UKRYJ ODMIANĘ ROZWIŃ WSZYSTKO DRUKUJ

umoczyć

Chronologizacja

XV w., SStp

Pochodzenie

Zob. moczyć

1. palec

Definicja

włożyć coś na chwilę do jakiegoś płynu lub jakiejś sypkiej substancji, tak aby pokryło się to tym płynem lub tą substancją

Kwalifikacja tematyczna

KATEGORIE FIZYCZNE Cechy i właściwości materii stan skupienia, trwałość materii

Relacje znaczeniowe

synonimy:  umaczać

Połączenia

  • umoczyć dłoń, nogi, palec, ręce; kawałek (chleba, gazety...), pędzel, pióro
  • umoczyć coś w wodzie
  • chleb umoczony (w oliwie, wodzie...); kciuk, pędzelek umoczony (w tuszu, w farbie...); szmatka umoczona (w denaturacie, w occie...)

Cytaty

Umoczył pędzel i rozmazał farbę na kawałku szyby.

źródło: Almanach Młoodych, 1962 (books.google.pl)

Umoczyły palce w święconej wodzie, przeżegnały się i usiadły w ostatniej ławce.

źródło: NKJP: Grażyna Plebanek: Dziewczyny z Portofino, 2005

Bułka [...] została umoczona w sosie [...].

źródło: Internet: cojestgrane24.wyborcza.pl

[...] Parę Młodą witają rodzice trzymający chleb i sól. [...] należy oderwać kawałek, umoczyć w soli i zjeść.

źródło: Internet: naludowo.pl

Zardzewiałe noże czyścimy przekrojoną cebulą umoczoną w cukrze pudrze, opłukujemy je zimną wodą i wycieramy ściereczką.

źródło: NKJP: BCZ: Przecena wyklucza reklamację?, Trybuna Śląska, 2002-01-23

Odmiana

część mowy: czasownik

aspekt: dokonany

Tryb oznajmujący

Czas przyszły

liczba pojedyncza liczba mnoga
1 os. umoczę
umoczymy
2 os. umoczysz
umoczycie
3 os. umoczy
umoczą

Czas przeszły

liczba pojedyncza liczba mnoga
m ż n mo -mo
1 os. umoczyłem
+(e)m umoczył
umoczyłam
+(e)m umoczyła
umoczyłom
+(e)m umoczyło
umoczyliśmy
+(e)śmy umoczyli
umoczyłyśmy
+(e)śmy umoczyły
2 os. umoczyłeś
+(e)ś umoczył
umoczyłaś
+(e)ś umoczyła
umoczyłoś
+(e)ś umoczyło
umoczyliście
+(e)ście umoczyli
umoczyłyście
+(e)ście umoczyły
3 os. umoczył
umoczyła
umoczyło
umoczyli
umoczyły

bezosobnik: umoczono

Tryb rozkazujący

liczba pojedyncza liczba mnoga
1 os. umoczmy
2 os. umocz
umoczcie

Tryb warunkowy

liczba pojedyncza liczba mnoga
m ż n mo -mo
1 os. umoczyłbym
bym umoczył
umoczyłabym
bym umoczyła
umoczyłobym
bym umoczyło
umoczylibyśmy
byśmy umoczyli
umoczyłybyśmy
byśmy umoczyły
2 os. umoczyłbyś
byś umoczył
umoczyłabyś
byś umoczyła
umoczyłobyś
byś umoczyło
umoczylibyście
byście umoczyli
umoczyłybyście
byście umoczyły
3 os. umoczyłby
by umoczył
umoczyłaby
by umoczyła
umoczyłoby
by umoczyło
umoczyliby
by umoczyli
umoczyłyby
by umoczyły

bezosobnik: umoczono by

bezokolicznik: umoczyć

imiesłów przysłówkowy uprzedni: umoczywszy

gerundium: umoczenie

liczba pojedyncza liczba mnoga
M. umoczenie
umoczenia
D. umoczenia
umoczeń
C. umoczeniu
umoczeniom
B. umoczenie
umoczenia
N. umoczeniem
umoczeniami
Ms. umoczeniu
umoczeniach
W. umoczenie
umoczenia

