Chronologizacja
Pochodzenie
Zob. deptać
1. na nogę
Definicja
Warianty
- częściej nadepnąć
Kwalifikacja tematyczna
CZŁOWIEK JAKO ISTOTA FIZYCZNA Budowa i funkcjonowanie ciała ludzkiego czynności i stany fizjologiczne
Cytaty
|
Sąsiad Kulesza, siedzący z tyłu obok młodego Drohojowskiego, nadeptał wieprzaka. Przeraźliwy kwik rozdarł ciszę nocy. źródło: NKJP: Zofia Kossak: Błogosławiona wina, 1953 |
|
|
Zgodnie z pomysłem Stachurki, na początku sieni nasypali piasku i zmoczyli dobrze wodą z kałuży. Stachurka na próbę nadeptał nogą. Stopa odbiła się bardzo dobrze. Widać nawet było deseń gumy na obcasie. źródło: NKJP: Edmund Niziurski: Księga urwisów, 1954 |
|
|
Sukienka ma taki krój, że moim zdaniem jest jednorazowa. Ciągnie się po ziemi więc się wybrudzi mocno od podłoża, [...] łatwo rozerwać, jak ktoś nadepcze na te falbanki, a panna młoda się ruszy. źródło: Internet: wizaz.pl |
|
|
- ej! - powiedział jakiś blondyn, gdy niechcący nadeptałam mu na stopę. - Ups! Przepraszam, nie chciałam, naprawdę! - zaczęłam przepraszać, jak to miałam w swoim zwyczaju. źródło: Internet: sebastian-rutkowski.blogspot.com |
|
|
Tłum napiera, stołeczki, karimaty, leżaczki… Pretensje, bo za ciasno, proszę tu nie włazić, ała! Nadeptał mnie pan, nic nie widzę! źródło: Internet: centrumjp2.pl |
Odmiana
część mowy: czasownik
aspekt: dokonany
Tryb oznajmujący
Czas przyszły
| liczba pojedyncza | liczba mnoga | ||||
|---|---|---|---|---|---|
| 1 os. |
nadepcę nadepczę nadeptam |
nadepcemy nadepczemy nadeptamy |
|||
| 2 os. |
nadepcesz nadepczesz nadeptasz |
nadepcecie nadepczecie nadeptacie |
|||
| 3 os. |
nadepce nadepcze nadepta |
nadepcą nadepczą nadeptają |
|||
Czas przeszły
| liczba pojedyncza | liczba mnoga | ||||
|---|---|---|---|---|---|
| m | ż | n | mo | -mo | |
| 1 os. |
nadeptałem +(e)m nadeptał |
nadeptałam +(e)m nadeptała |
nadeptałom +(e)m nadeptało |
nadeptaliśmy +(e)śmy nadeptali |
nadeptałyśmy +(e)śmy nadeptały |
| 2 os. |
nadeptałeś +(e)ś nadeptał |
nadeptałaś +(e)ś nadeptała |
nadeptałoś +(e)ś nadeptało |
nadeptaliście +(e)ście nadeptali |
nadeptałyście +(e)ście nadeptały |
| 3 os. |
nadeptał |
nadeptała |
nadeptało |
nadeptali |
nadeptały |
bezosobnik: nadeptano
Tryb rozkazujący
| liczba pojedyncza | liczba mnoga | |
|---|---|---|
| 1 os. |
nadepczmy nadeptajmy |
|
| 2 os. |
nadepcz nadeptaj |
nadepczcie nadeptajcie |
Tryb warunkowy
| liczba pojedyncza | liczba mnoga | ||||
|---|---|---|---|---|---|
| m | ż | n | mo | -mo | |
| 1 os. |
nadeptałbym bym nadeptał |
nadeptałabym bym nadeptała |
nadeptałobym bym nadeptało |
nadeptalibyśmy byśmy nadeptali |
nadeptałybyśmy byśmy nadeptały |
| 2 os. |
nadeptałbyś byś nadeptał |
nadeptałabyś byś nadeptała |
nadeptałobyś byś nadeptało |
nadeptalibyście byście nadeptali |
nadeptałybyście byście nadeptały |
| 3 os. |
nadeptałby by nadeptał |
nadeptałaby by nadeptała |
nadeptałoby by nadeptało |
nadeptaliby by nadeptali |
nadeptałyby by nadeptały |
bezosobnik: nadeptano by
bezokolicznik: nadeptać
imiesłów przysłówkowy uprzedni:
nadeptawszy
gerundium: nadeptanie
| liczba pojedyncza | liczba mnoga | |
|---|---|---|
| M. | nadeptanie |
nadeptania |
| D. | nadeptania |
nadeptań |
| C. | nadeptaniu |
nadeptaniom |
| B. | nadeptanie |
nadeptania |
| N. | nadeptaniem |
nadeptaniami |
| Ms. | nadeptaniu |
nadeptaniach |
| W. | nadeptanie |
nadeptania |
imiesłów przymiotnikowy bierny: nadeptany
| liczba pojedyncza | |||||
|---|---|---|---|---|---|
| m1 | m2 | m3 | n1, n2 | ż | |
| M. | nadeptany |
nadeptany |
nadeptany |
nadeptane |
nadeptana |
| D. | nadeptanego |
nadeptanego |
nadeptanego |
nadeptanego |
nadeptanej |
| C. | nadeptanemu |
nadeptanemu |
nadeptanemu |
nadeptanemu |
nadeptanej |
| B. | nadeptanego |
nadeptanego |
nadeptany |
nadeptane |
nadeptaną |
| N. | nadeptanym |
nadeptanym |
nadeptanym |
nadeptanym |
nadeptaną |
| Ms. | nadeptanym |
nadeptanym |
