UKRYJ ODMIANĘ ROZWIŃ WSZYSTKO DRUKUJ

kreskować

Chronologizacja

1664, Kart XVII-XVIII

Pochodzenie

Od: kreska

1. tło rysunku

Definicja

pokrywać coś kreskami

Kwalifikacja tematyczna

CZŁOWIEK JAKO ISTOTA PSYCHICZNA Działalność artystyczna człowieka sztuki plastyczne

Relacje znaczeniowe

synonimy:  zakreskowywać

Cytaty

[...] grawerunek jest płytki, a linie szrafirunku, którym wypełniono ich pola i bordiury, nieregularnie splątane; rytownik pracowicie kreskował tło, nie przejmując się ich przebiegiem.

źródło: Przemysław Mrozowski: Polskie nagrobki gotyckie, 1994 (books.google.pl)

[...] miejsce przekroju kreskujemy równoległymi liniami ciągłymi cienkimi rysowanymi pod kątem 45°.

źródło: Krzysztof Redlarski, Tomasz Gardzioła: Podstawy projektowania i grafika inżynierska, 2014 (slideplayer.pl)

Dziecko może kreskować poruszając ręką od lewej do prawej strony kartki lub odwrotnie, według własnego wyboru. Po minucie pracy przerywamy kreskowanie. Oznaczany na kartce rodzaj ręki i oka. Następnie podajemy drugą kartkę mówiąc: „Bardzo dobrze. Teraz weź ołówek do innej ręki i będziesz stawiać kreski drugą ręką tak szybko jak potrafisz”.

źródło: Stanisław Zabielski: Opóźnienia rozwoju psychoruchowego: metodologia, metody badań, 1985 ((books.google.pl)

Często drogowcy słyną z niedbalstwa lub zwykłej oszczędności i nie kreskują powierzchni wyłączonej z ruchu znakiem P-21, przeznaczonej tylko dla ruchu tramwajów.

źródło: Internet: forum.prawojazdy.com.pl

Odmiana

część mowy: czasownik

aspekt: niedokonany

Tryb oznajmujący

Czas teraźniejszy

liczba pojedyncza liczba mnoga
1 os. kreskuję
kreskujemy
2 os. kreskujesz
kreskujecie
3 os. kreskuje
kreskują

Czas przeszły

liczba pojedyncza liczba mnoga
m ż n mo -mo
1 os. kreskowałem
+(e)m kreskował
kreskowałam
+(e)m kreskowała
kreskowałom
+(e)m kreskowało
kreskowaliśmy
+(e)śmy kreskowali
kreskowałyśmy
+(e)śmy kreskowały
2 os. kreskowałeś
+(e)ś kreskował
kreskowałaś
+(e)ś kreskowała
kreskowałoś
+(e)ś kreskowało
kreskowaliście
+(e)ście kreskowali
kreskowałyście
+(e)ście kreskowały
3 os. kreskował
kreskowała
kreskowało
kreskowali
kreskowały

bezosobnik: kreskowano

Czas przyszły

liczba pojedyncza liczba mnoga
m ż n mo -mo
1 os. będę kreskował
będę kreskować
będę kreskowała
będę kreskować
będę kreskowało
będę kreskować
będziemy kreskowali
będziemy kreskować
będziemy kreskowały
będziemy kreskować
2 os. będziesz kreskował
będziesz kreskować
będziesz kreskowała
będziesz kreskować
będziesz kreskowało
będziesz kreskować
będziecie kreskowali
będziecie kreskować
będziecie kreskowały
będziecie kreskować
3 os. będzie kreskował
będzie kreskować
będzie kreskowała
będzie kreskować
będzie kreskowało
będzie kreskować
będą kreskowali
będą kreskować
będą kreskowały
będą kreskować