imiesłów przymiotnikowy bierny: umoczony

liczba pojedyncza
m1 m2 m3 n1, n2 ż
M. umoczony
umoczony
umoczony
umoczone
umoczona
D. umoczonego
umoczonego
umoczonego
umoczonego
umoczonej
C. umoczonemu
umoczonemu
umoczonemu
umoczonemu
umoczonej
B. umoczonego
umoczonego
umoczony
umoczone
umoczoną
N. umoczonym
umoczonym
umoczonym
umoczonym
umoczoną
Ms. umoczonym
umoczonym
umoczonym
umoczonym
umoczonej
liczba mnoga
p1 m1 ndepr m1 depr pozostałe
M. umoczeni
umoczeni
umoczone
umoczone
D. umoczonych
umoczonych
umoczonych
umoczonych
C. umoczonym
umoczonym
umoczonym
umoczonym
B. umoczonych
umoczonych
umoczonych
umoczone
N. umoczonymi
umoczonymi
umoczonymi
umoczonymi
Ms. umoczonych
umoczonych
umoczonych
umoczonych

Składnia

bez ograniczeń + umoczyć +
CO + (w CZYM)

2. usta

Definicja

pot. 
wypić bardzo mało jakiegoś napoju

Kwalifikacja tematyczna

CODZIENNE ŻYCIE CZŁOWIEKA Jedzenie i jego przygotowanie czynności związane z jedzeniem

Relacje znaczeniowe

synonimy:  umaczać
hiperonimy:  wypić

Połączenia

  • umoczyć usta, wargi
  • umoczyć coś w kieliszku; w alkoholu, w winie

Cytaty

[...] zamówili różne specjały, umoczyli usta w winku i zaczęli zwykłą rozmowę o życiu.

źródło: NKJP: Kuba Tatarkiewicz: Felietony

Nalewka była ostra, pachniała igłami jałowca. Kobiety umoczyły tylko wargi w kieliszkach, mężczyźni wypili do dna.

źródło: NKJP: Kazimierz Orłoś: Cudowna melina, 1988

Podnieśli kieliszki do ust. I Stary wypił wszystko, a Pisarz jedynie język umoczył.

źródło: NKJP: Wiesław Dymny: Opowiadania zwykłe, 1997

Odmiana

część mowy: czasownik

aspekt: dokonany

Tryb oznajmujący

Czas przyszły

liczba pojedyncza liczba mnoga
1 os. umoczę
umoczymy
2 os. umoczysz
umoczycie
3 os. umoczy
umoczą

Czas przeszły

liczba pojedyncza liczba mnoga
m ż n mo -mo
1 os. umoczyłem
+(e)m umoczył
umoczyłam
+(e)m umoczyła
umoczyłom
+(e)m umoczyło
umoczyliśmy
+(e)śmy umoczyli
umoczyłyśmy
+(e)śmy umoczyły
2 os. umoczyłeś
+(e)ś umoczył
umoczyłaś
+(e)ś umoczyła
umoczyłoś
+(e)ś umoczyło
umoczyliście
+(e)ście umoczyli
umoczyłyście
+(e)ście umoczyły
3 os. umoczył
umoczyła
umoczyło
umoczyli
umoczyły

bezosobnik: umoczono

Tryb rozkazujący

liczba pojedyncza liczba mnoga
1 os. umoczmy
2 os. umocz
umoczcie

Tryb warunkowy

liczba pojedyncza liczba mnoga
m ż n mo -mo
1 os. umoczyłbym
bym umoczył
umoczyłabym
bym umoczyła
umoczyłobym
bym umoczyło
umoczylibyśmy
byśmy umoczyli
umoczyłybyśmy
byśmy umoczyły
2 os. umoczyłbyś
byś umoczył
umoczyłabyś
byś umoczyła
umoczyłobyś
byś umoczyło
umoczylibyście
byście umoczyli
umoczyłybyście
byście umoczyły
3 os. umoczyłby
by umoczył
umoczyłaby
by umoczyła
umoczyłoby
by umoczyło
umoczyliby
by umoczyli
umoczyłyby
by umoczyły

