UKRYJ ODMIANĘ ROZWIŃ WSZYSTKO DRUKUJ

walec

Chronologizacja

1683, Kart XVII-XVIII

Pochodzenie

niem. Walze

1. bryła geometryczna

Definicja

bryła geometryczna o dwóch jednakowych bokach w kształcie koła i przekroju prostokąta

Kwalifikacja tematyczna

KATEGORIE FIZYCZNE Cechy i właściwości materii kształty i figury

Relacje znaczeniowe

hiperonimy:  bryła

Połączenia

  • walce i stożki

Cytaty

[...] młodzież skarżyła się na szczegółowe pytania z biologii i geografii, sporo kłopotów sprawiła też matematyka, głównie z powodu obliczeń dotyczących walca i stożka.

źródło: NKJP: Grażyna Kuźnik: Trudne zadanie, Dziennik Zachodni, 2004-05-07

Na [...] rysunku (rysunek 3.6) pokazano operację iloczynu – znajdywania części wspólnej dwóch brył: walca i prostopadłościanu.

źródło: NKJP: Wojciech Skarka: CATIA. Podstawy modelowania i zapisu konstrukcji, 2005

Żeby nie koncentrować się na skomplikowanych obliczeniach geometrycznych, uprościmy to zadanie, traktując interesującą nas bryłę jako walec o średnicy 2,6 km i wysokości 300 m, jak już obliczyliśmy wcześniej.

źródło: NKJP: Zbigniew Czekała: Parada radarów, 1999

Odmiana

część mowy: rzeczownik

rodzaj gramatyczny: m3

liczba pojedyncza liczba mnoga
M. walec
walce
D. walca
walców
C. walcowi
walcom
B. walec
walce
N. walcem
walcami
Ms. walcu
walcach
W. walcu
walce

2. podobny do bryły geometrycznej

Definicja

coś, co przypomina kształtem walec – bryłę geometryczną

Kwalifikacja tematyczna

KATEGORIE FIZYCZNE Cechy i właściwości materii kształty i figury

Połączenia

  • metalowy, drewniany, stalowy, specjalny walec
  • kształt walca

Cytaty

Oniemiał na widok tego, co kryła torba. Pociski. Osiem długich na całą wysokość parcianego bagażnika, smukłych walców [...] o średnicy kilku centymetrów.

źródło: NKJP: Artur Baniewicz: Drzymalski przeciw Rzeczpospolitej, 2004

Nagle palce Ewy namacały metalowy walec. Przypomniała sobie, że dezodorant może z bliska zadziałać jak gaz, i wstąpiła w nią otucha.

źródło: NKJP: Joanna Szymczyk: Ewa i złoty kot, 2004

Największym zainteresowaniem cieszyła się hala maszyn (huk, zapach farby, potężne obracające się walce przesuwające papier do druku, maszyny sortujące itd.).

źródło: NKJP: Michał Wasilewski: Wycieczka do drukarni, Goniec Osiedlowy nr 10/17, 1997

Drewniany młyn ma przeszło sto lat [...]. Stoją tu urządzenia, które służyły do mielenia zboża [...]. W każdym z nich zainstalowano dwa walce.

źródło: NKJP: Los córki młynarza, Dziennik Polski, 2003-07-18

Odmiana

część mowy: rzeczownik

rodzaj gramatyczny: m3

liczba pojedyncza liczba mnoga
M. walec
walce
D. walca
walców
C. walcowi
walcom
B. walec
walce
N. walcem
walcami
Ms. walcu
walcach
W. walcu
walce

3. maszyna

Definicja

maszyna z dużym i ciężkim wałem lub kilkoma wałami, które – obracając się – wyrównują albo formują w inny sposób grunt lub nawierzchnię dróg

Kwalifikacja tematyczna

CZŁOWIEK I TECHNIKA Urządzenia i maszyny rodzaje urządzeń i maszyn

CZŁOWIEK I TECHNIKA Budownictwo materiały, narzędzia i maszyny budowlane

Relacje znaczeniowe

hiperonimy:  maszyna

Połączenia

  • walec drogowy, wibracyjny, parowy
  • walec wyrówna

Cytaty

Podobny wypadek podczas robót drogowych miał [...] miejsce dwa lata temu, kiedy walec drogowy [...] najechał na pracownika.

źródło: NKJP: Beata Gliwka: Zginęli w pracy, Dziennik Bałtycki, 2009-09-28

Dla operatora walca czy równiarki [...] szkolenia to gwarancja, że wielu mężczyzn znajdzie zajęcie przy budowie autostrady.

źródło: NKJP: Dorota Gapska: Aktywni, Gazeta Poznańska, 2005-08-22

W Tychach na stadion wjechał walec z kolcami, który ma skruszyć lód.

źródło: NKJP: Tomasz Boenke: Piłka nożna, Gazeta Wyborcza, 1996-03-14

Odmiana

część mowy: rzeczownik

rodzaj gramatyczny: m3

liczba pojedyncza liczba mnoga
M. walec
walce
D. walca
walców
C. walcowi
walcom
B. walec
walce
N. walcem
walcami
Ms. walcu
walcach
W. walcu
walce

4. medialny

Definicja

pot. 
energiczne i zorganizowane działania skierowane przeciwko komuś i mające znaczną siłę niszczącą

Kwalifikacja tematyczna

CZŁOWIEK JAKO ISTOTA PSYCHICZNA Ocena i wartościowanie słownictwo oceniające

Połączenia

  • walec historii

Cytaty

Walec reformy przetoczył się przez polskie szkoły. Skutki dotknęły wszystkich: dzieci, rodziców, nauczycieli.

źródło: Internet: natemat.pl

Media w czasie kampanii związanej z poprzednią próbą nowelizacji ustawy pokazały po prostu swoją siłę, pokazały, jak ten walec medialny raz uruchomiony i nakierowany potrafi rozjechać najlepszą nawet inicjatywę.

źródło: NKJP: Sprawozdanie stenograficzne z obrad Sejmu RP z dnia 17.02.2004

Toporny niemiecki walec okazał się [...] solidniejszy niż koreański żywioł. Nasi zachodni sąsiedzi po raz kolejny potwierdzili, że są drużyną turniejową z prawdziwego zdarzenia.

źródło: NKJP: LIC: Mundial. Niemiecki walec wtoczył się do finału, Gazeta Poznańska, 2002-06-26

Zadanie powstrzymania toczącego się na zachód rosyjskiego walca przerosłoby [...] siły każdego. To, co pozostało z Grupy Armii „A” na północ od Karpat, cofało się obecnie na łeb, na szyję.

źródło: NKJP: Tomasz Borówka: Gra o złoto Stalina, Dziennik Zachodni, 2005-01-26

Odmiana

część mowy: rzeczownik

rodzaj gramatyczny: m3

liczba pojedyncza liczba mnoga
M. walec
walce
D. walca
walców
C. walcowi
walcom
B. walec
walce
N. walcem
walcami
Ms. walcu
walcach
W. walcu
walce

Inne uwagi

Zwykle lp

Składnia

bez ograniczeń + walec +
CZEGO
bez ograniczeń + walec +
JAKI
Data ostatniej modyfikacji: 03.12.2019
Copyright© Instytut Języka Polskiego PAN
Open toolbar

Menu dostępności

  • Powiększ tekst

  • Zmniejsz tekst

  • Wysoki kontrast

  • Resetuj
json