Tryb rozkazujący

liczba pojedyncza liczba mnoga
1 os. kreskujmy
2 os. kreskuj
kreskujcie

Tryb warunkowy

liczba pojedyncza liczba mnoga
m ż n mo -mo
1 os. kreskowałbym
bym kreskował
kreskowałabym
bym kreskowała
kreskowałobym
bym kreskowało
kreskowalibyśmy
byśmy kreskowali
kreskowałybyśmy
byśmy kreskowały
2 os. kreskowałbyś
byś kreskował
kreskowałabyś
byś kreskowała
kreskowałobyś
byś kreskowało
kreskowalibyście
byście kreskowali
kreskowałybyście
byście kreskowały
3 os. kreskowałby
by kreskował
kreskowałaby
by kreskowała
kreskowałoby
by kreskowało
kreskowaliby
by kreskowali
kreskowałyby
by kreskowały

bezosobnik: kreskowano by

bezokolicznik: kreskować

imiesłów przysłówkowy współczesny: kreskując

gerundium: kreskowanie

liczba pojedyncza liczba mnoga
M. kreskowanie
kreskowania
D. kreskowania
kreskowań
C. kreskowaniu
kreskowaniom
B. kreskowanie
kreskowania
N. kreskowaniem
kreskowaniami
Ms. kreskowaniu
kreskowaniach
W. kreskowanie
kreskowania

imiesłów przymiotnikowy czynny: kreskujący

liczba pojedyncza
m1 m2 m3 n1, n2 ż
M. kreskujący
kreskujący
kreskujący
kreskujące
kreskująca
D. kreskującego
kreskującego
kreskującego
kreskującego
kreskującej
C. kreskującemu
kreskującemu
kreskującemu
kreskującemu
kreskującej
B. kreskującego
kreskującego
kreskujący
kreskujące
kreskującą
N. kreskującym
kreskującym
kreskującym
kreskującym
kreskującą
Ms. kreskującym
kreskującym
kreskującym
kreskującym
kreskującej
liczba mnoga
p1 m1 ndepr m1 depr pozostałe
M. kreskujący
kreskujący
kreskujące
kreskujące
D. kreskujących
kreskujących
kreskujących
kreskujących
C. kreskującym
kreskującym
kreskującym
kreskującym
B. kreskujących
kreskujących
kreskujących
kreskujące
N. kreskującymi
kreskującymi
kreskującymi
kreskującymi
Ms. kreskujących
kreskujących
kreskujących
kreskujących

imiesłów przymiotnikowy bierny: kreskowany

liczba pojedyncza
m1 m2 m3 n1, n2 ż
M. kreskowany
kreskowany
kreskowany
kreskowane
kreskowana
D. kreskowanego
kreskowanego
kreskowanego
kreskowanego
kreskowanej
C. kreskowanemu
kreskowanemu
kreskowanemu
kreskowanemu
kreskowanej
B. kreskowanego
kreskowanego
kreskowany
kreskowane
kreskowaną
N. kreskowanym
kreskowanym
kreskowanym
kreskowanym
kreskowaną
Ms. kreskowanym
kreskowanym
kreskowanym
kreskowanym
kreskowanej
liczba mnoga
p1 m1 ndepr m1 depr pozostałe
M. kreskowani
kreskowani
kreskowane
kreskowane
D. kreskowanych
kreskowanych
kreskowanych
kreskowanych
C. kreskowanym
kreskowanym
kreskowanym
kreskowanym
B. kreskowanych
kreskowanych
kreskowanych
kreskowane
N. kreskowanymi
kreskowanymi
kreskowanymi
kreskowanymi
Ms. kreskowanych
kreskowanych
kreskowanych
kreskowanych

odpowiednik aspektowy: zakreskować

Składnia

bez ograniczeń + kreskować +
CO + (CZYM)

2. samogłoski

Definicja

stawiać nad określoną literą kreskę - znak graficzny

Kwalifikacja tematyczna

CZŁOWIEK W SPOŁECZEŃSTWIE Język pisanie

Cytaty

Tak zwane długie s występuje często w obu tekstach; jeśli zastępuje ś, z reguły nie jest kreskowane.

źródło: NKJP: Elżbieta Koniusz: O badaniach nad językiem epistolarnej spuścizny Józefa Ignacego Kraszewskiego. Kolejne dwa listy pisarza nieodnotowane w Nowym Korbucie, Studia Paedagogica I, 2008

Uczyliśmy się razem... uje nie kreskuje ... i podobnych rzeczy.

źródło: NKJP: Jáchym Topol: Droga do Bugulmy, 2006

System kreskowań samogłosek nie był konsekwentny: kreskowano pochylone e, o, ale na odwrót jasne a; pochylone zaś a nie było kreskowane. Tylko w nielicznych drukach konsekwentnie kreskowano także a pochylone.