bezosobnik: umoczono by

bezokolicznik: umoczyć

imiesłów przysłówkowy uprzedni: umoczywszy

gerundium: umoczenie

liczba pojedyncza liczba mnoga
M. umoczenie
umoczenia
D. umoczenia
umoczeń
C. umoczeniu
umoczeniom
B. umoczenie
umoczenia
N. umoczeniem
umoczeniami
Ms. umoczeniu
umoczeniach
W. umoczenie
umoczenia

imiesłów przymiotnikowy bierny: umoczony

liczba pojedyncza
m1 m2 m3 n1, n2 ż
M. umoczony
umoczony
umoczony
umoczone
umoczona
D. umoczonego
umoczonego
umoczonego
umoczonego
umoczonej
C. umoczonemu
umoczonemu
umoczonemu
umoczonemu
umoczonej
B. umoczonego
umoczonego
umoczony
umoczone
umoczoną
N. umoczonym
umoczonym
umoczonym
umoczonym
umoczoną
Ms. umoczonym
umoczonym
umoczonym
umoczonym
umoczonej
liczba mnoga
p1 m1 ndepr m1 depr pozostałe
M. umoczeni
umoczeni
umoczone
umoczone
D. umoczonych
umoczonych
umoczonych
umoczonych
C. umoczonym
umoczonym
umoczonym
umoczonym
B. umoczonych
umoczonych
umoczonych
umoczone
N. umoczonymi
umoczonymi
umoczonymi
umoczonymi
Ms. umoczonych
umoczonych
umoczonych
umoczonych

Składnia

bez ograniczeń + umoczyć +
CO + (w CZYM)

3. sprawę

Definicja

pot. 
zakończyć jakąś sprawę niepomyślnie lub poprowadzić ją w sposób nieumiejętny

Kwalifikacja tematyczna

CZŁOWIEK W SPOŁECZEŃSTWIE Zasady współżycia społecznego zachowania i wyrażenia nieakceptowane społecznie

Cytaty

[...] akcje, w których umoczył ponad połowę oszczędności, wytrwale idą w dół, a on ich nie sprzeda, bo gdyby się [...] jakimś cudem odbiły, nie wytrzymałby [...] nerwowo.

źródło: NKJP: Jacek Dukaj: Czarne oceany, 2001

Siatkarki [...] wyjeżdżają [...] na półfinały mistrzostw Polski [...]. Mogą wygrać z każdym zespołem w kraju, albo głupio umoczyć teoretycznie łatwy mecz – mówi o nich dyrektor MOS [...].

źródło: NKJP: Zbigniew Próchniak: Powalczą o finał, Słowo Polskie Gazeta Wrocławska, 2006-04-21

Skoro [...] film Ciebie obraża, to nikt nie ma prawa go zobaczyć? Obraża cię - to nie idź. Jeśli będzie więcej takich osób, to dystrybutor umoczy na tym interesie i więcej filmu tego typu nie sprowadzi - takie są prawa rynku.

źródło: NKJP: Internet

Powinni przywrócić egzaminy na studia. [...] Dałoby to szansę tym, co umoczyli maturę z jakiegoś przedmiotu nieważnego na danym kierunku.

źródło: Internet: wykop.pl

Odmiana

część mowy: czasownik

aspekt: dokonany

Tryb oznajmujący

Czas przyszły

liczba pojedyncza liczba mnoga
1 os. umoczę
umoczymy
2 os. umoczysz
umoczycie
3 os. umoczy
umoczą

Czas przeszły

liczba pojedyncza liczba mnoga
m ż n mo -mo
1 os. umoczyłem
+(e)m umoczył
umoczyłam
+(e)m umoczyła
umoczyłom
+(e)m umoczyło
umoczyliśmy
+(e)śmy umoczyli
umoczyłyśmy
+(e)śmy umoczyły
2 os. umoczyłeś
+(e)ś umoczył
umoczyłaś
+(e)ś umoczyła
umoczyłoś
+(e)ś umoczyło
umoczyliście
+(e)ście umoczyli
umoczyłyście
+(e)ście umoczyły
3 os. umoczył
umoczyła
umoczyło
umoczyli
umoczyły

