UKRYJ ODMIANĘ ROZWIŃ WSZYSTKO DRUKUJ

pazurek

Chronologizacja

1610, Kart XVII-XVIII

Odmiana

część mowy: rzeczownik

rodzaj gramatyczny: m3

liczba pojedyncza liczba mnoga
M. pazurek
pazurki
D. pazurka
pazurków
C. pazurkowi
pazurkom
B. pazurek
pazurki
N. pazurkiem
pazurkami
Ms. pazurku
pazurkach
W. pazurku
pazurki

Pochodzenie

Zob. pazur

1. kota

Definicja

mały pazur - ostre, twarde i zakrzywione zakończenie palców niektórych zwierząt

Kwalifikacja tematyczna

CZŁOWIEK I PRZYRODA ➔ Świat zwierząt ➔ budowa i funkcjonowanie organizmów zwierzęcych

Relacje znaczeniowe

hiperonimy:  pazur

Połączenia

  • kocie; ostre pazurki

Cytaty

Jeżeli kanarek jest chory lub ma odleżyny czy odciski na łapkach bądź nie doleczone skaleczenie pazurka, nie można stosować piasku. Wtedy dno klatki wykładamy płatem ligniny.

źródło: NKJP: Hanna Jurczak-Gucwińska: Zwierzęta w moim domu, 1975

Wapno strącał ze szklarniowej grzędy gołąb. [...] Niezbyt wielki, więc chyba samiczka. Przekrzywiała łebek w stronę Tadeusza i grzebiąc pazurkiem, posyłała ku niemu kolejne kamyki i grudki.

źródło: NKJP: Piotr Siemion: Finimondo: komedia romantyczna, 2004

Kotek kurczowo czepiał się pazurkami rękawa Samsona i co jakiś czas bezgłośnie otwierał pyszczek.

źródło: NKJP: Andrzej Sapkowski: Narrenturm, 2002

[...] słyszeli pogłos przypływu, wrzaski spłoszonych mew i ostrożne zgrzytanie pazurków wodnego szczura, który się wspinał po słupie podpierającym podłogę.

źródło: NKJP: Wojciech Żukrowski: Kamienne tablice, 1966

2. człowieka

Definicja

ekspresywnie o paznokciu człowieka

Kwalifikacja tematyczna

CZŁOWIEK JAKO ISTOTA FIZYCZNA ➔ Budowa i funkcjonowanie ciała ludzkiego ➔ części ciała, elementy i substancje składowe

Relacje znaczeniowe

synonimy:  paznokieć, pazur

Cytaty

Ta w okularach mamroce, coś palcem pociera, po makiecie. My stajemy. [...] Ta w okularach szybciutko pazurkiem drap-drap-drap drapie. Proboszcz nadlatuje. - Co pani robi? Co za zeskrobywania?

źródło: NKJP: Miron Białoszewski: Donosy rzeczywistości, 1973

A tak najbardziej to lubię piłkę nożną, siatkówkę i pływanie, bo to trenuję. [...] Mało dziewczyn skacze. Bo tu się pazurek złamie, tu sobie coś połamać można, zadrapać itp.

źródło: NKJP: Internet

Fistaszków nagle zabrakło, czerwone pazurki zagrzechotały w pustej miseczce [...].

źródło: NKJP: Grażyna Plebanek: Pudełko ze szpilkami, 2002

3. zaleta

Definicja

ekspresywnie o pazurze - cesze, która sprawia, że ktoś lub coś w pozytywny, dynamiczny sposób wykonuje jakieś działanie, realizuje cel

Kwalifikacja tematyczna

CZŁOWIEK JAKO ISTOTA PSYCHICZNA ➔ Ocena i wartościowanie ➔ słownictwo oceniające

Relacje znaczeniowe

synonimy:  pazur

Cytaty

Stale śledzę losy bohaterów „Na dobre i na złe”, ale ostatnio mam wrażenie, że kreowana przez Panią postać staje się tak słodka i niewinna, że już bardziej nie można. Czy nie ma pani ochoty na wprowadzenie jakiegoś „pazurka” do roli?

źródło: NKJP: Internet

Frazeologizmy

ktoś/coś pokazał/pokazało pazury
ktoś/coś pokazał/pokazało pazurki
z górki na pazurki
Data ostatniej modyfikacji: 09.05.2019
Copyright© Instytut Języka Polskiego PAN
Open toolbar

Menu dostępności

  • Powiększ tekst

  • Zmniejsz tekst

  • Wysoki kontrast

  • Resetuj
json