UKRYJ ODMIANĘ ROZWIŃ WSZYSTKO DRUKUJ

sekundować

Chronologizacja

2 połowa XVII w., Kart XVII-XVIII

Odmiana

część mowy: czasownik

aspekt: niedokonany

Tryb oznajmujący

Czas teraźniejszy

liczba pojedyncza liczba mnoga
1 os. sekunduję
sekundujemy
2 os. sekundujesz
sekundujecie
3 os. sekunduje
sekundują

Czas przeszły

liczba pojedyncza liczba mnoga
m ż n mo -mo
1 os. sekundowałem
+(e)m sekundował
sekundowałam
+(e)m sekundowała
sekundowałom
+(e)m sekundowało
sekundowaliśmy
+(e)śmy sekundowali
sekundowałyśmy
+(e)śmy sekundowały
2 os. sekundowałeś
+(e)ś sekundował
sekundowałaś
+(e)ś sekundowała
sekundowałoś
+(e)ś sekundowało
sekundowaliście
+(e)ście sekundowali
sekundowałyście
+(e)ście sekundowały
3 os. sekundował
sekundowała
sekundowało
sekundowali
sekundowały

bezosobnik: sekundowano

Czas przyszły

liczba pojedyncza liczba mnoga
m ż n mo -mo
1 os. będę sekundował
będę sekundować
będę sekundowała
będę sekundować
będę sekundowało
będę sekundować
będziemy sekundowali
będziemy sekundować
będziemy sekundowały
będziemy sekundować
2 os. będziesz sekundował
będziesz sekundować
będziesz sekundowała
będziesz sekundować
będziesz sekundowało
będziesz sekundować
będziecie sekundowali
będziecie sekundować
będziecie sekundowały
będziecie sekundować
3 os. będzie sekundował
będzie sekundować
będzie sekundowała
będzie sekundować
będzie sekundowało
będzie sekundować
będą sekundowali
będą sekundować
będą sekundowały
będą sekundować

Tryb rozkazujący

liczba pojedyncza liczba mnoga
1 os. sekundujmy
2 os. sekunduj
sekundujcie

Tryb warunkowy

liczba pojedyncza liczba mnoga
m ż n mo -mo
1 os. sekundowałbym
bym sekundował
sekundowałabym
bym sekundowała
sekundowałobym
bym sekundowało
sekundowalibyśmy
byśmy sekundowali
sekundowałybyśmy
byśmy sekundowały
2 os. sekundowałbyś
byś sekundował
sekundowałabyś
byś sekundowała
sekundowałobyś
byś sekundowało
sekundowalibyście
byście sekundowali
sekundowałybyście
byście sekundowały
3 os. sekundowałby
by sekundował
sekundowałaby
by sekundowała
sekundowałoby
by sekundowało
sekundowaliby
by sekundowali
sekundowałyby
by sekundowały

bezosobnik: sekundowano by

bezokolicznik: sekundować

imiesłów przysłówkowy współczesny: sekundując

gerundium: sekundowanie

liczba pojedyncza liczba mnoga
M. sekundowanie
sekundowania
D. sekundowania
sekundowań
C. sekundowaniu
sekundowaniom
B. sekundowanie
sekundowania
N. sekundowaniem
sekundowaniami
Ms. sekundowaniu
sekundowaniach
W. sekundowanie
sekundowania

imiesłów przymiotnikowy czynny: sekundujący

liczba pojedyncza
m1 m2 m3 n1, n2 ż
M. sekundujący
sekundujący
sekundujący
sekundujące
sekundująca
D. sekundującego
sekundującego
sekundującego
sekundującego
sekundującej
C. sekundującemu
sekundującemu
sekundującemu
sekundującemu
sekundującej
B. sekundującego
sekundującego
sekundujący
sekundujące
sekundującą
N. sekundującym
sekundującym
sekundującym
sekundującym
sekundującą
Ms. sekundującym
sekundującym
sekundującym
sekundującym
sekundującej
liczba mnoga
p1 m1 ndepr m1 depr pozostałe
M. sekundujący
sekundujący
sekundujące
sekundujące
D. sekundujących
sekundujących
sekundujących
sekundujących
C. sekundującym
sekundującym
sekundującym
sekundującym
B. sekundujących
sekundujących
sekundujących
sekundujące
N. sekundującymi
sekundującymi
sekundującymi
sekundującymi
Ms. sekundujących
sekundujących
sekundujących
sekundujących

Pochodzenie

niem. sekundieren

Za ang. to be second (in a duel), z łac. secundāre 'wtórować komuś, wspierać towarzysząc’

1. w dyskusji

Definicja

książk. 
towarzysząc komuś w jakichś działaniach, pomagać mu w nich

Kwalifikacja tematyczna

CZŁOWIEK JAKO ISTOTA PSYCHICZNA Relacje międzyludzkie określenia relacji międzyludzkich

CZŁOWIEK JAKO ISTOTA PSYCHICZNA Ocena i wartościowanie wola, postawy, nastawienie człowieka wobec świata i życia

Połączenia

  • dzielnie sekundować

Cytaty

Agata [...] od kilku tygodni nie opuszcza szpitala, w walce z chorobą dzielnie sekunduje jej mąż Jacek.