źródło: Marian Kucała: O języku poetyckim Jana Kochanowskiego: wybór artykułów z „Języka Polskiego”, 1984 (books.google.pl)

Jeśli idzie o Szymonowica, to trzeba stwierdzić przede wszystkim, że nie używał on znaków diakrytycznych, tj. nie kreskował miękkich s, z, c i nie kropkował spółgłoski szczelinowej z.

źródło: Halina Wiśniewska: Porównanie pisowni w listach i pierwodrukach utworów Szymona Szymonowicza, Pamiętnik Literacki, nr 79/2, 1988 (books.google.pl)

Murzynowski (w 1551 r.), który żądał: a) aby zaznaczać różnicę między jasnym i ścieśnionym e i o, podobnie jak odróżniano jasne i ścieśnione a, i także je kreskować; b) aby inaczej, niż to dotychczas robiono z a, kreskować samogłoski ścieśnione [...].

źródło: Bronisław Wieczorkiewicz, Roxana Sinielnikoff: Elementy gramatyki historycznej języka polskiego: z ćwiczeniami, 1965 (books.google.pl)

Odmiana

część mowy: czasownik

aspekt: niedokonany

Tryb oznajmujący

Czas teraźniejszy

liczba pojedyncza liczba mnoga
1 os. kreskuję
kreskujemy
2 os. kreskujesz
kreskujecie
3 os. kreskuje
kreskują

Czas przeszły

liczba pojedyncza liczba mnoga
m ż n mo -mo
1 os. kreskowałem
+(e)m kreskował
kreskowałam
+(e)m kreskowała
kreskowałom
+(e)m kreskowało
kreskowaliśmy
+(e)śmy kreskowali
kreskowałyśmy
+(e)śmy kreskowały
2 os. kreskowałeś
+(e)ś kreskował
kreskowałaś
+(e)ś kreskowała
kreskowałoś
+(e)ś kreskowało
kreskowaliście
+(e)ście kreskowali
kreskowałyście
+(e)ście kreskowały
3 os. kreskował
kreskowała
kreskowało
kreskowali
kreskowały

bezosobnik: kreskowano

Czas przyszły

liczba pojedyncza liczba mnoga
m ż n mo -mo
1 os. będę kreskował
będę kreskować
będę kreskowała
będę kreskować
będę kreskowało
będę kreskować
będziemy kreskowali
będziemy kreskować
będziemy kreskowały
będziemy kreskować
2 os. będziesz kreskował
będziesz kreskować
będziesz kreskowała
będziesz kreskować
będziesz kreskowało
będziesz kreskować
będziecie kreskowali
będziecie kreskować
będziecie kreskowały
będziecie kreskować
3 os. będzie kreskował
będzie kreskować
będzie kreskowała
będzie kreskować
będzie kreskowało
będzie kreskować
będą kreskowali
będą kreskować
będą kreskowały
będą kreskować

Tryb rozkazujący

liczba pojedyncza liczba mnoga
1 os. kreskujmy
2 os. kreskuj
kreskujcie

Tryb warunkowy

liczba pojedyncza liczba mnoga
m ż n mo -mo
1 os. kreskowałbym
bym kreskował
kreskowałabym
bym kreskowała
kreskowałobym
bym kreskowało
kreskowalibyśmy
byśmy kreskowali
kreskowałybyśmy
byśmy kreskowały
2 os. kreskowałbyś
byś kreskował
kreskowałabyś
byś kreskowała
kreskowałobyś
byś kreskowało
kreskowalibyście
byście kreskowali
kreskowałybyście
byście kreskowały
3 os. kreskowałby
by kreskował
kreskowałaby
by kreskowała
kreskowałoby
by kreskowało
kreskowaliby
by kreskowali
kreskowałyby
by kreskowały

bezosobnik: kreskowano by

bezokolicznik: kreskować

imiesłów przysłówkowy współczesny: kreskując

gerundium: kreskowanie

liczba pojedyncza liczba mnoga
M. kreskowanie
kreskowania
D. kreskowania
kreskowań
C. kreskowaniu
kreskowaniom
B. kreskowanie
kreskowania
N. kreskowaniem
kreskowaniami
Ms. kreskowaniu
kreskowaniach
W. kreskowanie
kreskowania

