UKRYJ ODMIANĘ ROZWIŃ WSZYSTKO DRUKUJ

rozpruć się

Chronologizacja

1564, SPXVI

Odmiana

część mowy: czasownik

aspekt: dokonany

Tryb oznajmujący

Czas przyszły

	liczba pojedyncza	liczba mnoga
1 os.	rozpruję się	rozprujemy się
2 os.	rozprujesz się	rozprujecie się
3 os.	rozpruje się	rozprują się

Czas przeszły

	liczba pojedyncza			liczba mnoga
	m	ż	n	mo	-mo
1 os.	rozprułem się +(e)m się rozpruł	rozprułam się +(e)m się rozpruła	rozprułom się +(e)m się rozpruło	rozpruliśmy się +(e)śmy się rozpruli	rozprułyśmy się +(e)śmy się rozpruły
2 os.	rozprułeś się +(e)ś się rozpruł	rozprułaś się +(e)ś się rozpruła	rozprułoś się +(e)ś się rozpruło	rozpruliście się +(e)ście się rozpruli	rozprułyście się +(e)ście się rozpruły
3 os.	rozpruł się	rozpruła się	rozpruło się	rozpruli się	rozpruły się

bezosobnik: rozpruto się

Tryb rozkazujący

	liczba pojedyncza	liczba mnoga
1 os.		rozprujmy się
2 os.	rozpruj się	rozprujcie się

Tryb warunkowy

	liczba pojedyncza			liczba mnoga
	m	ż	n	mo	-mo
1 os.	rozprułbym się bym się rozpruł	rozprułabym się bym się rozpruła	rozprułobym się bym się rozpruło	rozprulibyśmy się byśmy się rozpruli	rozprułybyśmy się byśmy się rozpruły
2 os.	rozprułbyś się byś się rozpruł	rozprułabyś się byś się rozpruła	rozprułobyś się byś się rozpruło	rozprulibyście się byście się rozpruli	rozprułybyście się byście się rozpruły
3 os.	rozprułby się by się rozpruł	rozprułaby się by się rozpruła	rozprułoby się by się rozpruło	rozpruliby się by się rozpruli	rozprułyby się by się rozpruły

bezosobnik: rozpruto by się

bezokolicznik: rozpruć się

imiesłów przysłówkowy uprzedni: rozpruwszy się

gerundium: rozprucie się

	liczba pojedyncza	liczba mnoga
M.	rozprucie się	rozprucia się
D.	rozprucia się	rozpruć się
C.	rozpruciu się	rozpruciom się
B.	rozprucie się	rozprucia się
N.	rozpruciem się	rozpruciami się
Ms.	rozpruciu się	rozpruciach się
W.	rozprucie się	rozprucia się

odpowiednik aspektowy: rozpruwać się

Pochodzenie

Zob. pruć

1. o tkaninie

Definicja

pęknąć w miejscu zszycia

Kwalifikacja tematyczna

CODZIENNE ŻYCIE CZŁOWIEKA Ubranie czynności, przedmioty i osoby związane z robieniem i noszeniem ubrań

CODZIENNE ŻYCIE CZŁOWIEKA Ubranie cechy ubrań

Połączenia

rękaw; szew rozpruł się; buty, spodnie rozpruły się

Cytaty

	Z usług tapicera korzystamy, gdy rozpruje się szew fotela, zniszczy obicie krzesła czy kanapy. źródło: NKJP: (maś): To były meble, Dziennik Bałtycki, 1998-09-15
	Znajoma kupiła śpiwór [...], na pierwszym wyjeździe rozpruł się na szwie. źródło: NKJP: Internet
	Po około 3 miesiącach rozpruła się tkanina na górze plecaka przy szwie [...]. źródło: NKJP: Internet
	To po prostu kuriozum - zakupione buty rozpruły się po przejściu kilkudziesięciu metrów [...]. źródło: NKJP: (Vince): Nabity w buty, Dziennik Bałtycki, 2011
	Zaczęli się szarpać i wtedy rękaw sukienki rozpruł się aż do pasa. źródło: NKJP: Marek Miller: Pierwszy milion, czyli Chłopcy z Mielczarskiego : to było nieprawdopodobne, to piękne, to było coś, czego u nas jeszcze nie było, 1999

Składnia

rozpruć się

(GDZIE)

2. o strukturach

Definicja

przestać stanowić jednorodną całość i podzielić się na mniejsze części

Kwalifikacja tematyczna

CZŁOWIEK W SPOŁECZEŃSTWIE Zasady współżycia społecznego stosunki, grupy i organizacje społeczne

Relacje znaczeniowe

hiperonimy:

rozpaść się

Cytaty

I tak samo jak prucie Imperium Sovieticum rozpoczęło się w Polsce, tak obecnie grozi rozprucie się tego planu w Polsce [...].

źródło: NKJP: Janusz Korwin-Mikke: Imperium SS, Dziennik Polski, 2008-06-20

Rozprucie się całej arystokracji chuligańskiej to nie tylko problem kadrowy, ale potworna blizna na następne lata.

źródło: Internet: kibice.net › Forum

Powolny upadek Europy jako istotnego gracza „imperialnego” spowodował rozprucie się całego Bliskiego Wschodu [...].

źródło: Internet: wszystkoconajwazniejsze.pl

3. o aresztowanym

Definicja

przestęp.

zacząć ujawniać policji lub innym służbom informacje dotyczące przestępstwa i swoich wspólników

Kwalifikacja tematyczna

CZŁOWIEK W SPOŁECZEŃSTWIE Prawo i łamanie prawa policja i inne służby mundurowe

Cytaty

I co zrobił ten supermen, nokautujący podczas wielkich zadym policjantów czy wrogich kiboli jak Zbyszko z Bogdańca Krzyżaków? Rozpruł się w radiowozie! Nawet nie można powiedzieć, że „cwaniak poszedł na układ”. Pękł i zakapował na trasie do policyjnej izby zatrzymań.

źródło: Internet: forum.gazeta.pl

[...] nic by pewnie z tego nawet nie było, gdyby były prawnik [...] nie rozpruł się na całego w trakcie własnego procesu i nie zaczął sypać [...]

źródło: Internet: zaginiona-biblioteka.pl

Frazeologizmy

worek z kimś/czymś rozwiązał się
worek z czymś rozpruł się

Data ostatniej modyfikacji: 14.09.2024