nadeptanym |
nadeptanym |
nadeptanej |
| liczba mnoga | ||||
|---|---|---|---|---|
| p1 | m1 ndepr | m1 depr | pozostałe | |
| M. | nadeptani |
nadeptani |
nadeptane |
nadeptane |
| D. | nadeptanych |
nadeptanych |
nadeptanych |
nadeptanych |
| C. | nadeptanym |
nadeptanym |
nadeptanym |
nadeptanym |
| B. | nadeptanych |
nadeptanych |
nadeptanych |
nadeptane |
| N. | nadeptanymi |
nadeptanymi |
nadeptanymi |
nadeptanymi |
| Ms. | nadeptanych |
nadeptanych |
nadeptanych |
nadeptanych |
odpowiednik aspektowy: nadeptywać
Składnia
|
+ | nadeptać | + |
KOGO/CO
|
|
|
+ | nadeptać | + |
(KOMU) +
na CO
|
|
|
+ | nadeptać | + |
(CZYM) +
na CO
|
2. brudu
Definicja
Kwalifikacja tematyczna
CODZIENNE ŻYCIE CZŁOWIEKA Najbliższe środowisko życia człowieka czynności związane z codziennym życiem w domu
Relacje znaczeniowe
| hiperonimy: | nabrudzić |
Cytaty
|
[...] pomimo że to tylko kotłownia, chciałabym, aby było tam czysto i przyjemnie, a te plamy wyglądają tak, jakby ktoś w brudnych butach nadeptał. źródło: Internet: forum.muratordom.pl |
|
|
O jedenastej wpadł brat. Na chwilę. Przysiadł w przedpokoju, wypastował buty, poleciał po wypłatę. Po trzydziestu minutach wrócił. Rozmienił dwadzieścia złotych, nadeptał w łazience i się wyniósł na dobre. źródło: Internet: hebius.wordpress.com |
|
|
Tylko jak widzę ten bałagan w całym domu, bo nadeptali w salonie, na schodach, a na górze, to już w ogóle katastrofa, to ręce mi opadają. źródło: Internet: http://miedzynamifischerami.blox.pl |
|
|
Nadeptane kupą po całym pojeździe. Właścicielka nie reaguje. źródło: Internet: wiwopowiwo.blogspot.com |
Odmiana
część mowy: czasownik
aspekt: dokonany
Tryb oznajmujący
Czas przyszły
| liczba pojedyncza | liczba mnoga | ||||
|---|---|---|---|---|---|
| 1 os. |
nadepcę nadepczę nadeptam |
nadepcemy nadepczemy nadeptamy |
|||
| 2 os. |
nadepcesz nadepczesz nadeptasz |
nadepcecie nadepczecie nadeptacie |
|||
| 3 os. |
nadepce nadepcze nadepta |
nadepcą nadepczą nadeptają |
|||
Czas przeszły
| liczba pojedyncza | liczba mnoga | ||||
|---|---|---|---|---|---|
| m | ż | n | mo | -mo | |
| 1 os. |
nadeptałem +(e)m nadeptał |
nadeptałam +(e)m nadeptała |
nadeptałom +(e)m nadeptało |
nadeptaliśmy +(e)śmy nadeptali |
nadeptałyśmy +(e)śmy nadeptały |
| 2 os. |
nadeptałeś +(e)ś nadeptał |
nadeptałaś +(e)ś nadeptała |
nadeptałoś +(e)ś nadeptało |
nadeptaliście +(e)ście nadeptali |
nadeptałyście +(e)ście nadeptały |
| 3 os. |
nadeptał |
nadeptała |
nadeptało |
nadeptali |
nadeptały |
bezosobnik: nadeptano
Tryb rozkazujący
| liczba pojedyncza | liczba mnoga | |
|---|---|---|
| 1 os. |
nadepczmy nadeptajmy |
|
| 2 os. |
nadepcz nadeptaj |
nadepczcie nadeptajcie |
Tryb warunkowy
| liczba pojedyncza | liczba mnoga | ||||
|---|---|---|---|---|---|
| m | ż | n | mo | -mo | |
| 1 os. |
nadeptałbym bym nadeptał |
nadeptałabym bym nadeptała |
nadeptałobym bym nadeptało |
nadeptalibyśmy byśmy nadeptali |
nadeptałybyśmy byśmy nadeptały |
| 2 os. |
nadeptałbyś byś nadeptał |
nadeptałabyś byś nadeptała |
nadeptałobyś byś nadeptało |
nadeptalibyście byście nadeptali |
nadeptałybyście byście nadeptały |
| 3 os. |
nadeptałby by nadeptał |
nadeptałaby by nadeptała |
nadeptałoby by nadeptało |
nadeptaliby by nadeptali |
nadeptałyby by nadeptały |
bezosobnik: nadeptano by
bezokolicznik: nadeptać
imiesłów przysłówkowy uprzedni:
nadeptawszy
gerundium: nadeptanie
| liczba pojedyncza | liczba mnoga | |
|---|---|---|
| M. | nadeptanie |
nadeptania |
| D. | nadeptania |
nadeptań |
| C. | nadeptaniu |
nadeptaniom |
| B. | nadeptanie |
nadeptania |
| N. | nadeptaniem |
nadeptaniami |
| Ms. | nadeptaniu |
nadeptaniach |
| W. | nadeptanie |
nadeptania |
Inne uwagi
Używana jest również forma nadeptane, tworząca w połączeniu z czasownikiem być konstrukcje nieosobowe, np. Na podłodze było czymś nadeptane.
Składnia
|
|
+ | nadeptać | + |
(GDZIE) +
(CZYM)
|