UKRYJ ODMIANĘ ROZWIŃ WSZYSTKO DRUKUJ

wyartykułować

Chronologizacja

1934, NKJP

Odmiana

część mowy: czasownik

aspekt: dokonany

Tryb oznajmujący

Czas przyszły

liczba pojedyncza liczba mnoga
1 os. wyartykułuję
wyartykułujemy
2 os. wyartykułujesz
wyartykułujecie
3 os. wyartykułuje
wyartykułują

Czas przeszły

liczba pojedyncza liczba mnoga
m ż n mo -mo
1 os. wyartykułowałem
+(e)m wyartykułował
wyartykułowałam
+(e)m wyartykułowała
wyartykułowałom
+(e)m wyartykułowało
wyartykułowaliśmy
+(e)śmy wyartykułowali
wyartykułowałyśmy
+(e)śmy wyartykułowały
2 os. wyartykułowałeś
+(e)ś wyartykułował
wyartykułowałaś
+(e)ś wyartykułowała
wyartykułowałoś
+(e)ś wyartykułowało
wyartykułowaliście
+(e)ście wyartykułowali
wyartykułowałyście
+(e)ście wyartykułowały
3 os. wyartykułował
wyartykułowała
wyartykułowało
wyartykułowali
wyartykułowały

bezosobnik: wyartykułowano

Tryb rozkazujący

liczba pojedyncza liczba mnoga
1 os. wyartykułujmy
2 os. wyartykułuj
wyartykułujcie

Tryb warunkowy

liczba pojedyncza liczba mnoga
m ż n mo -mo
1 os. wyartykułowałbym
bym wyartykułował
wyartykułowałabym
bym wyartykułowała
wyartykułowałobym
bym wyartykułowało
wyartykułowalibyśmy
byśmy wyartykułowali
wyartykułowałybyśmy
byśmy wyartykułowały
2 os. wyartykułowałbyś
byś wyartykułował
wyartykułowałabyś
byś wyartykułowała
wyartykułowałobyś
byś wyartykułowało
wyartykułowalibyście
byście wyartykułowali
wyartykułowałybyście
byście wyartykułowały
3 os. wyartykułowałby
by wyartykułował
wyartykułowałaby
by wyartykułowała
wyartykułowałoby
by wyartykułowało
wyartykułowaliby
by wyartykułowali
wyartykułowałyby
by wyartykułowały

bezosobnik: wyartykułowano by

bezokolicznik: wyartykułować

imiesłów przysłówkowy uprzedni: wyartykułowawszy

gerundium: wyartykułowanie

liczba pojedyncza liczba mnoga
M. wyartykułowanie
wyartykułowania
D. wyartykułowania
wyartykułowań
C. wyartykułowaniu
wyartykułowaniom
B. wyartykułowanie
wyartykułowania
N. wyartykułowaniem
wyartykułowaniami
Ms. wyartykułowaniu
wyartykułowaniach
W. wyartykułowanie
wyartykułowania

imiesłów przymiotnikowy bierny: wyartykułowany

liczba pojedyncza
m1 m2 m3 n1, n2 ż
M. wyartykułowany
wyartykułowany
wyartykułowany
wyartykułowane
wyartykułowana
D. wyartykułowanego
wyartykułowanego
wyartykułowanego
wyartykułowanego
wyartykułowanej
C. wyartykułowanemu
wyartykułowanemu
wyartykułowanemu
wyartykułowanemu
wyartykułowanej
B. wyartykułowanego
wyartykułowanego
wyartykułowany
wyartykułowane
wyartykułowaną
N. wyartykułowanym
wyartykułowanym
wyartykułowanym
wyartykułowanym
wyartykułowaną
Ms. wyartykułowanym
wyartykułowanym
wyartykułowanym
wyartykułowanym
wyartykułowanej
liczba mnoga
p1 m1 ndepr m1 depr pozostałe
M. wyartykułowani
wyartykułowani
wyartykułowane
wyartykułowane
D. wyartykułowanych
wyartykułowanych
wyartykułowanych
wyartykułowanych
C. wyartykułowanym
wyartykułowanym
wyartykułowanym
wyartykułowanym
B. wyartykułowanych
wyartykułowanych
wyartykułowanych
wyartykułowane
N. wyartykułowanymi
wyartykułowanymi
wyartykułowanymi
wyartykułowanymi
Ms. wyartykułowanych
wyartykułowanych
wyartykułowanych
wyartykułowanych

odpowiednik aspektowy: artykułować

Pochodzenie

Od: artykułować

1. głoski

Definicja

jęz. 
wytworzyć określone dźwięki języka za pomocą narządów mowy

Wymowa

[wy-artykułować]