imiesłów przymiotnikowy czynny: kreskujący

liczba pojedyncza
m1 m2 m3 n1, n2 ż
M. kreskujący
kreskujący
kreskujący
kreskujące
kreskująca
D. kreskującego
kreskującego
kreskującego
kreskującego
kreskującej
C. kreskującemu
kreskującemu
kreskującemu
kreskującemu
kreskującej
B. kreskującego
kreskującego
kreskujący
kreskujące
kreskującą
N. kreskującym
kreskującym
kreskującym
kreskującym
kreskującą
Ms. kreskującym
kreskującym
kreskującym
kreskującym
kreskującej
liczba mnoga
p1 m1 ndepr m1 depr pozostałe
M. kreskujący
kreskujący
kreskujące
kreskujące
D. kreskujących
kreskujących
kreskujących
kreskujących
C. kreskującym
kreskującym
kreskującym
kreskującym
B. kreskujących
kreskujących
kreskujących
kreskujące
N. kreskującymi
kreskującymi
kreskującymi
kreskującymi
Ms. kreskujących
kreskujących
kreskujących
kreskujących

imiesłów przymiotnikowy bierny: kreskowany

liczba pojedyncza
m1 m2 m3 n1, n2 ż
M. kreskowany
kreskowany
kreskowany
kreskowane
kreskowana
D. kreskowanego
kreskowanego
kreskowanego
kreskowanego
kreskowanej
C. kreskowanemu
kreskowanemu
kreskowanemu
kreskowanemu
kreskowanej
B. kreskowanego
kreskowanego
kreskowany
kreskowane
kreskowaną
N. kreskowanym
kreskowanym
kreskowanym
kreskowanym
kreskowaną
Ms. kreskowanym
kreskowanym
kreskowanym
kreskowanym
kreskowanej
liczba mnoga
p1 m1 ndepr m1 depr pozostałe
M. kreskowani
kreskowani
kreskowane
kreskowane
D. kreskowanych
kreskowanych
kreskowanych
kreskowanych
C. kreskowanym
kreskowanym
kreskowanym
kreskowanym
B. kreskowanych
kreskowanych
kreskowanych
kreskowane
N. kreskowanymi
kreskowanymi
kreskowanymi
kreskowanymi
Ms. kreskowanych
kreskowanych
kreskowanych
kreskowanych

Składnia

bez ograniczeń + kreskować +
CO

3. na kogoś

Definicja

przest. 
głosować za kimś lub za czymś, rysując w odpowiednim miejscu kreskę

Kwalifikacja tematyczna

CZŁOWIEK W SPOŁECZEŃSTWIE Funkcjonowanie państwa władza państwowa

CZŁOWIEK W SPOŁECZEŃSTWIE Zasady współżycia społecznego stosunki, grupy i organizacje społeczne

Cytaty

Pierwszy wojewoda krakowski Piotr Zborowski kreskował na Jana Kostkę z racji jego rozlicznych cnót, osławionych zasług dla Rzeczypospolitej i rodowodu usque Piasto, wspartego na wielkim bogactwie, co wszystko walnie może się przyłożyć do ustalenia i uświetnienia panowania

źródło: Stanisław Bodniak, Zofia Skorupska: Jan Kostka kasztelan gdański, prezes Komisji Morskiej i rzecznik unii Prus z Koroną, 1979 (books.google.pl)

Głosowanie (tzw. kreskowanie ) było czynnością uciążliwą i czasochłonną, toteż wygodniej było ustalać wybory na zasadzie wstępnych układów między konkurentami.

źródło: NKJP: Urszula Augustyniak: Historia Polski 1572-1795, 2008

Głosowało się przez kreskowanie.

źródło: Prace i materiały etnograficzne, 1947 (books.google.pl)

Było ono tajne, przez kreskowanie (art. X ust. 3); ustawa nie przepisywała bliżej procedury. W praktyce wotowano sekretnie decydując większością głosów wówczas, gdy nie było w kole porządkowym jednomyślności

źródło: Historia, nr 25-28, 1989 (books.google.pl)

Odmiana

część mowy: czasownik

aspekt: niedokonany

Tryb oznajmujący

Czas teraźniejszy

liczba pojedyncza liczba mnoga
1 os. kreskuję
kreskujemy
2 os. kreskujesz
kreskujecie
3 os. kreskuje
kreskują