bezosobnik: umoczono

Tryb rozkazujący

liczba pojedyncza liczba mnoga
1 os. umoczmy
2 os. umocz
umoczcie

Tryb warunkowy

liczba pojedyncza liczba mnoga
m ż n mo -mo
1 os. umoczyłbym
bym umoczył
umoczyłabym
bym umoczyła
umoczyłobym
bym umoczyło
umoczylibyśmy
byśmy umoczyli
umoczyłybyśmy
byśmy umoczyły
2 os. umoczyłbyś
byś umoczył
umoczyłabyś
byś umoczyła
umoczyłobyś
byś umoczyło
umoczylibyście
byście umoczyli
umoczyłybyście
byście umoczyły
3 os. umoczyłby
by umoczył
umoczyłaby
by umoczyła
umoczyłoby
by umoczyło
umoczyliby
by umoczyli
umoczyłyby
by umoczyły

bezosobnik: umoczono by

bezokolicznik: umoczyć

imiesłów przysłówkowy uprzedni: umoczywszy

gerundium: umoczenie

liczba pojedyncza liczba mnoga
M. umoczenie
umoczenia
D. umoczenia
umoczeń
C. umoczeniu
umoczeniom
B. umoczenie
umoczenia
N. umoczeniem
umoczeniami
Ms. umoczeniu
umoczeniach
W. umoczenie
umoczenia

imiesłów przymiotnikowy bierny: umoczony

liczba pojedyncza
m1 m2 m3 n1, n2 ż
M. umoczony
umoczony
umoczony
umoczone
umoczona
D. umoczonego
umoczonego
umoczonego
umoczonego
umoczonej
C. umoczonemu
umoczonemu
umoczonemu
umoczonemu
umoczonej
B. umoczonego
umoczonego
umoczony
umoczone
umoczoną
N. umoczonym
umoczonym
umoczonym
umoczonym
umoczoną
Ms. umoczonym
umoczonym
umoczonym
umoczonym
umoczonej
liczba mnoga
p1 m1 ndepr m1 depr pozostałe
M. umoczeni
umoczeni
umoczone
umoczone
D. umoczonych
umoczonych
umoczonych
umoczonych
C. umoczonym
umoczonym
umoczonym
umoczonym
B. umoczonych
umoczonych
umoczonych
umoczone
N. umoczonymi
umoczonymi
umoczonymi
umoczonymi
Ms. umoczonych
umoczonych
umoczonych
umoczonych

Składnia

bez ograniczeń + umoczyć +
CO
bez ograniczeń + umoczyć +
na CZYM

4. w przekręty

Definicja

pot. 
sprawić, że ktoś, zwykle nieświadomie, angażuje się w jakieś nieuczciwe, niejasne lub podejrzane sprawy

Kwalifikacja tematyczna

CZŁOWIEK W SPOŁECZEŃSTWIE Zasady współżycia społecznego zachowania i wyrażenia nieakceptowane społecznie

Połączenia

  • polityk umoczony (w korupcję, w rządzenie...); ludzie umoczeni (w aferę, w niejasne przetargi...)

Cytaty

[...] komuś zależy, aby właśnie mnie umoczyć w hutnicze kombinacje - powiedział tajemniczo i zapewnił, że nie obawia się wyników śledztwa: - Śpię spokojnie.

źródło: NKJP: O polskich to hutach piosenka, Polityka, 2004

Umoczyli go jak nic, nie wierzę, że stary policjant nie wypije dwóch litrów wódki, po litrze wróciłby sam samochodem bez problemu. To są lata praktyki na takim stanowisku, stawiam hipotezę, że to prochy jakieś. Dobrze, że mu samobója nie zrobili.

źródło: Internet: radiowroclaw.pl

Nawet jak będzie tu uczciwy poseł, co on zmieni w tej klice? Zapiszą go do niej na pierwszej popijawie. Umoczą go szybciutko w ciemne interesy i jest załatwiony.

źródło: Internet: lm.pl

Są umoczeni w wielu szemranych interesach, od kiedy weszli w świat polityki.

źródło: NKJP: Internet

[...] Fundacja [...] umoczona jest w finansowe przekręty na wielką skalę.