źródło: NKJP: Małgorzata Syrda-Śliwa: Walczę za nas dwoje, Dziennik Polski, 2008-01-14

[...] opinia publiczna domaga się energiczniejszej walki z przestępczością i zaostrzenia kar. Sekunduje temu część środków przekazu, nagłaśniając różne „marsze przeciw przemocy” i organizując podobne imprezy.

źródło: NKJP: Bez obaw, Dziennik Polski, 1998-07-31

Zygmunt życzliwie sekundował początkom rewolucji w Rosji, ale podczas wojny jego stosunek do bolszewików zmienił się diametralnie.

źródło: NKJP: Mariusz Urbanek: Kisielewscy: Jan August, Zygmunt, Stefan, Wacek, 2006

Składnia

bez ograniczeń + sekundować +
KOMU/CZEMU + (w CZYM)

2. w pojedynku

Definicja

pełnić funkcję sędziego i świadka jednej z pojedynkujących się na broń osób

Kwalifikacja tematyczna

CZŁOWIEK W SPOŁECZEŃSTWIE Tradycja świat dawnych epok i wydarzenia historyczne

Połączenia

  • sekundować w pojedynku

Cytaty

Bertrand [...], sekundując komuś w pojedynku, zabije najpierw sekundanta przeciwnej strony, potem przeciwnika swojego partnera [...].

źródło: NKJP: Józef Hen: Ja, Michał z Montaigne?, 2009

Pojedynek rzeczywiście odbył się, Antoniemu sekundował Wieniawa-Długoszowski, sekundantem Szczuki był inny legionista, major Dobrodziecki.

źródło: NKJP: Janina Kumaniecka: Saga rodu Słonimskich, 2003

Zmuszony przez swojego ojca Sergiusza do sekundowania w pojedynku, był świadkiem, gdy ojciec zabił przeciwnika.

źródło: NKJP: Internet

Składnia

bez ograniczeń + sekundować +
(KOMU) + (w CZYM)

3. w boksie

Definicja

sport. 
stojąc przy narożniku ringu, doradzać bokserowi w czasie przerw między rundami i mieć możliwość poddania zawodnika

Kwalifikacja tematyczna

CODZIENNE ŻYCIE CZŁOWIEKA Sport czynności związane ze sportem

Połączenia

  • sekundować w narożniku, w ringu

Cytaty

Zawodnikowi z Koszalina przez cały pojedynek sekundował w narożniku trener kadry [...].

źródło: NKJP: JAV: Sport Kalisz, Gazeta Poznańska, 2002-06-08

W turnieju kadetów walczyło trzech podopiecznych trenera [...], który prowadzi zarówno bokserów Janiny, jak i Iskry. Najkrócej sekundował Andrzejowi [...], którego przeciwnikiem był Piotr [...] z Walki Zabrze.

źródło: NKJP: Raz, dwa... nokaut, Dziennik Polski, 2002-02-28

Tarnowskim pięściarzom sekundować będą w ringu trenerzy [...].

źródło: NKJP: (kier): Jedenastka na ringu, Gazeta Krakowska, 2002-12-13

Składnia

bez ograniczeń + sekundować +
KOMU

4. w szachach

Definicja

sport. 
pomagać zawodnikowi w przygotowaniu wstępnej partii rozgrywki, a w przypadku zawodników niewidomych wykonywać za nich posunięcia, relacjonować ustnie przebieg pojedynku i zapisywać jego kolejne etapy

Kwalifikacja tematyczna

CODZIENNE ŻYCIE CZŁOWIEKA Sport czynności związane ze sportem

Cytaty

[...] w latach 2010-2014 sekundował Anandowi w trakcie meczów o mistrzostwo świata. Niestety na seniorskiej arenie międzynarodowej polscy szachiści nie odnieśli spektakularnych sukcesów ani indywidualnie, ani drużynowo.

źródło: Internet: spryciarz.com

W trakcie ostatniego Memoriału Czigorina sekundował 16-letniemu Dariuszowi [...], najmłodszemu polskiemu arcymistrzowi i tegorocznemu brązowemu medaliście MŚ20 z Chotowej.

źródło: Rozmowa z am Aleksandrem Sułypą, trenerem am Dariusza Świercza oraz polskiej reprezentacji olimpijskiej kobiet, o filozofii szachów i nie tylko (pzszach.civ.pl)

W drużynach grają medaliści mistrzostw województwa, czołówka mistrzostw Polski. Najmłodsi, dopiero rozpoczynający swoją szachową przygodę, dzielnie im sekundują.

źródło: Nyska Liga Szachowa Szkół Podstawowych 2017 r. (gekon.nysa.pl)

Składnia

bez ograniczeń + sekundować +
KOMU
Data ostatniej modyfikacji: 07.12.2018
Copyright© Instytut Języka Polskiego PAN
Open toolbar

Menu dostępności

  • Powiększ tekst

  • Zmniejsz tekst

  • Wysoki kontrast

  • Resetuj
json