Czas przeszły

liczba pojedyncza liczba mnoga
m ż n mo -mo
1 os. kreskowałem
+(e)m kreskował
kreskowałam
+(e)m kreskowała
kreskowałom
+(e)m kreskowało
kreskowaliśmy
+(e)śmy kreskowali
kreskowałyśmy
+(e)śmy kreskowały
2 os. kreskowałeś
+(e)ś kreskował
kreskowałaś
+(e)ś kreskowała
kreskowałoś
+(e)ś kreskowało
kreskowaliście
+(e)ście kreskowali
kreskowałyście
+(e)ście kreskowały
3 os. kreskował
kreskowała
kreskowało
kreskowali
kreskowały

bezosobnik: kreskowano

Czas przyszły

liczba pojedyncza liczba mnoga
m ż n mo -mo
1 os. będę kreskował
będę kreskować
będę kreskowała
będę kreskować
będę kreskowało
będę kreskować
będziemy kreskowali
będziemy kreskować
będziemy kreskowały
będziemy kreskować
2 os. będziesz kreskował
będziesz kreskować
będziesz kreskowała
będziesz kreskować
będziesz kreskowało
będziesz kreskować
będziecie kreskowali
będziecie kreskować
będziecie kreskowały
będziecie kreskować
3 os. będzie kreskował
będzie kreskować
będzie kreskowała
będzie kreskować
będzie kreskowało
będzie kreskować
będą kreskowali
będą kreskować
będą kreskowały
będą kreskować

Tryb rozkazujący

liczba pojedyncza liczba mnoga
1 os. kreskujmy
2 os. kreskuj
kreskujcie

Tryb warunkowy

liczba pojedyncza liczba mnoga
m ż n mo -mo
1 os. kreskowałbym
bym kreskował
kreskowałabym
bym kreskowała
kreskowałobym
bym kreskowało
kreskowalibyśmy
byśmy kreskowali
kreskowałybyśmy
byśmy kreskowały
2 os. kreskowałbyś
byś kreskował
kreskowałabyś
byś kreskowała
kreskowałobyś
byś kreskowało
kreskowalibyście
byście kreskowali
kreskowałybyście
byście kreskowały
3 os. kreskowałby
by kreskował
kreskowałaby
by kreskowała
kreskowałoby
by kreskowało
kreskowaliby
by kreskowali
kreskowałyby
by kreskowały

bezosobnik: kreskowano by

bezokolicznik: kreskować

imiesłów przysłówkowy współczesny: kreskując

gerundium: kreskowanie

liczba pojedyncza liczba mnoga
M. kreskowanie
kreskowania
D. kreskowania
kreskowań
C. kreskowaniu
kreskowaniom
B. kreskowanie
kreskowania
N. kreskowaniem
kreskowaniami
Ms. kreskowaniu
kreskowaniach
W. kreskowanie
kreskowania

imiesłów przymiotnikowy czynny: kreskujący

liczba pojedyncza
m1 m2 m3 n1, n2 ż
M. kreskujący
kreskujący
kreskujący
kreskujące
kreskująca
D. kreskującego
kreskującego
kreskującego
kreskującego
kreskującej
C. kreskującemu
kreskującemu
kreskującemu
kreskującemu
kreskującej
B. kreskującego
kreskującego
kreskujący
kreskujące
kreskującą
N. kreskującym
kreskującym
kreskującym
kreskującym
kreskującą
Ms. kreskującym
kreskującym
kreskującym
kreskującym
kreskującej
liczba mnoga
p1 m1 ndepr m1 depr pozostałe
M. kreskujący
kreskujący
kreskujące
kreskujące
D. kreskujących
kreskujących
kreskujących
kreskujących
C. kreskującym
kreskującym
kreskującym
kreskującym
B. kreskujących
kreskujących
kreskujących
kreskujące
N. kreskującymi
kreskującymi
kreskującymi
kreskującymi
Ms. kreskujących
kreskujących
kreskujących
kreskujących

Składnia

bez ograniczeń + kreskować +
(na KOGO/CZEGO)

Frazeologizmy

o z kreską
o kreskowane
o z kreską
o kreskowane
Data ostatniej modyfikacji: 20.12.2018
Copyright© Instytut Języka Polskiego PAN
Open toolbar

Menu dostępności

  • Powiększ tekst

  • Zmniejsz tekst

  • Wysoki kontrast

  • Resetuj
json