źródło: NKJP: Internet

Odmiana

część mowy: czasownik

aspekt: dokonany

Tryb oznajmujący

Czas przyszły

liczba pojedyncza liczba mnoga
1 os. umoczę
umoczymy
2 os. umoczysz
umoczycie
3 os. umoczy
umoczą

Czas przeszły

liczba pojedyncza liczba mnoga
m ż n mo -mo
1 os. umoczyłem
+(e)m umoczył
umoczyłam
+(e)m umoczyła
umoczyłom
+(e)m umoczyło
umoczyliśmy
+(e)śmy umoczyli
umoczyłyśmy
+(e)śmy umoczyły
2 os. umoczyłeś
+(e)ś umoczył
umoczyłaś
+(e)ś umoczyła
umoczyłoś
+(e)ś umoczyło
umoczyliście
+(e)ście umoczyli
umoczyłyście
+(e)ście umoczyły
3 os. umoczył
umoczyła
umoczyło
umoczyli
umoczyły

bezosobnik: umoczono

Tryb rozkazujący

liczba pojedyncza liczba mnoga
1 os. umoczmy
2 os. umocz
umoczcie

Tryb warunkowy

liczba pojedyncza liczba mnoga
m ż n mo -mo
1 os. umoczyłbym
bym umoczył
umoczyłabym
bym umoczyła
umoczyłobym
bym umoczyło
umoczylibyśmy
byśmy umoczyli
umoczyłybyśmy
byśmy umoczyły
2 os. umoczyłbyś
byś umoczył
umoczyłabyś
byś umoczyła
umoczyłobyś
byś umoczyło
umoczylibyście
byście umoczyli
umoczyłybyście
byście umoczyły
3 os. umoczyłby
by umoczył
umoczyłaby
by umoczyła
umoczyłoby
by umoczyło
umoczyliby
by umoczyli
umoczyłyby
by umoczyły

bezosobnik: umoczono by

bezokolicznik: umoczyć

imiesłów przysłówkowy uprzedni: umoczywszy

gerundium: umoczenie

liczba pojedyncza liczba mnoga
M. umoczenie
umoczenia
D. umoczenia
umoczeń
C. umoczeniu
umoczeniom
B. umoczenie
umoczenia
N. umoczeniem
umoczeniami
Ms. umoczeniu
umoczeniach
W. umoczenie
umoczenia

imiesłów przymiotnikowy bierny: umoczony

liczba pojedyncza
m1 m2 m3 n1, n2 ż
M. umoczony
umoczony
umoczony
umoczone
umoczona
D. umoczonego
umoczonego
umoczonego
umoczonego
umoczonej
C. umoczonemu
umoczonemu
umoczonemu
umoczonemu
umoczonej
B. umoczonego
umoczonego
umoczony
umoczone
umoczoną
N. umoczonym
umoczonym
umoczonym
umoczonym
umoczoną
Ms. umoczonym
umoczonym
umoczonym
umoczonym
umoczonej
liczba mnoga
p1 m1 ndepr m1 depr pozostałe
M. umoczeni
umoczeni
umoczone
umoczone
D. umoczonych
umoczonych
umoczonych
umoczonych
C. umoczonym
umoczonym
umoczonym
umoczonym
B. umoczonych
umoczonych
umoczonych
umoczone
N. umoczonymi
umoczonymi
umoczonymi
umoczonymi
Ms. umoczonych
umoczonych
umoczonych
umoczonych

odpowiednik aspektowy: umaczać

Inne uwagi

Zwykle imb

Składnia

bez ograniczeń + umoczyć +
KOGO + (w CO) | (w CZYM)

5. kursanta

Definicja

pot. 
postawić komuś negatywną ocenę

Kwalifikacja tematyczna

CZŁOWIEK W SPOŁECZEŃSTWIE Edukacja i oświata szkoła

Relacje znaczeniowe

synonimy:  oblać, ulać, uwalić

Cytaty

[...] instruktor [...] umoczył osobę na egzaminie... bo ta nie patrzyła w tylną szybę. Gwoli wyjaśnienia, egzaminowany facet miał uprawnienia na jazdę pojazdami ciężarowymi... gdzie parkujesz do tyłu bez tylnej szyby i używasz tylko lusterek.