Kwalifikacja tematyczna

CZŁOWIEK W SPOŁECZEŃSTWIE Język mówienie

Połączenia

  • wyartykułować słowa

Cytaty

W trakcie rozwoju językowego trzylatka może zdarzyć się, że nie potrafi on wyartykułować trudniejszych słów i wtedy zaczyna się jąkać.

źródło: NKJP: Milena Kochanowska: Forum czytelników, Gazeta Poznańska, 2006-01-17

[...] każda z czterech nagranych studentek wyraz „czytać” wyartykułowała inaczej [...].

źródło: Anna Dąbrowska: 40 lat wrocławskiej glottodydaktyki polonistycznej: Teoria i praktyka, 2014 (books.google.pl)

Lekko podpity człowiek zaczyna powtarzać te same słowa, za to innych nie może sobie w ogóle przypomnieć. Ma też coraz większe kłopoty z wyartykułowaniem niektórych głosek.

źródło: NKJP: SN: Jaki wpływ ma alkohol na naszą mowę?, Gazeta Pomorska, 2010-03-30

Składnia

bez ograniczeń + wyartykułować +
CO

2. dźwięki

Definicja

muz. 
wydobyć dźwięki w trakcie gry na instrumencie lub śpiewu

Wymowa

[wy-artykułować]

Kwalifikacja tematyczna

CZŁOWIEK JAKO ISTOTA PSYCHICZNA Działalność artystyczna człowieka muzyka

Cytaty

[...] właściwie cały repertuar został wyartykułowany w stylu gospels.

źródło: Cezary Gumiński: Indra Rios-Moore. Carry My Heart (audio.com.pl)

Dziecko: [...] powtórzy i wyartykułuje proste sekwencje rytmiczne (przy-szła, zi-ma, bia-ła, zi-ma, pada, pa-da, śnieg) [...].

źródło: Agata Wiącek: Scenariusz zajęcia umuzykalniającego przeprowadzonego dn. 26 I 2012 (przedszkole9-siedlce.pl)

Składnia

bez ograniczeń + wyartykułować +
CO

3. poglądy

Definicja

książk. 
sformułować lub uzewnętrznić swoje odczucia lub poglądy w jakiejś sprawie

Wymowa

[wy-artykułować]

Kwalifikacja tematyczna

CZŁOWIEK JAKO ISTOTA PSYCHICZNA Ocena i wartościowanie wola, postawy, nastawienie człowieka wobec świata i życia

Połączenia

  • wyartykułować poglądy, potrzeby, przekonania, stanowisko, żądania
  • wyartykułować coś głośno, jasno, publicznie, wprost
  • chcieć, potrafić wyartykułować coś
  • możliwość wyartykułowania czegoś

Cytaty

Zarówno Trybunał Konstytucyjny, jak i Sąd Najwyższy wielokrotnie wyartykułowały ten pogląd - zasadę bezwzględnej wyłączności ustawy w określaniu znamion czynów zabronionych.

źródło: NKJP: Sprawozdanie stenograficzne z obrad Sejmu RP z dnia 14.12.2000

Małe dzieci często nie potrafią jeszcze wyartykułować swoich potrzeb, powinny być więc regularnie pojone przez rodziców, a z wiekiem uczone regularnego sięgania po picie.

źródło: NKJP: Jolanta Lenartowicz: Napij się, Polska Głos Wielkopolski, 2006-05-18

Dopiero jasno wyartykułowane argumenty mogą być podstawą do ich przyjęcia albo zakwestionowania.

źródło: NKJP: Jacek Kwosek: Erystyka czyli o sztuce prowadzenia sporów, 2009

Składnia

bez ograniczeń + wyartykułować +
CO
Data ostatniej modyfikacji: 22.11.2018
Copyright© Instytut Języka Polskiego PAN
Open toolbar

Menu dostępności

  • Powiększ tekst

  • Zmniejsz tekst

  • Wysoki kontrast

  • Resetuj
json