielęgnacja ciała przedmioty związane z pielęgnacją ciała
CODZIENNE ŻYCIE CZŁOWIEKA Sport przedmioty związane ze sportem
Połączenia
- obcisły czepek; czepek kąpielowy, pływacki
Cytaty
|
Najrozsądniej byłoby przed kąpielą założyć czepek, ale która z nas dobrze wygląda w takim nakryciu głowy? źródło: NKJP: Jak ochronić włosy przed słoną wodą, Naj nr 24, 2003 |
|
|
A wodę zaścielały łódki, kajaki, dmuchane materace i głowy, głowy w kolorowych czepkach, jakby czołgające się niespiesznie po powierzchni we wszystkie strony bez celu, bez sensu. źródło: NKJP: Wiesław Myśliwski: Traktat o łuskaniu fasoli, 2007 |
|
|
Przeszli przez śluzę – nieduże pomieszczenie, w którym obydwaj zostali zaopatrzeni w sterylne fartuchy, rękawiczki, ochraniacze na buty i jednorazowe czepki. źródło: NKJP: Aleksandra Janusz: Ciasteczko dla Lorelei, Esensja, nr 10, (LXXII), 2007 |
2. mężatki
Definicja
Kwalifikacja tematyczna
CODZIENNE ŻYCIE CZŁOWIEKA Ubranie ozdoby i dodatki
CZŁOWIEK W SPOŁECZEŃSTWIE Tradycja zwyczaje i obyczaje
Relacje znaczeniowe
| synonimy: | czepiec |
Cytaty
|
Po nocy poślubnej panna młoda wchodziła do grona kobiet zamężnych. Towarzyszyły temu we wszystkich stanach tzw. oczepiny. Sadzano ją wtedy na stołku lub krześle, obcinano włosy i wkładano czepek będący atrybutem mężatek. źródło: NKJP: Andrzej Chwalba (red.): Obyczaje w Polsce: od średniowiecza do czasów współczesnych: praca zbiorowa 2004 |
|
|
Zadawałem sobie pytanie, dlaczego właśnie w tym kraju przechowuje się ze szczególną pieczołowitością i niemal religijną atencją czepek prababki, kołyskę, surdut ze szkockiej wełny pradziadka, kołowrotek. źródło: NKJP: Zbigniew Herbert: Delta, Kultura nr 5/500, 1989 |
|
|
Miała szesnaście lat, ciemne skołtunione włosy, ukryte pod czepkiem wieśniaczki, i połataną, za dużą sukienkę. źródło: NKJP: Monika Piątkowska: Nikczemne historie, 2009 |
3. niemowlęcia
Definicja
Kwalifikacja tematyczna
CZŁOWIEK JAKO ISTOTA FIZYCZNA Bieg życia narodziny i dzieciństwo
CODZIENNE ŻYCIE CZŁOWIEKA Ubranie ozdoby i dodatki
Cytaty
|
[...] czuwała nade mną, wyjmowała z kołyski, nosiła, tuliła. Dbała też o to, bym się rodzicom wydała ładniejsza: chowała mój rudy czub włosów pod czepek, malowała policzki sokiem z marchwi, pudrowała mi twarz na biało. źródło: NKJP: Anita Janowska: Krzyżówka, 1996 |
|
|
Potem był dzień chrztu, trzymałam na rękach dziecko. Było brzydkie, z twarzyczką jak po ukropie, którą okalały koronki czepka. źródło: NKJP: Maria Nurowska title Listy miłości, 2008 |
4. pielęgniarki
Definicja
Kwalifikacja tematyczna
CODZIENNE ŻYCIE CZŁOWIEKA Praca materiały i narzędzia pracy
Cytaty
|
Na nogach miała ortopedyczne buty bez palców i pięt, biały fartuch i czepek, a pod spodem cywilny stój z ofalbanionym dekoltem. źródło: NKJP: Andrzej Stasiuk: Taksim, 2009 |
|
|
Ubrana w kokieteryjny koronkowy czepek kuchareczki chwyciła łyżeczkę i stuknęła nią parę razy w szklankę na znak, że chce mówić. źródło: NKJP: Roman Antoszewski: Kariera na trzy karpie morskie, 2000 |
|
|
Któraś z pielęgniarek, sądząc po czepku i roztaczającej się wokół atmosferze ważności - oddziałowa, spytała czy to poród, czy kpina, bo nie byłam w stanie leżeć na plecach. źródło: NKJP: Monika Rakusa: 39,9, 2008 |