źródło: Internet: wykop.pl

[...] kiedy zostanie naprawiony problem logicznie pisanych pytań? Kiedy wreszcie będą one jednoznaczne i nie pisane celowo, żeby umoczyć kursanta.

źródło: Internet: dzienniklodzki.pl

Odmiana

część mowy: czasownik

aspekt: dokonany

Tryb oznajmujący

Czas przyszły

liczba pojedyncza liczba mnoga
1 os. umoczę
umoczymy
2 os. umoczysz
umoczycie
3 os. umoczy
umoczą

Czas przeszły

liczba pojedyncza liczba mnoga
m ż n mo -mo
1 os. umoczyłem
+(e)m umoczył
umoczyłam
+(e)m umoczyła
umoczyłom
+(e)m umoczyło
umoczyliśmy
+(e)śmy umoczyli
umoczyłyśmy
+(e)śmy umoczyły
2 os. umoczyłeś
+(e)ś umoczył
umoczyłaś
+(e)ś umoczyła
umoczyłoś
+(e)ś umoczyło
umoczyliście
+(e)ście umoczyli
umoczyłyście
+(e)ście umoczyły
3 os. umoczył
umoczyła
umoczyło
umoczyli
umoczyły

bezosobnik: umoczono

Tryb rozkazujący

liczba pojedyncza liczba mnoga
1 os. umoczmy
2 os. umocz
umoczcie

Tryb warunkowy

liczba pojedyncza liczba mnoga
m ż n mo -mo
1 os. umoczyłbym
bym umoczył
umoczyłabym
bym umoczyła
umoczyłobym
bym umoczyło
umoczylibyśmy
byśmy umoczyli
umoczyłybyśmy
byśmy umoczyły
2 os. umoczyłbyś
byś umoczył
umoczyłabyś
byś umoczyła
umoczyłobyś
byś umoczyło
umoczylibyście
byście umoczyli
umoczyłybyście
byście umoczyły
3 os. umoczyłby
by umoczył
umoczyłaby
by umoczyła
umoczyłoby
by umoczyło
umoczyliby
by umoczyli
umoczyłyby
by umoczyły

bezosobnik: umoczono by

bezokolicznik: umoczyć

imiesłów przysłówkowy uprzedni: umoczywszy

gerundium: umoczenie

liczba pojedyncza liczba mnoga
M. umoczenie
umoczenia
D. umoczenia
umoczeń
C. umoczeniu
umoczeniom
B. umoczenie
umoczenia
N. umoczeniem
umoczeniami
Ms. umoczeniu
umoczeniach
W. umoczenie
umoczenia

imiesłów przymiotnikowy bierny: umoczony

liczba pojedyncza
m1 m2 m3 n1, n2 ż
M. umoczony
umoczony
umoczony
umoczone
umoczona
D. umoczonego
umoczonego
umoczonego
umoczonego
umoczonej
C. umoczonemu
umoczonemu
umoczonemu
umoczonemu
umoczonej
B. umoczonego
umoczonego
umoczony
umoczone
umoczoną
N. umoczonym
umoczonym
umoczonym
umoczonym
umoczoną
Ms. umoczonym
umoczonym
umoczonym
umoczonym
umoczonej
liczba mnoga
p1 m1 ndepr m1 depr pozostałe
M. umoczeni
umoczeni
umoczone
umoczone
D. umoczonych
umoczonych
umoczonych
umoczonych
C. umoczonym
umoczonym
umoczonym
umoczonym
B. umoczonych
umoczonych
umoczonych
umoczone
N. umoczonymi
umoczonymi
umoczonymi
umoczonymi
Ms. umoczonych
umoczonych
umoczonych
umoczonych

Składnia

bez ograniczeń + umoczyć +
KOGO + (na CZYM)

Frazeologizmy

ktoś umoczył ręce w czymś
Data ostatniej modyfikacji: 25.09.2020
Copyright© Instytut Języka Polskiego PAN
Open toolbar

Menu dostępności

  • Powiększ tekst

  • Zmniejsz tekst

  • Wysoki kontrast

  • Resetuj
json